Динара Мухтар

Бүгін дене шынықтыру сабағында байқаусызда ұялы телефонымды жерге құлатып алдым. Экраны істемей қалды. Дәл сол сәтте оның маған өте қажет екенін түсіндім. Бақандай 3 жыл ішінде жиналған естеліктер, өте маңызды ақпараттарым кетті де қалды. Шынымды айтсам, үйреніп қалған заттан айырылған өте қиын екен. Өткен-кеткен естеліктерімнен мәңгілік айырылып қалғандаймын. Әрине суретке басылған бейне біздің жадымызда сақталған естелікке қарағанда әлде қайда көп ақпарат береді. Мүмкін мен асыра сілтеп жатқан шығармын, бірақ оның жаныма батқаны рас. Осыған қарап ұялы телефондардың, компьютерлердің біздің өмірімізді жаулап алғанын байқай аламыз. Күніміздің жартысынан көбін солармен өткізіп, уақытымызды кетірудеміз. Шынымен-ақ оларсыз күнімізді елестете алмаймыз. Бұл не болғаны сонда? Нанотехнологияларды…

Университеттен шыға бергенімде әрдайым бір атаны көремін. Жерде қайыр тілеп отырады, бір аяғы "жоқ". Жанынан өткен сайын аяп өтетінмін. Қолыма ақша түсе қалса сол кісіге беретінмін. Атаны күнде көргендіктен әбден үйренісіп қалғанбыз. Бірақ, жақында менің өз көзіммен көргенім ақылға сиымсыз жағдай. Сабақтан кейін "КТК" арнасына түсірілімге жетуге асығыс болып бірден аялдамаға беттедім. Автобусқа енді аяғымды басып кіре бергенімде өзіме таныс атаны көрдім. Аяғы сап-сау. Менің артымнан кіріп келді. Қолындағы таяғын шетке қойып, бір бос орынға жайғасты. Өз көзіме өзім сенбей, қатып тұрып қалдым. Ол сол әлгі "бір аяғы жоқ, мүгедек ата емес па?" деп ойладым. Соның дәл өзі болып шықты. Бір жақын адамым мені алдап тастап кеткендей сезімде болдым. Сонда бір аяғын қалай жоқ етіп көрсетеді? Оның сыр…

Түс көру-адам өміріндегі ең тылсым, сырға толы құбылыс. Қарап тұрсаң, адам жәй ғана ұйықтап жатқан секілді, алайда оның басында әр түрлі "қысқаметражды фильмдер" болып жатады. Бұл құбылысты ғалымдар әлі күнге дейін толық зерттеп бола алмай жүр. Түс көру туралы көптеген сан түрлі теориялар бар. Мысалы, 20-шы ғасырдың ғалымдары түс көрудің себебін химиялық заттардан көреді. Олардың айтуынша күні бойы жиналған химиялық заттар түс көруге септігін тигізеді екен. Соңғы теориялардың бірі түс адам миында "тазалау" жұмыстарын жүргізіп, мидағы керек емес ақпараттардан айырылады деп мәлімдейді. Егер түсіңізде: Биікке немесе тауға шықсаңыз, жақсы. Ондай түс көрген кісі өңінде үлкен дәрежеге жетеді. Жақсы көйлек кисеңіз - кісіге өңінде қуаныш әкелетін істің боларынан хабар береді. Өзінің өліп қалғаның…

Политикалық көшбасшылар өте көп. Елі, жері үшін қара терге түсіп қызмет етіп жатқан азаматтар аз емес. Солардың бірі-Нельсон Мандела. Өмірден 2013 жылы өтсе де еліне істеген қызметі әлемге мәлім. 1918 жылдың 18 шілдесінде дүниеге келген. Оның шын есімі Холилала ("бұзық" деген мағынаны білдіреді). Мандела өз отбасындағы мектепке барған алғашқы бала. Бірнеше оқу орнын бітірген ол 1943 жылы жаппай көтерілістерге қатысады. Көтеріліс барысында өзі сияқты жастармен танысып, Африканың Ұлттық Конгресіне мүше болады. 1956 жылы дәл сондай көтерілістердің бірінде ол тұтқынға түседі. 4 жыл бойы сот жұмыстары болып, нәтижесінде ақталып шығады. Ол Африка Ұлттық Конгресінде апартеид жүйесін жүргізеді. Олардың негізгі мақсаты ақтар мен қаралардың құқықтарын теңдей қылып, елде бейбітшілік орнату болды. Ба…

БАҚ- қарапайым халық пен үкімет басшыларының арасындағы жіп секілді. Олар халықтың наразылығын айқайлатып жеткізеді. БАҚ-тың негізгі күші СӨЗІ мен ҚАЛАМЫНДА емес пе? Сонау 80-жылдары жазылған мақалалардың күші шенеуніктерді жұмсақ орындықтарынан жұлып алып, кейбірінің үстінен іс қозғатып, жазасын беруге дейін жеткен. Сол күш қазір қайда? Қазір біреудің ісін әшкерелеп, ол туралы шындықтықты айтуға қорқасың. Халықтың наразылығын айтып қанша жазып жатса да, басшылықтың, тіпті, халықтың өзі назар салмағанда БАҚ-тың не керегі бар? Қазір кез келген екінші адам "журналистпін" деп шыға келеді. Көп адамдар: "Журналист оқуын ойға сіндірудің қажеті де жоқ, әйтеуір жаза білсең болды емес пе?!" дейді. Әрине бұл қате пікір. Себебі, журналист бойында тек жазу өнерінің болуы аздық етеді. Оған шешендік өн…

Дүниежүзілік Сауда Ұйымы қандай ұйым? Бұл-халықаралық сауданы жақсарту мақсатында либерализм жүйесінде құрылған экономикалық ұйым. Қазақстан ДСҰ-ға мүше болуға 1996 жылдың 29-шы қаңтарында-ақ ұсыныс жасаған. Бірақ келіссөздер 19 жылға созылып енді міне 2015 жылдың 30-шы қарашасынан бастап біз ресми түрде ұйымның 162-ші мүшесі атандық. Саясаттанушы Әзімбай Ғали: «Жалпы, ДСҰ-ға енуіміздің жағымды жақтары көп. Мәселен, биылғы жылы инфляция екі пайыздай төмендейді. Ал отандық кәсіпкерлеріміз көр-жер өндіруді қояды. Бәсекеге қабілетті өнім жасауға тырысады. Сөйтіп, Қазақстанның «брендтері» пайда болады. Өзі екі жүзге жуық мемлекеттің 162-шісі болып отырмыз. Біздің соңымызда бірнеше арал мен Өзбекстан ғана бар. Бәсекелесетін де ешкім қалмады. Бұдан ұтылсақ та, ұтсақ та бұл ұйымға енгеніміз дұры…

Әлем елдерінің ішінде жер көлемі бойынша 9-орын алатын-Қазақстан. Д.И. Менделеев кестесіндегі химиялық элементтердің барлығы дерлік кездесетін жер-Қазақстан. Табиғи ресурстарға аса бай өлке тағы да-Қазақстан. Осындай Тәуелсіз елде экономикалық дағдарыстың болуы-күлкінішті. Елімізде қандай экономикалық дағдарыс болуы мүмкін? Бұл жәй сандырақ. Герольд Бельгер айтқандай "Дағдарыс елде емес, үкіметтің басында" болып отырған секілді. Құндылықтарымыздан алатын жемісімізді көре алмағанымыз ба? Оларды тиімді пайдалана алмадық па? Бірінен кейін бірі шет ел өкілдеріне сатылып бара жатқан жерлерімізді қалай қиямыз? Бұндай проблемалардың болып жатқанын бірі білсе, бірі білмес. Біз: "Осы күнге жеткенімізге тәуба, шүкір-шүкір...Біз бүгін тіріміз соған тәуба" деп отырамыз. Солай жүріп қалай құл болып ке…

Бала кезден бәрімізде "Арман" болады. Кейін өсе келе ол "Мақсатқа" айналады. Негізі осы екі сөздің айырмашылығы неде? Екеуіне келгенде мен сенімсіз бола қаламын. Арманды мен қол жеткізбейтін, адамның өсуімен, ойлау қабілетімен өзгеріп отыратын құбылыс секілді елестетемін. Шынымен, жыл сайын біздің армандарымызға арман қосылып, ескіргендері, яғни сенімін жоғалтқандары шығып отырады. Оның шегі жоқ... Ал Мақсатқа келетін босақ, бір биікті бағындыруға белгілі бір уақыт аралығын, адам ынтасын талап ететін құбылыс деп түсінемін. Мақсатқа жетер шың мен оның шегі де болады. Оның артында әр қашан жетістік тұрады. Барлығымыз да тек сол мақсатымызға жеткен сәтті елестетеміз, ал оған жету процессін ойладыңыз ба? Ағылшын тілін 1 жылдың ішінде жетік біліп шығу үшін, жақсы жұмысқа орналсу үшін, жаңа көл…

Қытай Халық Республикасында бас бостандығынан айырылған қандасымыз Ақжарқын Тұрлыбайдың анасы араға екі жыл салып қызын көріп қайтыпты. Еске сала кетейік Ақжарқынның жүгінен осыдан екі жыл бұрын есірткі табылған. Сот шешімі бойынша өмір бойына бас бостандығынан айырылды. Ақжарқынның анасы қызымен көріскен 5 минутымен бөлісті:"Мен бүгін Ақжарқынмен көрістім. Бізге сот залында әңгімелесуге бес минут берілді. Ол жағдайына шағымданып жатқан жоқ. Алты ай сайын дәрігерге қаралады екен, күніне үш рет тамақтандырады екен. Бізді сағыныпты, күн сайын түсіне кіреді екенбіз. Жанұямызбен түскен суретімізді бердім. Көзілдірік сұрады, көру қабілеті нашарлап кетіпті. Жылады" Сонымен қатар, анасының айтуынша, Ақжарқын есірткі контрабандасына қатысы жоқ екенін айтыпты. "Мұны ол сотта да қайталап айтты, жүг…

Қазағымның ұлттық киімдері ертеде де қазір де барлығын таң қалдыруын жалғасытыруда. Біздің аяулы әже-аналарымыз киімді өрнектеп, әр түрлі оюлармен көркемдеп отырған. Бұл да-үлкен өнер. Өткен заманда адам ұлтын киіміне қарап ажыратқан деседі. Сол кездері қазақтардың киіміне қызыға қарамаған ұлт қалмаған шығар сірә? Қазіргі таңда ұлттық киімді киіп жүрген адамға "Мынау неге қазақ киім киіп алған, Наурыз емес қой?!" деп айтатындар аз емес. Оны ки деп те ешкімді қинамаймыз, жай ғана киімге әдемі қылып оюымызды өрнектеп жүрсе жақсы емес па? Қазақилығымызды жоғалтпаудың осындай түрін дамытсақ біз де сол болашаққа нық аяқпен басар едік. Әр оюдың астарында жатқан үлкен мағына бар. Әр қазақтың жасына сай киетін киімдері де болған. Ең негізгілеріне тоқтала кетсек: Шапан-тізеден төмен түсіп тұратын…