Общество

Әдеби дүние, әдеби кітап замана ызғарымен бетпе-бет келіп, жалғыз қалды. Кітап идеологиясы нөлге айналды. Есесіне тіс жуатын паста, сабын, иіссу, кір жуатын ұнтақ тіпті еден жуып, қоқыс жинайтын шет елдік дүниені әр телеарнадан 10-15 минут сайын жарнамалайды.Сананы оятып, ой салатын жап-жақсы хабарды көріп, тұщынып отырғанда жалт етіп гигиеналық заттар, дәрі-дәрмектер экранға шыға келеді. Қазақша мәтіні орыс тілінің екпінімен зуылдап айтылады. Қай каналда да осы. Кітап ше? Көркем әдеби, тарихи кітаптар қайда? Оқырман қайда?Оқырман қайрылмай барады. Өткен қыста Әнес Сарай, Қойшығара Салғара, Несіпбек Айтұлы, Төлен Әбдік облыс орталығына келді. Сұхбаттасып отырып: «Бұрын жазушылар ауыл-елді, оқу орындарын аралап, кездесу өткізетін. Кітаптарын ел-жұрт (кеңестік кезең идеологиясы, орыс тілі с…

Самое главное и важное не только помнить и почитать жертвы голода в Казахстане, но и уметь делать выводы из трагедий истории.

Да, большевики во главе с Голощекиным распяли Степь, но виноваты ли в этом только большевики?

Сөз адамды адаммен байланыстырушы құрал. Адам, қуанышына ортақтаса білу немесе қайғырғанда жұбата білу де сөзді дұрыс қолдана білу нəтижесінде жүзеге асады. Керек кезде қажетті сөз таба білу немесе əр адаммен сол кісінің тілінде сөйлесу, бір адамның басқа адамнан ерекшелігі болып тұрады. Дұрыс сөйлеу мəдениеті, адамның ойлау қабілетінен, оның бейтаныс əлемінен хабар береді. Ол адамның жан дүниесін көзге көрсетеді. Адамның сөйлеген сөздері, оған деген сенімді ұялатады немесе жоғалтады. Əр адам өз алдына жеке тұлға жəне оларға сөйлеу мəнері де өзгеше. Кедей адамға ақша туралы, немесе жетім адамға ата-ана туралы əңгіме айтылмауы қажет. Былайынша айтқанда, адамның жүрегін жібітетін де - сөз, тату адамдарды араздастыратын да - сөз. Сөздің құдіреттілігінде шек жоқ. Сондықтан аузыңыздан шыққан ə…

Өзімді 100%-ға білемін деп ойлайтын адамдардың сөзіне күмəн келтірер едім. Қанша жерден өзімді білемін, танимын дегенмен сіз өзіңізді толыққанды біле алмайды екенсіз. Сізді жаңа қырыңыздан танытатын, іштегі жақсы, жаман мінезіңізді шығаратын, өмірдегі жетістіктеріңіз бен сәтсіздіктеріңіз, басыңыздан өткен қуанышты, қайғылы оқиғалар сізді өзгертіп тұрады. Былайынша айтқанда, барлық адам Хамелеон. Тұрақты мінезі болмайды. Мұңайып отырып, көңілі көтеріле салуы мүмкін немесе керісінше. Мен бұндай қасиеттерімді қалай, қайдан біле аламын?- деп сұрайтын болсаңыз, жауап беріп көрейін. Мейлінше психологиялық кітап оқыңыз, немесе оқуға тырысып көріңіз, сізге бұл тақырып жақпаса да оқып көріңіз, ұнатып қаласыз. Себебі: сол психологиялық кітаптар арқылы сіз өзіңіздің қандай екеніңізді біле аласыз, өз…

Өмірге келген əр адам бақытты болуға лайықты. Тек ол адам өзін бақытты адам ретінде сезіне білсе жақсы. Бірақ əр адамның дүниетанымы, өмірге деген көзқарасы əр түрлі жəне оны бақылап өзгертуге тырысу мүмкін емес. Ол нəрсені өзгерту сол кісінің ғана қолынан келеді. Ал, біреудің мен сені жөндеймін, кемшіліксіз адам ретінде қалыптастырам деуі бос əурешілік. Барлық нəрсе адамның ниетімен іске асады. Иа, мен де мінсіз болуға тырысамын жəне сол үшін өзімді барынша тəрбиелеп келемін. Мектеп кезінде əсіресе 5-6 сыныпта оқып жүрген кездер болатын. Мен көп боқтық сөз қолданатын едім. Мектепте болмағанымен, басқа уақытта жиі қолданатын едім, əсіресе ашуланғанда немесе жай сөз арасында. Бірақ ер балаларға боғауыз сөз ештеме қылмас деп жүре беріп, оған қатты мəн бермейтін едім. Кейін көп боқтайтынымды…

Ұяда не көрсең ұшқанда соны ілесің деп жатады. Бірақ ұяда көрген тəрбие, барлық жерде пайдаға аспайды. Сондықтан адамды араласатын ортасы тəрбиелейді. Менің ойымша бір адамның ішінде бірнеше мінез өмір сүреді. Өмірдегі түрлі оқиғаларға байланысты адам өзгереді, өзі өзгергесін оның мінезі де өзгереді ол араласатын ортасында өзгертеді. Кейінгі өмірі, өсуі немесе өшуі араласатын ортасымен тікелей байланысты. Бұл ортасы заңсыз істермен айналысып, қараңғылыққа жеткізеді немесе тек сəтті қадамдар мен биіктікке жеткізеді. Əр күні түрлі қылмыстар, жаңалықтар осындай өзін таба алмай жүрген адамдар, достарының ниеттерінің түзу еместігінен алданып қалып, өмірдің қиындықтарына тап болып жатады. Сондықтан менің ойымша, адам үшін араласатын ортасы өте маңызды. Оны дұрыс таңдай білген жөн. Керек болса а…

Көбі айтады, жоқ көбі емес, барлығының айтатыны бір сөз. Адамның бетіне, сұлулығына ғашық болмаңдар, керісінше оның ақылына ғашық болыңдар, мінезін жақсы көріңдер деп жатады. Ал, ең күлкілісі бұл сөзді жиі айтатындар үйленбеген немесе тұрмыс құрмағандар. Өзіңізді бұлай алдаудың еш қажеті жоқ. Солай айтатын әрбір адамның ойында бір идеал адамы бар. 《Бір көргеннен ғашық болдым деген бар》. Ондай жағдаймен көшеде немесе бір отырыста, тойда кездесіп қалуларыңыз мүмкін. Қыз бен жігіт кездесіп қалса, көзге бірінші түсетіні оның ақылы, адамгершілігі емес, көзге түсетіні оның бет келбеті, сұлулығы, тартымдылығы, харизмасы. Осы аталғандарды көріп, ғашықтық сезімі оянған кезде ғана, оның мінезін, имандылығын, жан дүниесін білуге деген құштарлығы артады. Сөйтіп оның мінезіне, ақылына ғашық болады. Қо…

Алланың ақ жолынан адастырып, Адамзат санасына салған бүлік. Жаһанға Кеңес атты келген заман Діңдарлардың ауызына салып құлып Ислам діні діңгегін алмақ жұлып. Болғанда діндарлар аз қырылды ма ? Күңіренді ел, Күйзелді ел, еңіреді, Әділетсіздік жегі құрттай кеміреді. Айырылған дін пірадарлар абыздардан Еңсесі езілмейтін темір ме еді? Әйтсе де шыдап берді сабыр сақтап, Ал Кеңес діндарларды жатты даттап. Абайсыз атын айтқан айыпталып, О дүние босағасынан жатты аттап. Әйтсе де дінге сенім берік еді, «Алланың өзі де рас, сөзі де рас» деуменен Жер ана қойынына еніп еді. Сақтағандар Алланы жүрегінде Дін қайта оралар деп сеніп еді. Ақылға қашандағы сенім серік Жан екен дейтіндердің діні берік, Сауатсыз болуы да ғажап емес, Әйтсе де бас тартпады діннен жеріп. Негізін сол сенімнің қалап Алла, Дамытқ…

Оқыт бізді, әкетай, Қам көңілім болсын жай. Надандықтан құтқарып, Қуанта көр, құдай-ай! Көңіл менен көзді ашып Уанта көр, құдай-ай! Аяндардың пітінесін Суалта көр, құдай-ай! Надандықта қор қылма, Миллетке бізді сор қылма, Микробтарды зор қылма, Рақым айлап, құдай-ай!

Сұлтанмахмұт Торайғыров

С детства стоя в очередях, бывая в ауле, или пытаясь общаться с городской родней всегда натыкался на отчужденное к себе отношение. Слишком много читал, слишком независим и не знаю всех прибамбасов как там надо общаться по казахски. Общих точек соприкосновения с родней не было.Вырос и в принципе все осталось также. Я привык и особо не заморачиваюсь. Меня никто не приглашает на какие-либо мероприятия и я с радостью это переживаю. Честно говоря не люблю тупо тратить время на многочисленных мероприятиях, где у каждого есть свой ранг и если ты не "агашка" то и отношение к тебе такое же - не агашкинское. А подливать водку кому-то в стакан с подобострастной улыбкой, только потому что он своровал очередной тендер и у него молодая любовница, возрастом с его дочерью меня как-то не прикалывает. Жела…