Мазмұнға өту

Жаңа

Тағдырды жазған қалам көтеріліп, Парақтан сия кепкен әлде қашан.

Тағдырға шүкіршілік!

 

Тағдырым қинады деп болма босаң.

Жарар ед өзіңді-өзің қорламасаң.

Тағдырды жазған қалам көтеріліп,

Парақтан сия кепкен әлде қашан.

 

Бұл өмір шаттық-мұңнан құралады.

Әз басың әрнәрсемен сыналады.

Бауырым, жетімдікпен қинады деп,

Аллаға тіл тигіз бе бұдан әрі.

Жасынан жалғыз өскен Пайғамбарда,

Белгілі сабыр сақтап шыдағаны.

Мақшарда "неге жетім қалдың?"- демейд,

"Сабырмен төздің бе?" - деп сұралады.

 

Сәтсіздік күй сыйлайды езге мұңлы,

Онсызда көңіл мың-сан өзгерулі.

Тәңірім байлыққа бір жарытпад деп,

Жасыңман бұлай берме көздеріңді.

Күйзеліп ішкілікке салынасың,

Қаламас ешкім ардан безгеніңді.

Мақшарда "неге кедей болдың?" - демейд,

Сұрайды сабырменен төзгеніңді.

0
0
1137

Шахмат – өмір!

Шахмат – өмір!

-          Шах!

-          ...?

-          Мат!

-          Қалай?

-          Солай!

-          ...жаңа ғана бастап едік қой?

-          Бұл Гарри Каспаровтың әдісі, төрт-ақ жүрістен кейін мат қоятын?!

Міне, шахмат осындай керемет ойын. Неше жүрістен кейін, қай жерде, қалай, қай фигурамен мат қылатыны алдын-ала есептеледі. Бұл жоспарсыз ойнауға болмайтын саяси ойын. Шахмат ежелде Үндістан жерінде пайда болып, кейін Парсы, Араб, Еуропа және Азия елдеріне кеңінен тараған деседі. Бірақ, атауы парсы тілінде сақталған. «Шах-мат», қазақша «Хан-өлді» деген мағынаны білдіреді. Аты жақсы емес. Әйтсе де, ойынның адамның ойлау жүйесіне әсері зор. Әр түрлі фигуралар, олардың дәрежелері, атқаратын қызметі, қимыл-қозғалысы, өз жерін қорғаудағы белсенділігі, қарсыласқа қауіптілігі, бәрі де шебер ұйымдастырылған.

Мұндағы басты тұлға – Король (Хан). Ол кетсе, ойын да бітеді. Сондықтан барлығы Карольдің бұйрығына бағынуға және оны кез-келген қауіптен қорғауға міндетті. Екінші тұлға – Ферзьа. Бұл пәтшәғардың жүрмейтін жері, баспайтын тауы жоқ. Тіке де, қиғаш та қалағанынша қадам жасайды. Онан кейінгі Арба (Ладья) мен Піл (Офицер). Бірі тіке, бірі қиғаш қалағанынша жүреді. Бұл үшеуі (ферьза, арба және піл) жаудың қасына барып та, тым алыста тұрып та шах береді. Өз жерінде тұрып өзгенің жеріндегі тұлғаларға бұйрық береді, қауіп төндіреді. Тіпті, тұрған орнынан бездіріп жібереді. Сондай алыстан бұйрық бергіш. Онан кейінгі мықты фигура Ат. Мұның қимыл-қозғалысы тіпті бөлек. Жүрісі «Г» тәрізді. Орағытып қасыңа жетіп келсе, құтылу қиын. Бұл шах бергенде, Король өзі қашып құтылмаса, оның жолын бөгеу мүмкін емес. Басқа фигуралардың алдын бөгей тұруға болады, атты олай алдай алмайсың. Егер ол Король мен Ферзьаның екеуіне де бірдей қауіп төндірсе, онда Корольді аман алып қалу үшін екіншісін қиясың. Екеуін бір оқпен атады. Сондықтан аттан келетін қауіп өте күшті десе де болады. Атты мықты пайдаланатындармен кездессең, қиынның қиыны. Енді ең соңғы фигура жай тас. (пешка-жаяу солдат). Кей жұрт оны қауқарсыз деп есептейді. Бірақ, бұл да едәуір қорған. Егер жай тас жаудың төріне шығып, ерлік жасаса, оның дәрежесін көтеріп, Ферзьа, Арба Ат, немесе Піл қылуға болады. Бірақ, Король бола алмайды. Тегі қара ғой, Хан емес. Бұл жерде Отан, шекара деген ұғым бар. Тақтаның бір беті ақтың, келесі беті қараның тарихи территориясы. Бір-бірінің жеріне кіріп, қарым-қатынас жасауға болғанымен, билетіп-төстетуге, ойран салдыруға болмайды.

Ең маңыздысы ұрыс алаңында бәрінің мақсат-мүддесі бір. Ол – жеңіс. Ойын барысында жаудан қауіп төнгенде, кез-келген тұлға (фигура) Карольін аман сақтап, жерін жаудан азат етіп, жеңіске жету үшін бастарын бәйгеге тігеді. Ешқайсысы өз отанына сатқындық жасамайды және әр фигура қарақан басының қамымен жүрмейді. Егер осылар орын алса, онда ойын көп ұзамай жеңіліспен аяқталады. Тіпті, жер бетінен біржола жойылады. Алауыздық, сатқындық, қарсы жақтың сойылын соғу да осыған апарады. Ал, ынтымақ, бірлік – жеңіске жетелейді.

Ал, шахматтың ешқашан өзгермес заңдылығы – жеңсең де, жеңілсең де, ойын біткеннен кейін Кароль де, жәй тастар да, бәрі де бір қорапқа салынады. Бәрінің барар жері – бір жер.

0
0
3648

Бәрін маған жасағаны Иемнің

Гүл көктем.

Сол көктемі сыр бойының.

Нәр бергендей затыма.

Тағы ды қойып шықтым бір қойылым.

өмір өзі сахна.

 

Күн шықты асыл кеудең тоңбасын деп,

Тұла бойды жылытты.

Леп соқты көңілге күй орнасын деп.

Жүрек мұңды ұмытты.

 

Жапырақ лас ауаны жиып-терді,

Хош иісін шығарып.

Жаратқан табиғатты иіп берді,

Жан дүниемді суарып.

 

Төсек – жер, жамылғы – аспан.

Бәрін маған жасағаны иемнің.

Жұмсауға жастығымды жалындаған.

Ақиқатқа сүйендім.

 

Ізгілік, аңсаймын тек адалдықты,

Әппақ арман көңілде.

Арсыздық, имансыздық, надандықты

Көзім соқыр көруге.

 

Адамдар, мені бір сәт ойлаңдаршы,

Соқыр болам қашанғы.

өтінем, адамдықтан  таймаңдаршы,

Неге бәрі жасанды?!

 

Үйіме жылап қайтам, күліп шығып,

Жүрегім дал-дал бола.

Сынсада мейлі жастай үміт шыбық,

Шүкір жалғыз Аллаға!

Шүкір жалғыз Аллаға!

 
0
2
542

Құрлық әскерлері әскери институтының жұлдызды жігіттері

Құрлық әскерлері әскери институты екінші курсының студенті Бақтияр Өтеулинов «Студент көктемі-2013» шығармашылық пен талант фестивалінің Гала-концертінде өнер көрсету құқығын жеңіп алды. Бұл құрметке ол Алматы жоғарғы оқу орындары студентері арасындағы музыкалық-хореографиялық байқаудың шеңберіндегі фестивальде тамаша өнер көрсеткені үшін ие болды.

Бұл болашақ офицерлердің «Студент көктемі-2013» фестивалі барысындағы жалғыз ғана табысы емес. Сонымен Курсанттардың көңілді тапқырлар клубының ойынында жеңімпаз атануы ерекше оқиға болды. Құрлық әскерлері әскери институтының командасы Қазақ ұлттық аграрлық университетінің, Казақ спорт академиясының және басқа да Алматы жоғарғы оқу орындарының 16 командасын басып озып, бас жүлдеге ие болды.
Қазылар алқасының мүшелері және Әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық Университетінің студенттер сарайына жиналған көпшілік көрермен әскери жоғары оқу орны командасының өнерін қызу қол соғып қолдау көрсетті. Курсанттардың студенттік фестивальдің жұлдызына айналып «Звездные ребята» деген команда атуын толығымен ақтап шыққаны бірауыздан қолдау тапты.
Құрлық әскерлері Әскери институтының курсанттары:
- бізді жұлдыздардың күтіп тұрғаны анық, ол біз оқуды аяқтаған соң алатын лейтенанттық погондарымызда. Ал қазіргі уақытта біз басқа жоғарғы оқу орындарының оқушылары тәрізді емтихандар сессиясын тапсыруға кірістік. Емтихандар қарсаңында біз «Студент көктемі-2013» фестивалінен сергектік пен көтеріңкі көңіл күй алдық, - деп жымиысады.
ҚР ҚМ Баспасөз қызметі

0
0
569

Бүгін — «Ханша мен теңізші». Мелодрама (АҚШ, 2001 ж.).

Қызмет бабымен Бахрейнге барған теңіз офицері Джейсон Джонсон король әулетінің мұрагері Мириам ханшаға ғашық болады. Алайда, қыздың туыстары екеуінің үйленуіне рұқсат бермейді. Бір-біріне ынтық екі жас Америкаға қашпақ болады.

0
0
267