Мазмұнға өту

Жаңа

PHP MYSQL дұрыс жұмыс жасау

Бәріңе сәлем! Менім атым Абылай.Бүгін сіздерге қалай php mysql жұмыс жасауды көрсетемін.Ең алдымен php да ескі функциялар бар.

Мысалы:

@mysql_connect();

mysql_query();

Бұл функциялар mysql базасымен жұмыс жасауға арналған.Бірақ бұл функциялар өте ескі болғандықтан онымен жұмыс істеу қауіпті.Ол функциялар php +5.2 жұмыс істейді.

Енді менім айтқым келіп отырғаны mysql мен жұмыс жасағанда

mysqli немесе PDO ны пайдаланған дұрыс.

class Database

{

private $mysqli;

public function __construct()

{

try

{

$this->mysqli = new mysqli('localhost','root','','test');

}catch(Exception $e) { throw new exception($e->getMessage();)}

}

public function __destruct()

{

$this->mysqli->close();

}

}

Қорғаныстар:

 

Sql Injection

Ең қарапайым түрі:

SELECT id FROM user WHERE user='%s'

функция sprintf пайдаланамыз

 

Назарларыңызға рахмет!

Бағалаңыздар бірінші мақалам:)

0
0
1264

Өнегелі ойға толы туындылар

Қазақ даласы, оның ішінде Баянауыл өңірі, қашанда біртуар тұлғаларға кенде болған емес. Дегенмен, «жүйрікте де жүйрік бар, әліне қарай жүгірер» демекші, сол сом тұлғалардың арасында тәңірі өлшеусіз өнермен телегей теңіз білімдарлықты қатар сыйлап, ол аз десеңіз тылсым сырлы дүииенің сан қатпарлы құпия сырын көңіліне түйдіріп, ғайыптан болжап сөз айтар әулиелікті қатар сыйлаған санаты саусақпен санарлық дара тұлғалар бар. Олардың халқымыз-дың сан ғасырлық тарихынан алар орны тіптен ерек, тіптен бөлек.

Соның біз білетін бірі де, бірегейі де- Мәшһүр Жүсіп Көпеев. Оны жұрттың дені ең бірінші кезекте ғайыптан болжап сөз айтқан, сол айтқандары әманда айна қатесіз келгем көріпкел әулие деп біледі. Бұлары заңды да.

Мәшекең көзі тірісінде зират үйін салдыртып, қабырын қаздыртып қойды.

-Мұныңыз қалай, артыңызда Аллаға шүкір ұрпағыңыз, қала берді өзіңізді құрмет тұтқан халқыңыз бар емес пе. Олай-бұлай бола қалсаңыз, ел қатарлы ақ жуып, арулап қоймай ма, -дегендерге:

-Солайы солай ғой. Аллаға шүкір, ұрпақтың да, елдің де бар екені рас. Тек... Ол кезде «балапан басына, тұрымтай тұсына дегендей» кезең болады. Көресіңдер де көнесіңдер, -дейді» екен.

Сөйткен Мәшекең 1931 жылдың күзінде дүние салған. Ал сол жылы бастау алып, 1932 жылы онан әрмен жалғасқан аштықтан халықтың қынадай кырылғанын еске алсақ, Мәшекеңнің көрегендігіне таңдана таңдай қақпасқа лажың жоқ.

Мәшекең «Мен өлгеннен кейін денем 40 жылға дейін бұзылмайды» - деп өзін ашық жерлеуді өсиет еткен екен. Оның сол өсиетін артында қалғандар бұлжытпай орындаған. 21 жыл бойы тек шыжыған жаз айларында ғана үстіне жабылған ақыретін айырбастап отырған. Осыны көзі көрген солардың біз ұшырасқан соңғыларының бірі, ақынның немересі Сүйіндік Шарапиден ұлының айтысына қарағанда, Мәшекеңнің мүрдесі сол күйінде сақталған.

Тек, Солақай саясат сойылын соғушы әсіре коммунистер ақынның айтқан мерзіміне 19 жыл қалғанда, Мәшекеңнің ақыреттік үйін айуандықпен талқандап, мүрдесін мәңгілік топырақпен тұмшалап, көміп тастады.

Осы бір сүреңсіз. сұрқия кезеңді еске ала отырып, ақынның ел таныған немересі филология ғылымының докторы, жазушы Қуандық Пазылұлы Мәшһүр Жүсіп атасының 140 жылдық тойында «Мәшһүр-Жүсіп кесенесін талқандаушылар халық қарғысына ұшырады, халық Мәшһүр-Жүсіпті қастерлеуін ешқашан тоқтатқан жоқ. Соның бір дәлелі Сарыарқаның әр үйінің дерлік төрінде Мәшһүр-Жүсіп суретінің ілулі тұруы», -деп еді тебірене толқи сөйлеп.

Ғалым, жазушы ағаның осы сөзі «әр үйдің төрінде» Мәшһүр -Жүсіптің түрлі-түсті суреті ілулі тұратын шағын ауылды көз алдыма әкелгені. Шоман деп аталатын сол ауылда аралас тауарлар сататын жалғыз дүкен болатын.

Бірде сол дүкенге әлдеқалай бас сұққан едім әр түрлі аяқкиімдердің арасында тұрған қағазы әбден сарғайып кеткен кітапқа көзім түсті. Бұрын бұл дүкеннен кітап көрмегендіктен бе, жоқ әлде кітаптың соншалықты сарғайып кеткендігіне таңырқадым ба, әйтеуір көз ала алмай қадалып қалсам керек.

Сатушы Әлтай ақсақал әлгі кітапты қолына алып кеше ревизия жасағанда шықты. Қоймада жата беріпті, содан ревизорлар сат деп осы араға қойдырды. Бағасы да қымбат емес, алам десең ала ғой деді. Кітапқа қанша қызығып тұрсам да, оны сатып алатын ақша маған . қайдан келсін. Күмілжіп қалдым. Бұрылып кете бергенімде:

-Мә, ақшасыз-ақ ала ғой, -деген Әлекең. Әкеңе сәлем айт.

Бұл жоғары класқа арналған әдебиет оқулығы еді. Ертеде шыққан осы кітапта Қыз Жібек, Алпамыс, Қобыланды, тағы да басқа лиро-эпостық жырлармен қатар Мәшһүр -Жүсіптің бір өлеңі болғаны есімде қалыпты. Бірақ ол кезде мектеп оқушысы, алдың-дұлдың бала кезіміз ғой, біз ол кісінің кім екенін қайдан білейік.

Тек әкем Мәшһүр-Жүсіптің атын атап, өлеңін оқығанда -Алда, жарықтық-ай, -деп терең күрсінгені есімде қалыпты. Қазақтың ұлы ойшылы, көрнекті ақыны, әдебиет үлгілерін жинаушысы Мәшекеңнің есімімен, өлеңімен алғаш танысуым міне осылай ойламаған жерде басталған еді.

Кейінірек жұмыс жағдайымен көшіп - қонып жүргенде сол кітап қолды болды. Содан соңғы жерде Мәшекеңнің өлеңдерін 1983 жылы жарық көрген «ХХ ғасырдың басындағы казақ әдебиеті» атты кітаптан араға аттай алты жыл салып  «Бес ғасыр  жырлайды» жинағынан ұшыраттым.

Ал, филология ғылымының кандидаты Нартай Қуан-
дықұлының «Мәшһүр шығармаларының зерттелуі» атты
еңбегіне жүгінер болсақ, ақын шығармаларын зерттеу 40-шы жылдардың аяғында дағдарысқа ұшырағанына көз жеткіземіз.

М ә ш һ ү р шығармаларын құрсаулаған уақыттың сіреу мұзы жас ғалымның айтысына қарағанда тек 1983 жылы ғана аздап жібіген. 
Соғыстан кейін өркен жайып, өсіп өнген біздің ұрпақ Ахмет Бай -тұрсынов, Шәкәрім Құдайбердиев, Жүсіпбек Аймауытов, Мағжан
Жұмабаев, Міржақып Дулатов, Мәшһүр-Жүсіп Көпеев сынды алыптардың жыр мәйектерімен ауыздана алмадық. Тұнығын кешіп, кәусарынан қанып ішуді тағдыр бізге нәсіп етпеді.

Өкінішті. Өткенге салауат, тәуба делік. Аталған алыптардың (Мәшһүр-Жүсіптен басқасы) еңбектері мектеп оқулықтарына енгізілді. Сол қатарда Мәшекеңнің болмауы өкінішті. Мәшекеңнің еңбектерін мектеп оқулықтарына енгізетін, шәкірттерге оқытып, үйрететін кез жетті деп білеміз.

Бұл бір жағынан Мәшекеңнің қазақ әдебиетінен осы ғасырдың алғашқы жартысында алған кәделі орнын қалпына келтірген әділетті шешім болса, екіншіден жас жеткіншектердің ақын еңбегін мектеп қабырғасынан оқып, танысып, біліп өсуіне жағдай жасар еді.

Осы орайда облыстық мәдениет, оқу департаменттері жылма-жыл Мәшһүр Жүсіп шығармасының апталығын өткізіп, онда ақын өлеңдерін оқитын оқушылардың конкурсын, жазба ақындардың мүшайрасын ұйымдастырса мұның өзі ұлы бабамыздың шығармашылығына көрсетілген лайықты құрмет болар еді.

 

Сүлеймен Баязитов

 
0
0
571

ҚР Президенті Н.Ә.Назарбаев асқынып жоғарғы шегіне жеткен жемқорлықты тия алама?

ҚР Президенті Н.Ә.Назарбаев асқынып жоғарғы шегіне жеткен  жемқорлықты  тия алама?  Нұрсұлтан  Әбішұлы Назарбаев мырза,  ОҚО судьялары үшін Сіздің бекіткен жарлығыңыз және заңдар  далбасама судьялар мән бермейтіндей?  Немесе ОҚО сыбайлас  жемқор қылмыскерлер: Ш. Бийсимбиева,  М. Абдрасилов,  ОҚО сотың төрағасы Н.Шарипов,  А.Кульчикова, А. Алшынбаев   судьялар ма әлде қайыршыларма?
Бұдан бұрын YVISION-де жарияланған: «Позор генеральному прокурору Республики Казахстан А. Дауылбаеву,  что не может  бороться против  коррупции!», «ҚР Жоғарғы сотың төрағасы Қ. Мами қартайып басқаруға шамасы жетпей отырма?»-атты материалдарға орай.
Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев мырза, Шара Бийсимбиева  сияқты жемқор судьялардың кесірінен Сіз халық алдында  абыройыңызды жоғалтып отырсыз.  Шымкент қалалық Әл-Фараби аудандық сотындағы  Шара Бийсимбиева судьяма әлде қайыршыма?  Әйтпесе Нұрсұлтан Әбішұлы Сіз судьяларға тағайындаған айлық жалақылары  Қазақстанның мемлекеттік қызметкерлерінің ішіндегі ең жоғары сатыдағы жалақы болатын. Бірақ тойымсыз Ш. Бийсимбиваға бәрбір жетпестен сыбайластық қылмыстарды жасап отырды, кәсіпкер Искаковтар отбасының заказын орындады.  Түкке тұрмайтын,  жарамсыз, жаламен өтірікпен өсекке толы, куәгерсіз, дәлелсіз қабылданбайтын арызды қабылдап қылмыстық іс қозғап процес жүргізді.
Кәсіпкердің қызы Ақерке Искакова 20.11.2012ж. ұзатылып келін болып түсті менің отбасыма.  Искаковтар өздерінің талаптары бойынша қызымызға жасау жасап әкелеміз деп бізден 4000 доллар талап етіп алды. Біз барлық кәдесін жасадық. 11.12.2012ж. той өткізідік. 16.12.2012ж.  құдалық күттік. 20.12.2012ж. есік ашу рәсімін өткіздік. Осы арада Искакованың енесі, яғни менің кемпірім аяқ астынан ауырып, 22.12.2012ж. ауыр халде ауруханаға түсті, операция жасалынды.  27.12.2012ж.  енесі, яғни менің кемпірім ауруханадан оралды. Тура осы тұста Искаковтардың құйтырқы арам мінездері  айқын шыға келді. Яғни ауру енеге қаратпаудың амалымен қыздарын келіп алып кетті. Ауру, мүгедек кемпірге жетпістегі ауру мүгедек шал өзімнің қарауыма тура келді. Ертесіне 28.12.2012ж. Искаковтар отбасы бізге келіп, ұлыма талап қойды: қария мүгедек ата-анасын тастап бөлек тұруын талап етті. Олай болмаған жағдайда жала жауып соттатуды көздеді. Осыдан кейін олардың қызы біздің үйде келін болып жүрген жоқ. Ал бұл кезде оның ата-анасы, яғни Искаков Қалдыбек пен Лауланбекова Ұлжан қойған талабын жүзеге асыру үшін туыстарымен бірге баса қөктеп, рұқсатсыз 20.01.2013ж. менің үйме келіп, ойран салып, қорқытып кетті. Араларында бала жоқ. Бір ай ішінде той- томалақтың шапқылауымен заңды некеге де тұрып үлгермеген. Соған қарамастан  кәсіпкер Искаковтар бір ай өткеннен соң, яғни ақпан айында өздерінің қойған  талаптары орындалмағаны үшін менің отбасыма жалған айып тағып: "Қатын деп айтып қорлады"- деп,  Қазақстан Республикасының Қылмыстық Кодексінің 130 бап 1бөлімімімен  сотқа берді.  Ажырап кеткен келіннің сотқа берген шағымында куәгерлері: ата-анасы, әжесі, апасы, атасы. Бөгде адам жоқ. ОҚО судьяларының заңға қайшы әрекеттері, оған қоса кәсіпкермен сыбайластығы  осы жерден басталады. Сыбайластықтың құлына айналған судья Шара Бийсимбиева ҚР ҚІЖК 391б. 1б. талабының орындалуын талап етпей-ақ заңға қайшы жала арызбен баламның үстінен қылмыстық іс қозғады.   Атап айтқанда Әл-Фараби аудандық сотының судьясы Бийсимбиева кәсіпкер Искаковтармен сыбайластыққа барып, арызды кеңседен тіркетпей, «өзім шешіп беремін»- деп, жолдан қабылдап алған.  Оның дәлелі - арызданушының қолы қойылмаған және берілген күні көрсетілмеген. Әл-Фараби сотының мөрі, таңбасы жоқ. Сол арыз сымақтың көшірмесі бізге берілді. 27.02.2013ж. сот процесі үстінде біз осы заңсыздықты айттық, ақырында сол арада Бийсимбиева арызданушы Искакованың қолын сот отырысы кезінде қойдыртып берді. Ал числосын қойып бермеді, себебі берілген күні белгісіз болуына байланысты.  Искакова осы процесте өз шағымы бойынша жалған айыбын дәлелдеп бере алмады,  заңға қайшы болғандықтан.
Стенограмма процестен алынды 27.02.2013ж.
Искакованың адвокаты әрі сенімді өкілі Дербесалиева: - Екеулеріңіздің «ерлі зайыпты өмірлеріңіз басталды» депсіз. «Бірақ арамыздан ешнәрсе шықпады» депсіз. Оны қалай түсінуге болады? Араларыңызда «қыз болдың, қыз болмадың» деген әңгімелер  болды ма?
Жалақор  Искакова: - Жоқ, ондай әңгіме мүлдем болған жоқ.
Искакованың адвокаты әрі сенімді өкілі Дербесалиева: - Басында басқа да сондай әңгімелер болды ма?
Жалақор  Искакова: - Басында жоқ.
Искакованың адвокаты әрі сенімді өкілі Дербесалиева: - Сізге күйеңіз сол кезде бетіңізге «Сен қыз болмай келдің» деген притензия қойды ма?
Жалақор  Искакова: - Жоқ, ондай әңгіме болған жоқ біздің арамызда.
Искакованың адвокаты әрі сенімді өкілі Дербесалиева: -  Сіз бұрын соңды күйеуге шықтыңыз ба,  осы күйеңізге дейін?  Әлде біреулермен қатынастарыңыз болды ма?
Жалақор  Искакова: - Жоқ, ондай ешнәрсе болған жоқ.
Искакованың адвокаты әрі сенімді өкілі Дербесалиева: - Яғни бұрын күйеуде болған жоқсыз, қатынас жасаған жоқсыз. Бірінші рет осы сотталушыға күйеуге шықтыңыз.
Жалақор  Искакова: -Иә
Судья Бийсимбаева Искаковаға: -Ол бірінші түнін айтып отырғаның,  қатты жанға  бататындай ауырған жоқ, алайда өзіңіз еркектің мүшесін сездіңіз бе?
Жалақор  Искакова: - Иә сездім.
Судья Бийсимбаева: - 3 күн бойы сездіңіз бе?
Жалақор  Искакова: - Иә, 3 күн бойы сездім.
Судья Бийсимбиева:-Үш күн бойы сездіңіз, ауырсынбадыңыз ба?
Жалақор Искакова: -қатты ауырған жоқ
Судья Бийсимбаева: - Сіз қаттысын айтасыз да, жайын айтпайсыз? Вообще ауырсындыңыз ба?
Жалақор Искакова:- Жоқ.
Судья Бийсимбиева:-  Сіздер шынын айтқанда бұл  под вопросом бір қызды үш жігіт зорлаған, но қыз әлі қыз.  Адамның организмі әртүрлі. Болады ғой эластичность.  Бұл жақ  ондай дау көтеріп жатқан жоқ. Не керегі бар еді?  Той,  құдалық өткізсе.  Өзіңіз айтып отырсыз  «арамызда қалсын, ешкімге айтудың қажеті жоқ»- деп, айтты  күйеім, -дедіңіз . Үндемей тұра бермедің бе?
Жалақор Искакова:- Жиі жыныстық қатынаста болмайды, құшақтамайды.
Бийсимбиева арыз жазатын негіз жоқ екенін айтта отырып, бірақ сыбайластықты бұзбас үшін кәсіпкердің тапсырмасын орындады. Соңдықтан бізге процестің бейнетаспасын бермеді, себебі Искаковтар тарапының және өзінің қылмыстарын жасыру үшін. Біз бұл процесті аудио жазбаға түсіріп алдық.
Стенограмма процестен алынды.
Искакованың адвокаты әрі сенімді өкілі Дербесалиева:- ҚР ҚК 130б. 1б. бойынша қылмыстық құрам жоқ М.Жақсыбайұлының  іс-әрекетінде.
Жақсыбайұлының сенімді өкілі әрі әкесі Ж. Усенов: -ҚР ҚК 130 б. 1б. бойынша менің баламды қылмыскер етіп шығарған
Судья Бийсимбиева: - Жоқ.  Искаковтар тарапы «қылмыс жоқ»- деп, отыр.
Жақсыбайұлының сенімді өкілі әрі әкесі Ж. Усенов:- «Қылмыс жоқ»- деп  отырма?
Судья Бийсимбиева:-  ҚР ҚК 130 б. 1б. бойынша берілген шағымда  бұл істе  айып жоқ.  Бұл істе қылмыс жоқ. Искаковтар тарапы мынаған «айып жоқ»- деп, отыр.
Айып жоқ. Неге қылмыстық іс қозғаған? Және қаулы да менің баламды қылмыскер етіп жазып қойған. Осындай сыбайластыққа барып, кінәсіз адамды қылмыскер етіп отырған судья Бийсимбиеваның өзі нағыз қылмыскер. Осындай судьяларды не үшін ұстап отырсыз Нұрсұлтан Әбішұлы? Арғарай сыбайластық қылмыстарды жасай беру үшін бе? Әлде Тәуелсіз Қазақстан Мемлекетіне арсыз- қылмыскер судьялар: Бийсимбиева, Абдрасилов, Кульчикова, ОҚО сотың төрағасы Шарипов, Алшынбаев қажетпе?  ОҚО судьялары түкке тұрмайтын, жарамсыз, жаламен өтірікпен өсекке толы, куәгерсіз, дәлелсіз қабылданбайтын арыздарға  қылмыстық іс қозғап, процесс жүргізіп төсекпен өсекті  талқылағанға мәз болып,  пайда табу үшін сыбайластық қылмыстарды жасады. Яғни  Искаковтардың кәсіпкер отбасының   қылмыстық заказдарын орындап,  Искаковтардың  жалаларымен  ұлымды екі рет заңға қайшы соттатып, және осы жалалармен қызымды заңға қайшы жұмысынан құдалап шығартты.   Судья Шара Бийсимбиева: 27.02.2013 жылы  ұлымды қорқытып Искаковамен бірге тұруын талап етті,  егер ұлым тұрмаса оны екі рет заңға қайшы соттатып және отбасын соның ішінде әпкесін яғни қызымды заңсыз құдалайтынын айтып сыбайластық жоспарын бізге ескертіп  айтып қорқытты. Ақырында судья Бйсимбиева өзінің заңға қайшы, құйтырқылық әрі сыбайластық жоспарын астыртын іске асырды. Дәл осы Бийсимбиеваның тәсілін Әл-Фараби аудандық сотының судьясы Абдрасилов та қайталап,  менің ұлыма қаулы шығарды. Яғни бір жалған айыппен екі рет жазалап отырды.  Судья Бийсимбиева  ҚР ҚК 130 бап 1 бөлімімен қарап, талқылап  қаулы шығарған арызды  судья Абдрасилов тура осы жала,  жалған айыптан тұратын арызды сөзбе сөз көшірілген ҚР ҚК 129 бап 2 бөлімімен қабылдап алды. ҚР ҚІЖК 390 б. 9 б. «Қайтарып алынған жеке айыптау бойынша қылмыстық іс қайта қозғалмайды»  дегенге  қарамастан, және Искакованың арыздарында бір сөйлем қарама-қарсы: яғни ҚР ҚК 130 б. 1 б  берілген арызында: "20.01.2013ж. Мақсаттың үйіне бардым, Мақсат мені қатын-деп, атйып қорлады" десе,   ал ҚР ҚК 129 б. 2б. берген арызында:  "20.01.2013ж. Мақсаттың үйіне бармадым"-деп, айтып, жазған. Анық айтқанда жалған айыптарды Усеновтерге тағып отырды.  Осыны судья Абдрасилов біле тура арызды қабылдап алып, Усеновтерге заңсыз іс қозғап, заңсыз жазалап отырды. Менің ұлым Искакованы ұрмаған, ұрыспаған, балағаттамаған, қорламаған. Ал  Искаковтар менің ұлым төсекте Искаковамен жиі жыныстық қатынас жасамайды, құшақтамайды деп айыптады.  Жиі жыныстық қатынасқа түспеген  үшін судьялар қылмыстық жазаға тартып отырды.
Искаковтар сыбайласы cудья Абрасиловпен бізден жасырын түрде «Іздеу жариялау» қаулысын шығарып, сол  қаулыны сылтау етіп, заңды күшіне енбеген қаулымен  «Айғақ» телеарнасына ақысын төлеп, Әл-Фараби Полиция Бөлімнің атын жамылып, яғни полиция бөлімнің атынан менің ұлым Мақсатты  қылмыскер есебінде екі апта бойы эфирден көрсетіп, іздеу жариялап тапсырыс берген. ҚР ҚК 327 б. 1б. «Өзінше билік ету» осы заңды бұзған,  Искаковтар отбасы осы бойынша қылмыстық жауапқа тартылуы керек.   Абдрасилов бұл қаулыны бізге бермеді, біз заңға қайшы қаулы жөнінде «Айғақ» телеарнасынан біліп, сол жерден көшірмесін  алдық. Полиция саласы  «Іздеу жариялау» қаулысынан бейхабар екенін және ешқандай «Айғақ» телеарнасына тапсырыс бермегендері жөнінде аңықтамаларын да көрсетті.
Осы заңсыздықты айтқан қызым Усенова Мархабат заңға қайшы зардап шегіп отыр.  Елбасының нұсқауымен аттестацияны үздік тапсырған полиция капитаны судьялардың заңға қайшы сыбайластық іс-әрекеттерінен  жұмысынан майор шенін алар кезде шығарды.  Ал бұның алдында Искаковтар отбасы ОҚО ІІД-не 2013ж. наурыз айында «Полиция капитаны Усенова Мархабат біздің қызымызды қатын деп айтып қорлады»- деп, арыз жазған болатын. Осы арыз бойынша Мархабаттың үстінен қызметтік тексеру жүргізіліп, қылмыстық құрамы жоқ екені анықталып, Искаковтарға осы жауап жеткізілді. Бірақ қалай да арам ойларын  іске асыру  үшін Искаков Қалдыбек өзінің сыбайлас судьяларынан Мархабатты қалай да жазалауды сұранды. Яғни оған жалған айыптарды тақты.  Шара Бийсимбиеваның сыбайластық жоспары бойынша судьялар Кульчикова және Алшынбаев қызымның сыртынан жалған жалаларды жазып  заңға қайшы жеке қаулы, заңға қайшы жеке ұйғарым шығарды. Судья Кульчикованың сауатсыз жазылынған қаулысынан судья Алшынбаев көшіріп алып сауатсыз ұйғарым шығарды: атап  айтқанда "қызымды заң бұзды"- деп, жазған,  ал қандай заң екенін жазбаған және ешқандай дәлелдеріде, куәгерлерде жоқ. Әртеуір сыбайластықты өңдіріп алу үшін ойланбай өтіріктерді құрастырып жаза салған. Соңда менің қызым Усенова Мархабат қандай заңды бұзған? Заңның түрлері көпқой. Мысалға: таможенный кодекспа, орман кодексі ма, жер кодексі ма, қылмыстық кодексі ма, әкімшілік кодексі ма? Қайсы екенін көрсетпеген.  Жайғана «заңды бұзды»- деп, жаза салған.  Және   ар-намыс кодексті бұзды деген, ал ар-намыс кодекстің қай бабы екенің көрсетпеген.  Нұрсұлтан Әбішұлы, масқара болғанда  ОҚО судьялары  Сіз бекіткен  "ҚР мемлекеттік қызметшілерінің ар-намыс кодексін" мүлдем білмейді.  Білсе баптарын нақты көрсеткен болар еді қаулымен ұығарымдарда. Заңнын  бабтары түгілі тармақтары адам тағдырын шешетінін судьялар міндетті түрде білуге тиіс.  Соңда ОҚО судьялары үшін Сіздің бекіткен жарлығыңыз және заңдар  далбасама судьялар мән бермейтіндей?  ОҚО судьялары заңнан сауатсыз, мақұрым. Судья Алшынбаев М.Усенованың сыртынан өтіп кеткен күндермен жалған айып тағып, акт толтырды.  Осы судьялардың заңға қайшы іс-әрекеттерінің салдарынан қызым жұмыссыз қалды.
Біз қаншама рет облыстық сотқа кассациялық сот алқасына шағым түсірдік. ОҚО соттың төрағасы Шарипов біздің кассациялық шағымдарымызға жауап бермеді, ал кассацияны өткізуден бас тарты, себебі Жоғарғы сотқа жетпес үшін.  Және де Шарипов біздің арыздарымызды ОҚО сотының кеңсесі арқылы қабылдамауға тырысып бақты. Шарипов  қасақана әділ нәтиже шығармайтынын, заңға қайшы бүрмалап отырғанын біз біліп, ақырында біз Республикалық «Уақыт» газетіне шағымдандық. 30.10.2013ж. «Судьялар- қылмыскер, адвокаттар-почтальон» атты материал Уақыт газетіне жарияланды. Уақыт газетіндегі материалға Шарипов заңды тұщымды жауап бере алмады.  Ал шын мәнінде судьялардың сыбайластығынан менің отбасым төрт жыл бойы қаншама зардап шекті.  Мен инсульт алып, ауруханаға түстім. Қызым Усенова Гульбану стресс алып, сәбиін мезгілінен бұрын дүниеге келтірді. Сәбиі аурушаң.  Ал екінші қызым Усенова Мархабатты майор шенін алар кезде жұмыстан шығарды. Қылмыскер судьялардың кесірінен төрт жыл бойы жұмыссыз жүр.  Ал ұлым Мақсатты Искаковтар тапсырыс жасап екі апта бойы қылмыскер есебінде жергілікті «Айғақ» телеарнасынан «Іздеу саламыз» айдарынан  көрсетті. Және қылмыскер судьялар  Искаковтардың заказдарын  орындап  заңға қайшы екі рет соттады.
Нұрсұлтан Әбішұлы, шектен шыққан сыбайластыққа  қай уақытта Сіз тосқауыл қоясыз? ОҚО  судьялардың сыбайластық қылмыстары,  Сіздің бүткіл абыройңызды жоққа шығарып отыр.
Қазақ ССР Халық Ағарту ісінің Үздігі,
Қазақстан Республикасы білім беру ісінің Құрметті
қызметкері, ОҚО Төлеби ауданының Құрметті азаматы,
еңбек ардагері, зейнеткер, екінші топтағы мүгедек
Үсенов Жақсыбайдан.

ҚР Президенті Н.Ә.Назарбаев асқынып жоғарғы шегіне жеткен  жемқорлықты  тия алама?  Нұрсұлтан  Әбішұлы Назарбаев мырза,  ОҚО судьялары үшін Сіздің бекіткен жарлығыңыз және заңдар  далбасама судьялар мән бермейтіндей?  Немесе ОҚО сыбайлас  жемқор қылмыскерлер: Ш. Бийсимбиева,  М. Абдрасилов,  ОҚО сотың төрағасы Н.Шарипов,  А.Кульчикова, А. Алшынбаев   судьялар ма әлде қайыршыларма?     Бұдан бұрын YVISION-де жарияланған: «Позор генеральному прокурору Республики Казахстан А. Дауылбаеву,  что не может  бороться против  коррупции!», «ҚР Жоғарғы сотың төрағасы Қ. Мами қартайып басқаруға шамасы жетпей отырма?»-атты материалдарға орай.      Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев мырза, Шара Бийсимбиева  сияқты жемқор судьялардың кесірінен Сіз халық алдында  абыройыңызды жоғалтып отырсыз.  Шымкент қалалық Әл-Фараби аудандық сотындағы  Шара Бийсимбиева судьяма әлде қайыршыма?  Әйтпесе Нұрсұлтан Әбішұлы Сіз судьяларға тағайындаған айлық жалақылары  Қазақстанның мемлекеттік қызметкерлерінің ішіндегі ең жоғары сатыдағы жалақы болатын. Бірақ тойымсыз Ш. Бийсимбиваға бәрбір жетпестен сыбайластық қылмыстарды жасап отырды, кәсіпкер Искаковтар отбасының заказын орындады.  Түкке тұрмайтын,  жарамсыз, жаламен өтірікпен өсекке толы, куәгерсіз, дәлелсіз қабылданбайтын арызды қабылдап қылмыстық іс қозғап процес жүргізді. Кәсіпкердің қызы Ақерке Искакова 20.11.2012ж. ұзатылып келін болып түсті менің отбасыма.  Искаковтар өздерінің талаптары бойынша қызымызға жасау жасап әкелеміз деп бізден 4000 доллар талап етіп алды. Біз барлық кәдесін жасадық. 11.12.2012ж. той өткізідік. 16.12.2012ж.  құдалық күттік. 20.12.2012ж. есік ашу рәсімін өткіздік. Осы арада Искакованың енесі, яғни менің кемпірім аяқ астынан ауырып, 22.12.2012ж. ауыр халде ауруханаға түсті, операция жасалынды.  27.12.2012ж.  енесі, яғни менің кемпірім ауруханадан оралды. Тура осы тұста Искаковтардың құйтырқы арам мінездері  айқын шыға келді. Яғни ауру енеге қаратпаудың амалымен қыздарын келіп алып кетті. Ауру, мүгедек кемпірге жетпістегі ауру мүгедек шал өзімнің қарауыма тура келді. Ертесіне 28.12.2012ж. Искаковтар отбасы бізге келіп, ұлыма талап қойды: қария мүгедек ата-анасын тастап бөлек тұруын талап етті. Олай болмаған жағдайда жала жауып соттатуды көздеді. Осыдан кейін олардың қызы біздің үйде келін болып жүрген жоқ. Ал бұл кезде оның ата-анасы, яғни Искаков Қалдыбек пен Лауланбекова Ұлжан қойған талабын жүзеге асыру үшін туыстарымен бірге баса қөктеп, рұқсатсыз 20.01.2013ж. менің үйме келіп, ойран салып, қорқытып кетті. Араларында бала жоқ. Бір ай ішінде той- томалақтың шапқылауымен заңды некеге де тұрып үлгермеген. Соған қарамастан  кәсіпкер Искаковтар бір ай өткеннен соң, яғни ақпан айында өздерінің қойған  талаптары орындалмағаны үшін менің отбасыма жалған айып тағып: "Қатын деп айтып қорлады"- деп,  Қазақстан Республикасының Қылмыстық Кодексінің 130 бап 1бөлімімімен  сотқа берді.  Ажырап кеткен келіннің сотқа берген шағымында куәгерлері: ата-анасы, әжесі, апасы, атасы. Бөгде адам жоқ. ОҚО судьяларының заңға қайшы әрекеттері, оған қоса кәсіпкермен сыбайластығы  осы жерден басталады. Сыбайластықтың құлына айналған судья Шара Бийсимбиева ҚР ҚІЖК 391б. 1б. талабының орындалуын талап етпей-ақ заңға қайшы жала арызбен баламның үстінен қылмыстық іс қозғады.   Атап айтқанда Әл-Фараби аудандық сотының судьясы Бийсимбиева кәсіпкер Искаковтармен сыбайластыққа барып, арызды кеңседен тіркетпей, «өзім шешіп беремін»- деп, жолдан қабылдап алған.  Оның дәлелі - арызданушының қолы қойылмаған және берілген күні көрсетілмеген. Әл-Фараби сотының мөрі, таңбасы жоқ. Сол арыз сымақтың көшірмесі бізге берілді. 27.02.2013ж. сот процесі үстінде біз осы заңсыздықты айттық, ақырында сол арада Бийсимбиева арызданушы Искакованың қолын сот отырысы кезінде қойдыртып берді. Ал числосын қойып бермеді, себебі берілген күні белгісіз болуына байланысты.  Искакова осы процесте өз шағымы бойынша жалған айыбын дәлелдеп бере алмады,  заңға қайшы болғандықтан.

 

Стенограмма процестен алынды 27.02.2013ж.

Искакованың адвокаты әрі сенімді өкілі Дербесалиева: - Екеулеріңіздің «ерлі зайыпты өмірлеріңіз басталды» депсіз. «Бірақ арамыздан ешнәрсе шықпады» депсіз. Оны қалай түсінуге болады? Араларыңызда «қыз болдың, қыз болмадың» деген әңгімелер  болды ма?

Жалақор  Искакова: - Жоқ, ондай әңгіме мүлдем болған жоқ.

Искакованың адвокаты әрі сенімді өкілі Дербесалиева: - Басында басқа да сондай әңгімелер болды ма?

Жалақор  Искакова: - Басында жоқ.

Искакованың адвокаты әрі сенімді өкілі Дербесалиева: - Сізге күйеңіз сол кезде бетіңізге «Сен қыз болмай келдің» деген притензия қойды ма?

Жалақор  Искакова: - Жоқ, ондай әңгіме болған жоқ біздің арамызда.

Искакованың адвокаты әрі сенімді өкілі Дербесалиева: -  Сіз бұрын соңды күйеуге шықтыңыз ба,  осы күйеңізге дейін?  Әлде біреулермен қатынастарыңыз болды ма?

Жалақор  Искакова: - Жоқ, ондай ешнәрсе болған жоқ.

Искакованың адвокаты әрі сенімді өкілі Дербесалиева: - Яғни бұрын күйеуде болған жоқсыз, қатынас жасаған жоқсыз. Бірінші рет осы сотталушыға күйеуге шықтыңыз.

Жалақор  Искакова: -Иә.

Судья Бийсимбаева Искаковаға: -Ол бірінші түнін айтып отырғаның,  қатты жанға  бататындай ауырған жоқ, алайда өзіңіз еркектің мүшесін сездіңіз бе?

Жалақор Искакова: - Иә сездім.

Судья Бийсимбаева: - 3 күн бойы сездіңіз бе?

Жалақор  Искакова: - Иә, 3 күн бойы сездім.

Судья Бийсимбиева:-Үш күн бойы сездіңіз, ауырсынбадыңыз ба?

Жалақор Искакова: -қатты ауырған жоқ.

Судья Бийсимбаева: - Сіз қаттысын айтасыз да, жайын айтпайсыз? Вообще ауырсындыңыз ба?

Жалақор Искакова:- Жоқ.

Судья Бийсимбиева:-  Сіздер шынын айтқанда бұл  под вопросом бір қызды үш жігіт зорлаған, но қыз әлі қыз.  Адамның организмі әртүрлі. Болады ғой эластичность.  Бұл жақ  ондай дау көтеріп жатқан жоқ. Не керегі бар еді?  Той,  құдалық өткізсе.  Өзіңіз айтып отырсыз  «арамызда қалсын, ешкімге айтудың қажеті жоқ»- деп, айтты  күйеім, -дедіңіз . Үндемей тұра бермедің бе?

Жалақор Искакова:- Жиі жыныстық қатынаста болмайды, құшақтамайды.

 

Бийсимбиева арыз жазатын негіз жоқ екенін айтта отырып, бірақ сыбайластықты бұзбас үшін кәсіпкердің тапсырмасын орындады. Соңдықтан бізге процестің бейнетаспасын бермеді, себебі Искаковтар тарапының және өзінің қылмыстарын жасыру үшін. Біз бұл процесті аудио жазбаға түсіріп алдық.

Стенограмма процестен алынды.

Искакованың адвокаты әрі сенімді өкілі Дербесалиева:- ҚР ҚК 130б. 1б. бойынша қылмыстық құрам жоқ М.Жақсыбайұлының  іс-әрекетінде.

Жақсыбайұлының сенімді өкілі әрі әкесі Ж. Усенов: -ҚР ҚК 130 б. 1б. бойынша менің баламды қылмыскер етіп шығарған

Судья Бийсимбиева: - Жоқ.  Искаковтар тарапы «қылмыс жоқ»- деп, отыр.

Жақсыбайұлының сенімді өкілі әрі әкесі Ж. Усенов:- «Қылмыс жоқ»- деп  отырма?

Судья Бийсимбиева:-  ҚР ҚК 130 б. 1б. бойынша берілген шағымда  бұл істе  айып жоқ.  Бұл істе қылмыс жоқ. Искаковтар тарапы мынаған «айып жоқ»- деп, отыр.

 

Айып жоқ. Неге қылмыстық іс қозғаған? Және қаулы да менің баламды қылмыскер етіп жазып қойған. Осындай сыбайластыққа барып, кінәсіз адамды қылмыскер етіп отырған судья Бийсимбиеваның өзі нағыз қылмыскер. Осындай судьяларды не үшін ұстап отырсыз Нұрсұлтан Әбішұлы? Арғарай сыбайластық қылмыстарды жасай беру үшін бе? Әлде Тәуелсіз Қазақстан Мемлекетіне арсыз- қылмыскер судьялар: Бийсимбиева, Абдрасилов, Кульчикова, ОҚО сотың төрағасы Шарипов, Алшынбаев қажетпе?  ОҚО судьялары түкке тұрмайтын, жарамсыз, жаламен өтірікпен өсекке толы, куәгерсіз, дәлелсіз қабылданбайтын арыздарға  қылмыстық іс қозғап, процесс жүргізіп төсекпен өсекті  талқылағанға мәз болып,  пайда табу үшін сыбайластық қылмыстарды жасады. Яғни  Искаковтардың кәсіпкер отбасының   қылмыстық заказдарын орындап,  Искаковтардың  жалаларымен  ұлымды екі рет заңға қайшы соттатып, және осы жалалармен қызымды заңға қайшы жұмысынан құдалап шығартты.   Судья Шара Бийсимбиева: 27.02.2013 жылы  ұлымды қорқытып Искаковамен бірге тұруын талап етті,  егер ұлым тұрмаса оны екі рет заңға қайшы соттатып және отбасын соның ішінде әпкесін яғни қызымды заңсыз құдалайтынын айтып сыбайластық жоспарын бізге ескертіп  айтып қорқытты.  Ақырында судья Бйсимбиева өзінің заңға қайшы, құйтырқылық әрі сыбайластық жоспарын астыртын іске асырды. Дәл осы Бийсимбиеваның тәсілін Әл-Фараби аудандық сотының судьясы Абдрасилов та қайталап,  менің ұлыма қаулы шығарды. Яғни бір жалған айыппен екі рет жазалап отырды.  Судья Бийсимбиева  ҚР ҚК 130 бап 1 бөлімімен қарап, талқылап  қаулы шығарған арызды  судья Абдрасилов тура осы жала,  жалған айыптан тұратын арызды сөзбе сөз көшірілген ҚР ҚК 129 бап 2 бөлімімен қабылдап алды. ҚР ҚІЖК 390 б. 9 б. «Қайтарып алынған жеке айыптау бойынша қылмыстық іс қайта қозғалмайды»  дегенге  қарамастан, және Искакованың арыздарында бір сөйлем қарама-қарсы: яғни ҚР ҚК 130 б. 1 б  берілген арызында: "20.01.2013ж. Мақсаттың үйіне бардым, Мақсат мені қатын-деп, атйып қорлады" десе,   ал ҚР ҚК 129 б. 2б. берген арызында:  "20.01.2013ж. Мақсаттың үйіне бармадым"-деп, айтып, жазған. Анық айтқанда жалған айыптарды Усеновтерге тағып отырды.  Осыны судья Абдрасилов біле тура арызды қабылдап алып, Усеновтерге заңсыз іс қозғап, заңсыз жазалап отырды. Менің ұлым Искакованы ұрмаған, ұрыспаған, балағаттамаған, қорламаған. Ал  Искаковтар менің ұлым төсекте Искаковамен жиі жыныстық қатынас жасамайды, құшақтамайды деп айыптады.  Жиі жыныстық қатынасқа түспеген  үшін судьялар қылмыстық жазаға тартып отырды.    Искаковтар сыбайласы cудья Абрасиловпен бізден жасырын түрде «Іздеу жариялау» қаулысын шығарып, сол  қаулыны сылтау етіп, заңды күшіне енбеген қаулымен  «Айғақ» телеарнасына ақысын төлеп, Әл-Фараби Полиция Бөлімнің атын жамылып, яғни полиция бөлімнің атынан менің ұлым Мақсатты  қылмыскер есебінде екі апта бойы эфирден көрсетіп, іздеу жариялап тапсырыс берген. ҚР ҚК 327 б. 1б. «Өзінше билік ету» осы заңды бұзған,  Искаковтар отбасы осы бойынша қылмыстық жауапқа тартылуы керек.   Абдрасилов бұл қаулыны бізге бермеді, біз заңға қайшы қаулы жөнінде «Айғақ» телеарнасынан біліп, сол жерден көшірмесін  алдық. Полиция саласы  «Іздеу жариялау» қаулысынан бейхабар екенін және ешқандай «Айғақ» телеарнасына тапсырыс бермегендері жөнінде аңықтамаларын да көрсетті.     Осы заңсыздықты айтқан қызым Усенова Мархабат заңға қайшы зардап шегіп отыр.  Елбасының нұсқауымен аттестацияны үздік тапсырған полиция капитаны судьялардың заңға қайшы сыбайластық іс-әрекеттерінен  жұмысынан майор шенін алар кезде шығарды.  Ал бұның алдында Искаковтар отбасы ОҚО ІІД-не 2013ж. наурыз айында «Полиция капитаны Усенова Мархабат біздің қызымызды қатын деп айтып қорлады»- деп, арыз жазған болатын. Осы арыз бойынша Мархабаттың үстінен қызметтік тексеру жүргізіліп, қылмыстық құрамы жоқ екені анықталып, Искаковтарға осы жауап жеткізілді. Бірақ қалай да арам ойларын  іске асыру  үшін Искаков Қалдыбек өзінің сыбайлас судьяларынан Мархабатты қалай да жазалауды сұранды. Яғни оған жалған айыптарды тақты.  Шара Бийсимбиеваның сыбайластық жоспары бойынша судьялар Кульчикова және Алшынбаев қызымның сыртынан жалған жалаларды жазып  заңға қайшы жеке қаулы, заңға қайшы жеке ұйғарым шығарды. Судья Кульчикованың сауатсыз жазылынған қаулысынан судья Алшынбаев көшіріп алып сауатсыз ұйғарым шығарды: атап  айтқанда "қызымды заң бұзды"- деп, жазған,  ал қандай заң екенін жазбаған және ешқандай дәлелдеріде, куәгерлерде жоқ. Әртеуір сыбайластықты өңдіріп алу үшін ойланбай өтіріктерді құрастырып жаза салған. Соңда менің қызым Усенова Мархабат қандай заңды бұзған? Заңның түрлері көпқой. Мысалға: таможенный кодекспа, орман кодексі ма, жер кодексі ма, қылмыстық кодексі ма, әкімшілік кодексі ма? Қайсы екенін көрсетпеген.  Жайғана «заңды бұзды»- деп, жаза салған.  Және   ар-намыс кодексті бұзды деген, ал ар-намыс кодекстің қай бабы екенің көрсетпеген.  Нұрсұлтан Әбішұлы, масқара болғанда  ОҚО судьялары  Сіз бекіткен  "ҚР мемлекеттік қызметшілерінің ар-намыс кодексін" мүлдем білмейді.  Білсе баптарын нақты көрсеткен болар еді қаулымен ұығарымдарда. Заңнын  бабтары түгілі тармақтары адам тағдырын шешетінін судьялар міндетті түрде білуге тиіс.  Соңда ОҚО судьялары үшін Сіздің бекіткен жарлығыңыз және заңдар  далбасама судьялар мән бермейтіндей?  ОҚО судьялары заңнан сауатсыз, мақұрым. Судья Алшынбаев М.Усенованың сыртынан өтіп кеткен күндермен жалған айып тағып, акт толтырды.  Осы судьялардың заңға қайшы іс-әрекеттерінің салдарынан қызым жұмыссыз қалды.  Біз қаншама рет облыстық сотқа кассациялық сот алқасына шағым түсірдік. ОҚО соттың төрағасы Шарипов біздің кассациялық шағымдарымызға жауап бермеді, ал кассацияны өткізуден бас тарты, себебі Жоғарғы сотқа жетпес үшін.  Және де Шарипов біздің арыздарымызды ОҚО сотының кеңсесі арқылы қабылдамауға тырысып бақты. Шарипов  қасақана әділ нәтиже шығармайтынын, заңға қайшы бүрмалап отырғанын біз біліп, ақырында біз Республикалық «Уақыт» газетіне шағымдандық. 30.10.2013ж. «Судьялар- қылмыскер, адвокаттар-почтальон» атты материал Уақыт газетіне жарияланды. Уақыт газетіндегі материалға Шарипов заңды тұщымды жауап бере алмады.  Ал шын мәнінде судьялардың сыбайластығынан менің отбасым төрт жыл бойы қаншама зардап шекті.  Мен инсульт алып, ауруханаға түстім. Қызым Усенова Гульбану стресс алып, сәбиін мезгілінен бұрын дүниеге келтірді. Сәбиі аурушаң.  Ал екінші қызым Усенова Мархабатты майор шенін алар кезде жұмыстан шығарды. Қылмыскер судьялардың кесірінен төрт жыл бойы жұмыссыз жүр.  Ал ұлым Мақсатты Искаковтар тапсырыс жасап екі апта бойы қылмыскер есебінде жергілікті «Айғақ» телеарнасынан «Іздеу саламыз» айдарынан  көрсетті. Және қылмыскер судьялар  Искаковтардың заказдарын  орындап  заңға қайшы екі рет соттады.    Нұрсұлтан Әбішұлы, шектен шыққан сыбайластыққа  қай уақытта Сіз тосқауыл қоясыз? ОҚО  судьялардың сыбайластық қылмыстары,  Сіздің бүткіл абыройңызды жоққа шығарып отыр.

Қазақ ССР Халық Ағарту ісінің Үздігі,                                                Қазақстан Республикасы білім беру ісінің Құрметті                                            қызметкері, ОҚО Төлеби ауданының Құрметті азаматы,                                                еңбек ардагері, зейнеткер, екінші топтағы мүгедек                                                                             Үсенов Жақсыбайдан.

 
0
0
587

«Тәуелсіздік құрдасы», миллионер Арман Тосканбаев: Қанша байысам да шетелге қашпас едім

АСТАНА. ҚазАқпарат - «Тәуелсіздік құрдастары» айдарының бүгінгі кейіпкері - Арман Тосканбаев. Арман - 10 жылдық тәжірибесі бар жас кәсіпкер, алғашқы миллионын ол 17 жасында тапқан екен. Тәуелсіздік таңымен бірге өмірге келген жас өскін қазірде бірнеше бизнестің басын біріктіріп, кәсіпкерлік ісін дөңгелетіп отыр. Тәуелсіздіктің түйдей құрдасы аз уақыттың ішінде бірнеше бизнес-жобаларды тиімді іске асырып үлгерген, тіпті банкроттықты бастан кешірген екен. Әйтсе де, қиындыққа жасымаған оның өзінен кейінгілерге айтары да бар. Қазір Арманнның қол астында 30 адам жұмыс істейді. Қазақстан символикасымен шығатын алғашқы отандық сағаттар - осы Арманның идеясы. Едеше, Тәуелсіздік құрдасымен болған сұхбатты алға тартамыз.

-  Арман, бизнеске қашан келдің, кәсіп ашуға не түрткі болды? Жалпы өзің туралы айтсаң?

- Мен Қарағанды қаласының тұрғынымын. Қазір жұмыс барысымен Алматыда тұрамын. Бизнеске 15 жастан бейімделдім деп айтсам да болады. Әрине, 15 жасымнан толық бизнесмен болдым деп айта алмаймын, бірақ алғашқы қадамым осы кезден басталды. Бизнес - бастапқыда ермек секілді болды. Кейіннен 17 жасымда жеке өзімнің алғашқы компьютерлік техника сататын шағын дүкенім ашылды. Одан кейін Ресейде екі жыл тұрдым, ол жақта да бизнесім болды, соның барлығын қосқанда бизнес саласында 10 жылдай тәжірибе жинаған екенмін. Қазір негізінен жүргізіп отырған үш фирмам бар. Бірақ шаруа олармен аяқталмайды, серіктестерімізбен тағы 1-2 кішігірім компанияларды жолға қойғанбыз. Қысқаша айтқанда, бизнеске 15 жасымда келдім, ең бірінші бағытым компьютер және осы саладағы техникаларды жөндеу болатын.

- Бастау қиын болған жоқ па?

- Әрине бастау қашан да, кім үшін де жеңіл емес. Оның үстіне 90-шы жылдар мен 2000-шы жылдардың басы ғой.  Біздің отбасымыз да ауқатты емес. Елімізге қиын болған жылдары біз де жоқшылықты да, тапшылықты да көрдік, соны көре келе, жақсы өмір сүруге, жақсы тамақтануға, жақсы киім киюге деген талпыныс болды деп ойлаймын. Сондай талпыныстардың арқасында ақша табудың амалдарын іздестірдім. Соның бірі - компьютерлік техника. Ол кезде мониторлары үлкен компьютерлер болатын. Сол компьютермен жастайымнан қызықтым. Ермек ретінде мен 5-6 сыныптарда мектептің бұзылған ескі компьютерлерін жөндей бастадым. Мұғалімнің, туған-туыстардың компьютерлерін істеп жүріп, арасында 1-2 мың теңге табыс тауып, кейін бұл ісім үлкен қызығушылыққа айналып кетті. Сосын шағын компьютерлік бөлімше ашып, ақырын-ақырын ақша таба бастадым. Бәрі де осылай басталады деп ойлаймын.

- Қазір қандай жобалармен айналысып жатырсың?

- Қазір сауда нарығында «Отан» деген қазақстандық сағат шығаратын компания бар. Ұлттық нақышта, Елтаңбасы бар сағаттар шығарамыз. Бұл сағаттардың бағасы - 130 мыңнан басталады, 325 мың теңге аралығында. Біздің сатып алушыларымыз негізінен табысты орта немесе кәсіпкер, іскер адамдар. Сосын «Жаңа жасыл технологиялармен» жұмыс істейтін компания бар. «Жол картасы-2020» бағдарламасы аясында 2014 жылы мен 3 миллион теңге грант алған едім. Бұл грант компанияның ісін бастауыма ең алғашқы капитал болды. Бірақ оған дейін менің бірнеше бизнесім жолға қойылған, консалтингтік компаниямыз да жұмыс істеп тұрды.

Аталған компанияда әкем екеуміз гидропондық құралдар жасайтынбыз. Ол құралдар мал шаруашылығына, ауыл шаруашылығына жасыл шөп өсіруге көмектесетін еді. Қарағандыда 250 гектар жеріміз бар. Мемлекеттік-жекеменшік серіктестік аясында колледжбен бірлесіп өзіміздің шаруашылығымызды салып жатырмыз. Жазда 250 гектар жерде жылыжайлар жұмыс істейді. Сонымен қатар Қарағандыда өзімнің дәмханам да бар. Сондай-ақ серіктестеріммен туристік агенттік ашу да жоспарланған. Осылайша, бас-аяғы қазірге 3-4 бизнесім бар.

- Мемлекеттік-жекеменшік серіктестік туралы айтып қалдың. Оның аясында кәсіпкерлерге қолдау қолға алынғаны белгілі. Дегенмен, сен секілді жас кәсіпкер үшін бұл қаншалықты көмегін береді?

- Жалпы, менің ойымша ең бірінші кезекте кез-келген адамның өзіне ізденуге тура келеді. Мен өзім де тынымсыз адаммын. Заңның барлығын өзім «қопарып» шықтым. Қазіргі кезде Қарағанды аграрлық колледжімен мемлекеттік-жекеменшік әріптестік аясында серіктес атансақ деп отырмыз. Бірақ әзірге келісім жасау үстіндеміз. Шамамен бұл жұмысқа бір жылдай уақыт кетеді. Сондықтан барлығы жақсы, өзімізге ізденуге мүмкіндік беріліп жатыр. Ол жоба «Агрополис Нұршуақ» деп аталады. Жоба туралы айтатын болсам, біздің компания осы жобаға өз қаражатын салады, ал колледж бізге  инфрақұрылым ұсынады. Мемлекеттік-жекеменшік әріптестік аясында сол жерден шағын бизнес ашамын. Мал өсіріп, мал басын көбейтіп, жылыжайлар салған едік. Сол екі аралықты байланыстырып, колледжді бизнеске тартқымыз келеді. Міне, осы ғана. Есесіне оларға да, бізге де табыс болады. Бір жағынан аграрлық колледж студенттері білімін өндірісте шыңдап, тәжірибе жинақтай алады. Сол жерде техника, трактор, жатақхана сынды керектінің барлығы бар. Соны пайдалана отырып, бірге жұмыс жасаймыз. Өте қызық жоба. Мәселен, біз  студенттерді жұмысқа аламыз, сосын студенттерге болашақта жылыжайдан жер беріп, оншақты бас мал, қоян, тауық, үйрек беріп, оларды да бизнеске баулыймыз. Шындығында, неге жастарды осы студент кезінен бизнеске бауламасқа? Осылайша, біртіндеп агробизнес инкубаторын ашу жоспарда бар. Бұл біздің қолымыздан келеді және әр студент біздің серіктесіміз бола алады. Бұрын колхоз кооперативі болды емес пе, сол сынды кооператив құру қолымыздан келеді деп ойлаймын.

- Қазақстанның мемлекеттік Елтаңбасы мен ұлттық нақыштары бар сағаттар ел арасында үлкен танымалдылыққа ие. Көзіміз шалды, керемет идея. Отандық сағат брендін жасау туралы ой қалай келді?

- Сағат туралы идеяны бір жыл бұрын ойлағанмын. Неге Қазақстанның Елтаңбасы бар сағатты шығармасқа? Нәтижесі жаман емес. Қазір бұл идея халық арасында өте үлкен қолдауға ие. Көпшілік адамға біздің сағаттар ұнайды. Аз ғана уақыт ішінде біздің өнімді бренд ретінде Қазақстанда көбі таныды. Бастапқыда Еуропадан құрал-жабдықтар сатып алдық, сосын сағатты Қарағанды қаласында құрастыра бастадық. Шындығы керек, бастапқы екі ай ішінде сағатты сатпақ түгілі, одан пайда табу қиын еді, «брак» көп болды. Себебі шет елде сағатты жинау процесі өзгеше. Олардың кез-келген өнімі сатылымға шықпас бұрын сынақтан өтеді және де олардың сапасы да өте жоғары. Ал бізде сынақ жасауға құрал-жабдықтар жеткіліксіз. Қосымша шығындар да көп керек. Сондықтан бұл сағаттарды Еуропада жинау керек деген шешім қабылдадық. Осылайша, «Фотопортрет», «Сарыарқа аруы» және «Алланың 99 аты» деген сағаттар Еуропада құрастырылады. Ал «Президент» атты сағат АҚШ-та құрастырылып жатыр. АҚШ-та біздің өзіміздің қазақтардың «Miami watch», «Amir watch» деген компаниялары жобамызды қолдап, алғашқы  коллекцияларымызды солар шығарды. Қазіргі уақытта бізде сағаттардың 6 түрі бар, бүгінде 500-ден астам сағат сатылды. Бизнесіміздің аяқ алысы жаман емес, 2017 жылы біз Ресей және Түркия мемлекеттеріне де шығамыз деп ойлаймын. Ұлттық нақыштарды, Елтаңбаны неге саудаға, брендке бейімдемеске?! Біздің сағаттар арзан емес, бағасы 130 мыңнан 325 мың теңгеге дейін жетеді.

- Неге қымбат?

- Өйткені сағатта сапасымен аты шыққан швейцариялық, жапондық тетіктер қолданылады, сапфир шынысы, хирургиялық болат пайдаланылады, жалпы материалдары өте сапалы. Болашақта алтыннан жалатылған сағаттар шығару да жоспарда бар. Сапалы затқа сұраныс мықты. Әйтсе де сағат арзан болмағанымен,  оның алатын өз адамдары бар.

- Жалпы бизнесті бастайтын жастардың дені алған ісін орта жолдан тастап кетіп жатады. Қиындықтары көп деп сылтауратады, расында Қазақстанда бизнес ашу, оны дамыту әсте қиын болғаны ма?

- Қарағандыда біздің бір ағамыз бар, үлкен бизнесмен. Сол кісіден сұраған едік: «аға, кәсіпті бастағанда, көп қиыншылықтар болады, сол кезде адам күші сарқылып, не істерін білмейді. Бизнеске деген ықылас құриды. Сол кезде не істеу керек?» деп. Сонда әлгі ағамыз: «ықылас деген әйелде ғана болады, ал еркекте ерік-жігер болу керек» деп қалжыңдаған еді. Сол сияқты жастарға айтарым, бойда ерік-жігер болмаса, кедергіге тап болған сайын әр бастаған іс аяқсыз қала беруі мүмкін. Бұл бизнеске ғана қатысты емес, жұмыс болсын, спорт болсын, өнер болсын - бәрінде де солай. Сондықтан бойыңызда сарқылмас қайрат болу керек. Қыз болсаңыз да, жігіт болсаңыз да жігерлі болу керек, онсыз бизнес болмайды. Мысалы, жаңадан тәй-тәй басқан бала бірнеше рет құлағаннан кейін, жылап ары қарай енді жүрмеймін жатып алмайды ғой?! Керісінше, талаптанып, қадам жасап, үйреніп, әйтеуір жүріп кетеді. Жас балалардың бәрінде солай. Тек есейе келе осы қасиеттің бәрі біртіндеп сарқыла бастайтын тәрізді. Адам ересек атанғанда неге қорқыныш пайда болады? Қайдан келеді ол?  Осы жағына маңыз беру керек.

Мен өзім тәуекелшілмін. Істі бастар алдында, ойлануға көп уақыт жұмсамаймын. Ой келді ме, көп ойланбаймын, бола ма, болмай ма, шыға ма, шықпайды ма, қолымнан келе ме, келмейді ме деген сұрақтарға басымды қатырмаймын. Тез-тез алғашқы қадамдарымды жасаймын. Болатын нәрсе, болады. Алланың бергені, қалағаны болады, қаламаса, еңштеңе де болмайды. Сондықтан да, тәуекелшіл болу керек. Істі бастап кету маңызды. Көп ойланған адамның басына түрлі ойлар келе бастайды. Күдік пен күмән жүрекке ұя сала бастаса, қолымнан келе ме, келмей ме деген мәселе де алдыдан шығады. Сондықтан да, ең бастысы - жігер керек.

- Өзіңнің өміріңде де сондай жағдайға тап болып, бизнесте сүрініп, опық жеген кездерің болды ма?

- Қазақта айтады ғой «жаңылмайтын жақ, сүрінбейтін тұяқ жоқ» деп. Бір құлап тұрмаған бизнесменді жұрт та сыйламайды. Әлгібір жылы мықты кәсіпкер танысым меннен сұраған еді: «Арман, сен өміріңде кәсібіңді түгел жоғалтып көрдің бе?» деп. «Жоқ» деп жауап берген едім. Ол бірден: «онда мен сені мықты кәсіпкер ретінде қабылдай алмаймын» деді. Бұл бизнесте ғана емес, барлық салада да солай. Мәселен, спортты алыңыз. Бокста Майк Тайсон бар, мәртебеге ие болуы үшін бірден төрге шыққан жоқ. Ол жас кезінде қаншама рет жеңілді, дегенмен кейін тәжірибе жинақтай жүріп, жеңгені одан да көп болды. Оған сол тәжірибе арқылы даңқ та келді.  Сол сияқты бизнесмендерді де көтерілгеніне емес, құлап, сол құлағаннан қайта тұра алғандығына қарап сынайды әрі сыйлайды. Өз басымда да ондай жағдай болды. 2014 жылы үлкен компанияны жоғалттым, біраз дағдарысқа да ұшырадым және өзім де көңілім құлазып кеткен кез болды. Бірақ ары қарай өмір сүру керек. Өмір бір уақытта, бір жерде тоқтап қалмайды. Сол үшін бизнесті қайта бастауға бел будым, тәжірибені жинақтап, қай жерден қателік жібердім деп бар ойымды қайта саралап, жаңа компания аштым. Сол компаниям бұрынғыдан да үлкен табыс әкелді.

- Мотивацияны, бизнес идеяларды қайдан аласың?

- Мотивация өмірде бір жетістікке жетуге деген ұмтылыстың арқасында туады. Өміріңді бостан босқа сарп етпей, бір жетістікке жету деген ойлар мазаламаса, мотивация да, бойдағы жігер де қайдан болсын. Шынымды айтсам, орта деңгейлі өмір сүргім келмейді. Жастарға айтар едім, өмірлеріңізге аздап романтика, авантюризм енгізіңіздер, жетістікке жетем деген құлшыныс болу керек. Онсыз өмір қызықсыз. Сондықтан романтиктер, авантюристер көп болсын. Мақтанғаным емес, бірақ айта кетейін осы жаздағы үш айдың ішінде 6 мемлекетте болдым. Әр мемлекетте мен жаңа адамдармен танысамын, жаңа бизнес түрін көрем, жаңа ортаны тамашалаймын, Қазақстанда не жетіспейді, қай салада қандай технологиялар алып келуге болады, қай салада бизнес алып келуге болады - содан қаныға аламын. Бұл өте қызықты өмір, өзіңіз бизнеспен айналысасыз, табысыңыз өз қолыңызда. Қазір мен қай мемлекетте не ала алатынымды білемін. Израильде болдым, онда агробизнесті көрдім, Гонконгта болдым, ол жақта электрониканы байқадым. Сол сияқты әр мемлекетте қандай бизнес ашсам екен, қандай идеялар Қазақстанда іске асады деп ұдайы ізденіспен жүремін.

- Ал идеяларды қайдан аласың?

- Онда да велосипедті қайта ойлап табудың қажеті жоқ. Біріншіден, шетелдің тәжірибесін алуға болады. Екіншіден, Қазақстанға шетелден көп тауарлар әкелінеді. Ендеше, импортты алмастырумен айналысуға болады деген сөз. Қазақстанда өте көп тұтынатын, бірақ шетелден әкелінетін тауарлар өте басым. Соларды неге Қазақстанда өндірмеске?! Міне, осыдан-ақ идеялар келе бастайды, кейін оны іске асырудың жолдарын қарастырамын.

Отандық сағатқа қатысты бізге көп сын айтылды, неге осы сағаттарды Қазақстанда емес шетелде жинайсыңдар деп. Осы сұрақты қоятын адамдар, шын айтсам, бизнестен тіпті мақұрым адамдар деп ойлаймын. Шындығы осы. Өздерінің білімі жетпесе де осындай сындар айтады. Мәселен, Ресейдің өзінде сағат шығаратын бір ғана зауыт бар, өте үлкен өндіріс, циклдері аса көп. Бірден ондай зауытты Қазақстанда сала салуға келмейді. Нарығымыз өте шағын, ертең сондай зауыт ашып, жылына миллион сағат шығаратын болсам, оны сатып алатын адам да тез бітіп қалмайды ма? Біз бар болғаны 17 млн. халықпыз. Сондықтан да, менің ойымша, бәрін шағыннан бастау керек, осындай бір кішкене бизнестен бастап, ары қарай оны өсіре берсеңіз, болашақта жақсы табыстарға да жетесіз, жетістіктерге де жетесіз. Осы бизнесімізді аштық, енді болашақта оны дамытып, 4-5 жылда Қазақстанда жинайтын ірі өндіріс ашу жоспарда бар.

- Бизнес ашуға қандай білік керек? Арнайы білімің бар ма?

- Менде қазір орта мектептің 11 сыныбының ғана білімі бар. Ешқандай университет, жоғары оқу орнын да бітірген жоқпын. Ресейде екі жыл оқып көрдім, Томбы мемлекеттік университетінде. Екі жыл оқи келе, бұл дипломның маған түкке де қажеті болмайтынын ұқтым. Шынымды айтсам, бұл салада маған білім керексіз болды да, екінші курста оқуды тастап, Қазақстанға қайтып келіп, бизнесті дамытуға күш салдым.

-  Алғашқы миллионға қалай қол жеткіздің?

- Алғашқы бір миллион теңгені мен мектепте оқып жүріп, 17 жасымда компьютерлер сату арқылы таптым. Енді «долларлық» миллионды 2017 жылы табамыз деген болжамымыз бар. 2015 жылы біз 500 мың доллар табысқа қол жеткіздік. Енді компаниямыздың өз межесі бар, ол - келесі жылы рекордымызды екі еселеу.

- Тілектеріңіз қабыл болсын! Өзіңнің бизнестегі командаң туралы тоқталсаң?

- Қазір бизнесте командам қалыптасқан. Маған Қазақстанның түкпір-түкпірінен жастар көп хабарласады. Өз идеяларын ұсынады. Бірақ ең жаманы жастардың басым бөлігі ақша сұрайды. Өздерінде ешқандай идея болмайды, бірақ солай бола тұра ақша сұрайды. Дегенмен, бізге ақша керек жоқ, бізге қолдау көрсетсеңіз дейтіндері де бар. Осындай жастар хабарласса қуанып қаламыз.

Командам шағын емес, ауқымды. Қазіргі кезде әр түрлі бизнестерде серіктестерім бар, қызметкерлерімнің саны 30-дан астам. Команда деп айтуға болады оларды. Өте мықты команда, олар Алматыда, Астанада, Қарағандыда да бар. Күн сайын жиналыс өтеді. Әрқайсысына міндеттер жүктеледі. Сол бойынша жұмыс істейміз. Жақында Түркия мемлекетіне барып келдік. «Тимбилдинг» дейді, өзіміздің командамен демалып, осы жақында келдік. Әрдайым осындай шаралар ұйымдастырып отыратын боламыз. Командалар мен компаниялар арасында бір-бірімен ойын өткізіп, табиғатқа болсын, ұжымдық  мерекесін тойлау болсын осылай ұйымдастырып, шығып отырамыз.

- Қызметкер таңдауда оның қандай қасиеттеріне көп мән бересің?

- Жұмысқа адам алу, кадр мәселесі компания үшін өте маңызды. Сіздің компанияңызда кадрлар қандай болса, бизнес те соған сай алға жылжиды. Компанияға қызметкер алатын кезде салада жұмыс істеді ме, тәжірибесі бар ма, маған қажетті нәтижелер бере алады ма деген өзімнің критерийлеріммен қараймын. Егер 10 миллион теңгенің тауарын сата алатын менеджер керек болса, онда мен бұрын сондай нәтижеге қол жеткізген маманды ғана аламын. 100 мың теңге немесе 2 миллион сатылым жасаған адамды алмаймын. Себебі мен оны оқытуға уақытымды сарп етемін. Егер мен бірден 10 миллион жасай алатын, өз білігі өзінде, мықты адамды жұмысқа алсам, 10 миллион пайда мен кіріс әкеледі. Ал 3 миллион теңгеден астам сатылым жасай алмаған менеджер маған 10 миллион теңге кіріс жасап бере алмайды. Сол секілді ақпараттық технологиялар маманы, дизайнерге қойылатын талап сондай, мен алға қойған мақсат-міндеттерді орындауға қауқарлы мамандарды ғана аламын.

- 10 жыл бизнесте жүрген адамсың, осы аралықта Қазақстан бизнес-климаты қаншалықты өзгерді деп ойлайсың?

- Шетелге, өзіміздің көрші елдерге қарағанда, Қазақстанның бизнес-климаты жақсы. Бизнес бастауға мемлекеттік түрлі қолдаулар қарастырылған. 2000 жылдардың басында қазіргідей бизнеске көмек беретін түрлі институттар болған жоқ. Кейінгі кезде бизнес құралдар, қаржылық тетіктер дамып жатыр. Бұның бәрі бізді тек қуантады. Бізде мысалы, «eGov» арқылы 5 минут ішінде жеке кәсіпкерлігіңді ресми ашып алуға болады. Адамдарға ыңғайлы болу үшін түрлі амал-тәсілдер жасалуда. Қиыншылықтар да бар бір жағынан. Бірақ оң үдерістер басым.

- Мемлекет тарапынан жастарға көмек қаншалықты жеткілікті жасалуда?

- Егер біздің мұнайымыз бітетін болса, мемлекет экономикасы біршама құлдырайтындығын девальвация көрсетіп отыр. Оны болдырмау үшін Қазақстанда бизнес жақсы дамыған болуы керек. Бюджеттегі үлес қазіргіден әлдеқайда көбірек болуы тиіс. Қауіпсіз межеге жету үшін шағын және орта бизнес 50 пайыздан да көп болғаны абзал. Ертең ол біздің мемлекеттің арқауы, тірегі болады. Ол үшін қазір жастарға жақсы көмек, қолдау көрсету керек. Жастардың арасында бизнес жайлы көбірек айту қажет. Жетістікке жеткен азаматтарымызды елге көрсетіп, осы саланы өркендете алған азаматтарды жастарға үлгі ету керек. Қазір ондай тұлғалар аз, жастар кімге еліктейтінін білмейді. Кеңес заманында «Стахановшылар» деген болды. Сол сияқты жастардың арасында да өздерінің «батырлары» болуы қажет деп санаймын. Өзім мақала арнап, бизнес жайлы көп жазамын. Жастарға бизнес жайлы жақсы білім берсек, ұлттық экономикамызды көтеруге болады. Шындығында, қазір «бизнестің үлесін көбейту керек» деген ұрандар көбірек айтылады. Бірақ қалай? Егер жастармен бизнеске қатысты жұмыс жасалмаса, онда қалай көбейтеміз? Бүгінгі жастарды оқытсақ, міне солардан он, жиырма жылдан соң мықты бизнесмен шығаратын едік. Осыған орай, жалпы кәсіпкерлікті дамыту үшін жағдайлар жасалып жатыр деп айта аламын, ал  бірақ жастарға, жастардың бизнесіне деген бөлек бағдарлама жоқ. Жастар арасында бизнес мәдениетті дамытатын жұмыстар да өте қажет.

- Өзіңнің артыңда ілесіп келе жатқан інілерге, қатарластарыңа бизнес жүргізу бойынша семинарлар, курстар өткізіп тұрасың ба?

- Мен Алматыда болсын, Қарағандыда болсын, әрдайым семинарлар өткізіп тұрамын. Бірақ арнайы өткізбеймін, университеттерге, түрлі ұйымдар шақырған кезде барамын. Өзімнің тәжірибемді айтамын, семинарлар өткіземін. Кейінгі кездері онлайн ресурстар арқылы ойымдағыны жазуды қолға алдым. Өзімнің блогтарым бар, businessman.kz деген сайтым бар және yvision-да блог бар. Әлеуметтік желілер арқылы өзімнің біраз посттарымды жазамын. Сол жерлерде мен өзімнің тәжірибеммен бөлісемін. Қазір әлеуметтік желі арқылы мені өте көп адамдар оқиды. Жастармен қатар, үлкен кісілер де бар. Осы қызметім арқылы мен әлеуметке өз үлесімді қосып жатырмын деп ойлаймын.

- Өмірлік мақсатың қандай? Осыдан 10-20 жылдан соң, бизнесте қандай белестерге жетемін деп межелеп отырсың?

- Мен Қазақстанды әлемге әйгілеп, экономикасын дамыту үшін осындай бизнесті дамыту қажет деп санаймын. Өзімнің өмірлік мақсатым - отандық бизнесті дамытуға үлесімді қосу. Әрине, тауды қопарамын деп уәде ете алмаймын, дегенмен, қазақстандық бизнестің дамуына өзімнің үлесімді, кірпішімді қалап кетсем деген мақсат қана. Осы арқылы отандық экономика да жанданатынын білемін. Ал бизнесте мен шетелге шығуды, қазақстандық тауарды сыртқа шығаруды мақсат етіп отырмын, егер коммерциялық тұрғыда қарайтын болсақ, 5-6 жылда шетелге шығу мақсатымыз бар, себебі Қазақстанның нарығы өте шағын. Шетелден біз бизнес ашсақ, бұл Қазақстанға да жақсы. Өйткені біз осы жақта салық төлейміз, шетелдегі ақша Қазақстанға келеді. Сондықтан жастар бизнесті негізінен шетелде де жүргізулері керек. Шетелден ақшаны Қазақстанға әкелу қажет. Қазақстандағы жастар арасында халықаралық бизнесмендер көбейсе, біздің мемлекетке біраз үлесін қосады.

- Кәсіпкерліктен қатты байыған кейбір бизнесмендер шетелге кетіп жатады. Болашақта өзге елге кетем деген ой жоқ па?

- Өз үйінен кім қашқысы келеді?! Сонымен бірге, үйде барлығы жақсы болса, онда сыртта жұрттың несі бар. Барлығы да туған жерінде қалғысы келеді. Ал жағдай нашар болса, әрине, барлығы қашуы мүмкін. Дегенмен, мен қанша байысам да елден қашпаймын. 90-шы жылдары қиыншылықты бастан өткердік, үйде жарық, су, тамақ болған жоқ, барлығын көрдік, бірақ одан өттік аман-есен. Жақсы заманға келдік. Сондықтан барлығына төзіп, шыдаймыз деп ойлаймын.

- Сұхбат үшін рахмет! Кәсібің дөңгелей берсін!

-  Рахмет!

 

Автор: Жасұлан Жолдыбаев

http://inform.kz/kz/tauelsizdik-kurdasy-millioner-arman-toskanbaev-kansha-bayysam-da-shetelge-kashpas-edim_a2954316

Басты сөздер: Кәсіпкерлік, бизнес, Тәуелсіздіктің 25 жылдығы, Тәуелсіздік құрдастары,

 
1
0
1900

Студенттік «EURAZIAN TV» арнасы жұмыс істей бастады

 

Студенттік «EURAZIAN TV» арнасы YouTube сайтында тіркеліп, өз жұмысын бастады. 
 

Ол Лев Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті 
 

Журналистика және саясаттану факультеті тәлімгерлері мен 
 

оқытушы-профессорларының қатысуымен жарыққа шығады.
 

Алдағы уақытта студенттер өмірінің ең қызықты сәттері, жастық тынысы мен жалыны одан көрініс табады деген сенімдеміз.

 

Алға, еліміздің болашағы, жастар!

Ой бөлісейік, пікір қосайық!

https://www.youtube.com/channel/UCaYB7AZLrdrkl7pDhspNEjA

 

 
2
0
249

Білімді ел озады

Әр мемлекеттің өсіп-өркендеуі – сол елде тұратын халықтың білімді, сауатты болуына тікелей байланысты екені анық. Бұл ретте, әлемдегі 50 дамыған елдің қатарына қосылуды мақсат еткен Тәуелсіз мемлекетімізде тұрғындардың сапалы білім алуына айрықша назар аударылып жатқанын атап өткен жөн. Осы мақсатта былтыр білім мен  ғылымды дамытудың 2016-2019 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасы қабылданған болатын.

 

Қазіргі таңда үш жылға белгіленген мемлекеттік бағдарлама табысты жүзеге асуда. Атап айтар болсақ, биылғы оқу жылынан бастап мектеп табалдырығын аттаған бүлдіршіндер жаңа мазмұнда, яғни, 5 күндік оқу жүйесі бойынша білім алуда. Отандық білім беру саласындағы осынау өзгеріске байланысты Мемлекет басшысы Нұрсұлтан Әбішұлы да оң пікірін білдірді.

- Дамыған елдердің көбінде 5 күндік, тіпті 4 күндік оқу жүйесі енгізілген. Сабақ қысқарған кезде білім беру нәтижесі жақсаратынын ғалымдар дәлелдеді. Өйткені балаға өзін қалпына келтіруге, педагогқа демалып, сабаққа дайындалуға мүмкіндік беріледі. Сондықтан бізге де осы жүйеге көшу керек, - деді Елбасы. Бүгінде көпшілік бұл жаңашылдықтың тиімді екеніне көз жеткізді.

Аталған бағдарлама аясында қазақстандық мектептерде үш тілде білім беру жүйесін жаңғыртуға көп көңіл бөлінуде. Сол арқылы жас ұрпақтың бірнеше тілді еркін меңгеріп, білімі бәсекеге қабілетті жастарды тәрбиелеуге басымдық берілуде. Қазіргі таңда жаңа жүйе еліміздің бірқатар білім беру мекемесінде табысты іске асуда. Олардың қатарында Павлодар облысы да бар екенін айта кеткен жөн.

- Өркениетті елдердің қатарына еркін енуіміз үшін ерекше назар аударуды қажет ететін мәселелердің бірі – бірнеше тілде білім беру тәжірибесін қалыптастыру. Осы мақсатта аймағымызда үш тілде білім беретін мектептер қызмет етуде. Атап айтқанда, Назарбаев зияткерлік мектебі мен дарынды балаларға арналған қазақ-түрік лицейлерінде оқу-тәрбие процесі көп тілде жүзеге асырылады. Бұдан басқа, үш тілде оқыту бойынша Павлодар, Екібастұз, Ақсу қалалары мен Качир, Шарбақты аудандарының 17 мектебіне эксперимент енгізілген. Аталған білім беру мекемелерінде эксперименттік алаң құру үшін ата-аналар арасында алдын ала сауалнама жүргізіліп, көпшіліктің пікірі ескерілді. Қуантарлығы, шәкірттеріміз жаратылыстану-математикалық бағыттағы пәндерді ағылшын тілінде ынтамен, қызығушылықпен меңгеруде. Демек, бұл бағыттағы жұмыстардың өз жемісін беретініне сенім мол, - дейді Павлодар облыстық білім беру басқармасының басшысы Бақыт Бексейітова. Сондай-ақ, соңғы уақытта мұғалімдердің біліктілігін арттыруға мемлекет тарапынан жан-жақты қолдау көрсетілуде. Мәселен, қазіргі уақытта қазақстандық мектептерде 325 мыңнан астам педагог еңбек етсе, биыл оның 100 мыңға жуығы арнайы курстардан өтіп, біліктілігін арттырған екен. Сонымен қатар, 70 мыңға тарта педагог білім мазмұнын жаңарту бағдарламасы бойынша дәріс алған. Бұл – білімді ұрпақ, білікті маман тәрбиелеудегі үлкен еңбектің нәтижесі.

Саладағы тағы бір өзгеріс – осы оқу жылынан бастап оқушылар бірыңғай мектеп формасын киді. Сол арқылы балалар арасындағы әлеуметтік теңсіздіктің тамырына балта шабылды. Мектепке білім алуға келген оқушылардың киім кию мәдениеті қалыптасты. Бастысы, бұл жаңалықты ата-аналар бірауыздан құптады.

Жалпы, осы оқу жылында отандық білім беру жүйесінде көп игі өзгерістер орын алды. Мұның бәрі – 2016-2019 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламаның бастамасы ғана. Ал алдағы екі жылдың ішінде елімізде тағы да толағай өзгерістер мен жаңашылдықтар жүзеге асып, жарқын болашақ үшін жұмыс істейтін болады. Соның нәтижесінде, егемен еліміз білімді жастарымен биікті бағындырмақ.

Бұл – мемлекеттің даму жолындағы басты бағыттарының бірі.

 
0
0
1820

Көп сөз — боқ сөз

Доброго времени суток, дорогие ювиженцы!

Только что прочитал пост от @Washigton про потерянного "болашаковца" Ержана Еликова, и те самые слова. (Остальные ссылки с поисковика, также как и ссылка на Facebook уже не действительны) Соглашусь с @Washington, что вся эта тема мутная и непонятно его ли это слова в действительности.

Допустим это так.

Написано грамотно, красиво, даже часть меня поддерживает его некоторые изречения. Но по моему скромному мнению, человека надо уважать за его поступки, а не громкие слова. Пока ясно, что Ержан Еликов обустраивает свою красивую крысиную жизнь за счет денег из налогов, которые платим мы.  А за его действия ничего не понятно "Чем он занимался все это время? Как учился?"

Поэтому, из его поста могу сказать Ержану только одно:

-------------------------------------------------------------------------------

Если ты не хочешь возвращать эти сотни тысяч долларов государству, тогда отдай хотя бы ту же сумму, что ты одолжил у нас, доверенному лицу из Казахстана. Пусть построит что-нибудь для народа: будь это спортивные, образовательные или медицинские учреждения. Тогда может я поверю в твои слова. А пока ты вызываешь только отвращение.

------------------------------------------------------------------------------

Кончено, это мое сугубо субъективное мнение.

Но ведь помогать народу извне он же может (при том что он в долгу перед всеми)? Подтвердить свою любовь к людям и стране, тем более эти деньги для него копейки.

Я верну эти деньги, тем более ,что к сожалению, это уже не такие большие деньги, это всего лишь столько, сколько мусорщик здесь зарабатывает за 6 месяцев, официант за два расторопных лета...

...Мне только осталось увидеть мой народ счастливым.

Ну или же просто возвращайся на родину, работай на благо своим родителям, окружающим и друзьям. Ведь если ты такой хороший и достоин жить в лучшем мире, путь твой соответственно должен быть сложнее.
 

P.s. То ли штат куда я попал консервативный, и тем более город маленький, то ли в Казахстане умел радоваться жизни. Но Америка тоже не рай на земле, и люди тут не ангелы. Конечно круче жить тут :D но не до такой степени как говорят разные байки. Хватит питать людей завистными иллюзиями.

9
0
1205

ҚР ДСӘДМ кейбір функциялары бәсекелестік ортаға және өзін-өзі реттейтін ұйымдарға беріледі

ҚР Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігінің (бұдан әрі - Министрлік) медициналық көмек көрсетуді ұйымдастыру жөніндегі клиникалық хаттамаларды және стандарттарды әзірлеу, сондай-ақ оларды жалпы медициналық практикаға енгізу бойынша функциялары кезең-кезеңмен бәсекелестік ортаға және өзін-өзі реттейтін ұйымдарға беріледі. Бұл туралы бүгін Қазақстанда кәсіби медициналық қауымдастықтарды дамыту мәселері бойынша селекторлық тәртіпте өткен дөңгелек стол отырысында ҚР Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму вице-министрі Елжан Біртанов мәлімдеді.

Ол халықты қанағаттандыратын бәсекеге қабылетті және тиімді денсаулық сақтау жүйесін құру үшін ҚР ДСӘДМ денсаулық сақтау саласындағы кейбір мәселелерді бірлесіп шешуге кәсіби медициналық қауымдастықтарды тартатынын атап өтті.

Елжан Біртанов әлемде кәсіби медициналық қауымдастықтар денсаулық сақтау саласын дамытуда негізгі рөл атқаратынын, 2016-2019 жылдарға арналған «Денсаулық» мемлекеттік бағдарламасына сәйкес, ҚР ДСӘДМ кейбір функцияларын кезең-кезеңмен кәсіби медициналық қауымдастықтарға беру медициналық қызмет көрсетудің клиникалық және экономикалық тиімділігін, сондай-ақ қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін қажет екендігін, клиникалық хаттамалар мен стандарттарды әзірлеу бойынша функцияларды беру үшін кәсіби медициналық қауымдастықтардың 204 өкілі оқытылғанын, клиникалық хаттамаларды әзірлеу процесіне кәсіби медициналық қоғамдық ұйымдардың 105 өкілі тартылғанын айтты.

Іс-шара барысында «Республиканский союз независимых экспертов в секторе здравоохранения» ЗТБ, «Национальная палата здравоохранения» ЗТБ, «Республиканская медицинская палата» ҚБ, Казахская медицинская ассамблеясы басшылары және т.б. талқыланып отырған мәселелер бойынша өз пікірлерін білдірді

Шара қорытындысы бойынша медициналық қызмет көрсетудің сапасын арттыруға, оның клиникалық және экономикалық тиімділігін барынша қамтамасыз етуге бағытталған ынтымақтастықты жалғастыру жөнінде қарар жобасы қабылданды.

Естеріңізге сала кетейік, «100 нақты қадам» Ұлт жоспарының 82 қадамын орындау мақсатында 2015 жылдың 30 қарашасында Медициналық қызметтердің сапасы бойынша біріктірілген комиссия құрылды. Оның құрамына мемлекеттік органдардың, кәсіби медициналық бірлестіктер өкілдері кірді. Комиссияны құрудағы негізгі мақсат -  емдеу хаттамаларын, медициналық білім беру стандарттарын жетілдіру арқылы медициналық қызмет көрсетудің үздік стандарттарын енгізу, дәрі-дәрмекпен қамтамасыз ету, медициналық қызметтердің қолжетімділігі мен олардың сапасын бақылау. Бұл мақсатта Комиссияны өзін өзі реттейтін ұйымға өзгерту жөнінде Жол картасы жасалып, бекітілді.

 
0
0
433

Партия «Нұр Отан» объявила о старте конкурса инновационных проектов «Nurintech»

объявлено о старте конкурса инновационных проектов «Nurintech»

В ходе брифинга в центральном аппарате партии «Нұр Отан» секретарь партии Фархад Куанганов объявил о старте республиканского молодежного конкурса инновационных проектов «Nurintech». Цель конкурса — привлечение молодежи к научно-исследовательской деятельности и техническому творчеству.

«Современное развитие мира тесно связано с перспективами развития новых технологий. Главные ориентиры будущего нашей страны — нацеленность на развитие новых технологий и инновационное совершенствование ключевых казахстанских отраслей. В условиях независимости и реформирования казахстанской экономики одной из ключевых задач является улучшение инновационной деятельности и практического использования научно-технических достижений, обеспечивающих конкурентоспособность продукции на мировом рынке», — сказал он.

Принять участие в конкурсе могут граждане Казахстана в возрасте от 14 до 29 лет, а также научные группы и творческие коллективы, при условии, что возраст руководителя проекта и более 50 процентов ключевых участников не превышает 29 лет.

Конкурс будет проходить по пяти номинациям: «Социально значимые инновации», «Техностарт», «Лучший молодой ученый», «Молодежный инновационный проект», «Перспектива». На конкурс необходимо предоставить самостоятельно выполненные инновационные проекты, содержащие новые научные, инженерные, исследовательские или прикладные результаты. К участию принимаются инновационные проекты по направлениям: агроинновации, химические технологии, нано-технологии и биотехнологии, зеленая энергетика, робототехника, безопасный транспорт, IT технологии, авиакосмические технологии, медицинская техника и технологии, 3D индустрия и социальные инновации.

Читать далее

1
0
511