• 102517
  • 6
  • 3
Нравится блог?
Подписывайтесь!

Сібір қазақтары және Ермак

Астана. 15 наурыз. Baq.kz- Алтын Орда ыдырағаннан кейін түркі жұртшылығының басынан бақ тая бастады. Ауызбіршілігі бар кезде жер-әлемге билігін жүргізген түркілердің өздері біреулердің қоластына қараған замандар туды. Баяғы құлдар енді бұрынғы қожайындарына қарсы аяусыз соғыс ашты.


1581 жыл екі аяқты айуан Жармақ (Ермак) түн жамылып келіп бұрынғы Алтын Орда астанасы Сарайшықтың халқын қырып салды. Бұл кезде қалада бар-жоғы 2 мыңға тарта қазақ пен ноғай бар болатын. Олардың ешқайсы қанды қасаптан аман қалмады. Астананы қорғаған еркеккіндік қолына найза-қылышын ұстап өлді, ал әйелдердің тағдыры одан аянышты еді. Басқыншылар қыз-келіншекті үш күн бойы қорлап-зорлап, үшінші күні ақыры бірін қалдырмай өлтіріп тастады. Тұран жұрты мұндай жауыздықты ешқашан басынан кешірмеген еді. Көшпелілер кектескен жауларының өздерінің әйел-балаларына тимейтін. Ал қанышер казак әскері далалықтардың осы заңын сақтамады.
Жармақтың ашкөз казактары тіріні түгел өлтіріп болған соң, енді аруақтардың молаларын талқандауға кірісті. Алтын Орда мен Қазақ хандарының молаларын ашып, ішіндегі алтын-күмістерді тонады. Моладағы сүйектерді сыртқа шығарып бір жерге үйіп өртеді. Көшпелі халық ата-баба аруағын қорлаудың мұнан өткен қасіретін естіп-білмеген еді. Сөйтіп, Жармақ тірілердің алдында да, өлілердің алдында да үлкен қылмыс жасады.
Жармақ Сібірге кірген кезде қазақтар мен жоңғарлардың арасында кескілескен соғыстар жүріп жатқан. 1582 жылы 26 қазанда Жармақ Көшім ханды Сібірдің астанасы Іскерден қуып шығып, қаланы иеленді. Бірақ, қарғыс арқалаған қандышелек басқыншының өмірі ұзаққа созылмады. 1585 жылы қазақтар Жармақтың казактарын қоршап алып, қырып тастаған. Сонда Уақтың батыры Сәтбек екі аяқты айуанның күнәһар басын қылышпен қағып түсіріпті. Енді бір аңызда Көшім ханның батыры Құтықай Жармақтың тамағын орып жіберген дейді. 
Қалай болғанда да, қазақ пен ноғайдың нақақтан-нақақ төгілген қанының өтеуі қайтарылды. Қанды кек қайтты. Ал орыстардың Жармақ Ертістен жүзіп бара жатып, ауыр сауытты көтере алмай суға батып кеткен деген ресми тарихы олардың ойдан шығарған кезекті көп ертегілерінің бірі. Әйтпесе, Ертіске кеткен таудай «ұшаны» ортағасырлық сүңгуірлер сауыт-сайманымен бірге саудыратып көтеріп шықпаған шығар? Әлде олар су астында тыныс алатын құрылғыны киіп барып, Жармақтың үстіндегі сауытты шешіп әкелді ме екен?
Дәулетқали Асауов

 
nazgulnaz
18 марта 2013, 9:18
370

Загрузка...
Loading...

Комментарии

Оставьте свой комментарий

Спасибо за открытие блога в Yvision.kz! Чтобы убедиться в отсутствии спама, все комментарии новых пользователей проходят премодерацию. Соблюдение правил нашей блог-платформы ускорит ваш переход в категорию надежных пользователей, не нуждающихся в премодерации. Обязательно прочтите наши правила по указанной ссылке: Правила

Также можно нажать Ctrl+Enter

Популярные посты

Нет ничего более вдохновляющего, чем видеть стада сайгаков. Не зря их называют «киелі»

Нет ничего более вдохновляющего, чем видеть стада сайгаков. Не зря их называют «киелі»

В начале 2000-х годов в уральской популяции оставалось только 2500 сайгаков. Сейчас благодаря охране от браконьеров их численность выросла до 100 тысяч.
theYakov
17 июля 2017 / 17:55
  • 8660
  • 3
Ресторанный консенсус в Казахстане: мужчина платит всегда

Ресторанный консенсус в Казахстане: мужчина платит всегда

Ресторанный консенсус в этой стране таков, что если речь идет именно о свидании, то оплачивает его на 100% из 100 именно мужчина. Пытаться его расшатать - это достаточно дорогое удовольствие.
convoluted
17 июля 2017 / 15:32
Решили рискнуть и обратиться к риэлторам. И этим людям мы доверяем свой ночлег?

Решили рискнуть и обратиться к риэлторам. И этим людям мы доверяем свой ночлег?

Звоним риэлтору, говорим, верните наши 15 000 тг, так как ваша клиентка нас кинула. По его словам, он вернуть деньги больше не может. Не имеет право.
decorus
17 июля 2017 / 14:48
  • 3051
  • 15
Польша – страна простых решений. Почему они смогли, а мы еще нет?

Польша – страна простых решений. Почему они смогли, а мы еще нет?

В Польше вообще очень много понятного и простого – инфраструктура, коммуникации и дороги прежде всего, льготы в образовании, поляки вообще получают его бесплатно. А урожай побольше нашего.
Shimanskaya
17 июля 2017 / 16:08
  • 3197
  • 37
Один из способов выиграть суд против коллекторов

Один из способов выиграть суд против коллекторов

Сегодня в своем посте я постараюсь рассказать, как выиграть суд против некоторых коллекторских компании в нашей стране. Чем отличается коллекторское агенство от обычного банка?
Advokot
18 июля 2017 / 15:31
  • 2676
  • 9
«Язык мой – враг мой», или 7 причин никогда не разговаривать с полицией

«Язык мой – враг мой», или 7 причин никогда не разговаривать с полицией

На этот раз пост очень важный и необходим к прочтению каждым! Не поленитесь и уделите время прочтению. Ни в коем случае, не разговаривайте с полицейскими до прихода вашего адвоката!
asselsabekova
18 июля 2017 / 14:19
  • 2725
  • 31
«Алматы – город, летящий под откос», или Кто заказал утку у российского блогера

«Алматы – город, летящий под откос», или Кто заказал утку у российского блогера

Некий блогер Сергей Никитский неустанно пишет о Казахстане, Астане, Экспо и посвящает два материала Алматы, причём подчёркнуто называет город Алма-Ата.
Langdon
19 июля 2017 / 15:44
  • 2593
  • 50
Госорганы, ответственные за жизни детей, хранят молчание. У них в отчетах все хорошо

Госорганы, ответственные за жизни детей, хранят молчание. У них в отчетах все хорошо

Вчера все информационные агентства страны передали сообщение, которое заставило забиться в ужасе сердца всех матерей страны. В мусорном контейнере города Сатпаев было обнаружено тело новорожденной девочки.
AliyaSadyrbaeva
19 июля 2017 / 11:06
  • 2082
  • 17
Книга, которая сэкономит вам 150 тысяч долларов и два года жизни

Книга, которая сэкономит вам 150 тысяч долларов и два года жизни

Автор утверждает, что программы МБА не дают никакого позитивного выхлопа, если ты уже не являешься владельцем или наследником прибыльного бизнеса. Знания МБА можно получить бесплатно, уверяет он.
Aks_Ras
19 июля 2017 / 16:28
  • 2168
  • 2