Әлеуметтік желілердің жастарға әсері
Аңдатпа:Технологияларлың дамуы мен интернеттіңәлемге таралуымен қазіргі жастар толығымен цфирлық дәуірде өскен алғашқы ұрпақ болды. Бұл олардың өміріне көптеген жаңа мүмкіндіктер мен бірқатар қиындықтар әкелді.
Кілт сөздер: ғаламтор, жастар, білім, қоғамнан оқшаулану, технология
Қазіргі заманғы Facebook, Instagram, Twitter және TikTok сияқты әлеуметтік желілер жастар өмірінің ажырамас бөлігіне айналды. Олар қарым-қатынас жасауға, пікір алмасуға және тіпті өз жұмысыңызды жасауға ыңғайлы құралдарды ұсынады. Интернет жастардың білім көкжиегін кеңейтті. Онлайн курстарға, цифрлық кітапханаларға және білім беру платформаларына оңай қол жеткізу кез келген уақытта және кез келген жерде оқуға мүмкіндік береді. Бұл дәстүрлі оқу орындарының да дамуына үлкен әсер етті.Дегенмен, осындай керемет көрінетін ғаламтордың астарында кейбір келеңсіз аспектілер жасырылған.Ғаламтордағы ақпарат шамадан тыс көп, ал оның қайсысы сенімді ақпарат екенін мән беріп зерттемесең біле де алмайсың.
Әлеуметтік желілер жастар мәдениетінің ажырамас бөлігіне айналды. Жастар қарым-қатынас, пікір алмасу және қауымдастықтар құру үшін әлеуметтік желілердіқолданады. Интернет жастарға дүние жүзіндегі адамдармен араласуға, олардың әлеуметтік ортасын кеңейтуге мүмкіндік береді.Интернет жастарға бұрын ешкімде болмаған мүмкіндік береді. Музыка, фильмдер, кітаптар- мұның бәрі шексіз мөлшерде қол жетімді. Жастар өздерінің мәдени ортасын байыта отырып, әртүрлі мәдениеттерді білуге мүмкіндік алды. Дегенмен, мәдени түпнұсқалық және онлайн контентке байланысты бұрмалану мәселелерін шешукерек. Сыни тұрғыдан ойлауды және ақпаратты мәдени-сезімтал түрде талдау қабілетін дамыту – ғаламтор ғасырында жастарды тәрбиелеудің маңызды бөлігі.
Көптеген зерттеулер әлеуметтік желілердің жастардың психологиялық және эмоционалдық әл-ауқатына әсерін көрсетеді. Әлеуметтік желіде артық уақыт өткізу әлеуметтік оқшаулану, депрессия және алаңдаушылық сезімін тудыруы мүмкін. Әлеуметтік желіде «идеалды» имиджді сақтауға деген ұмтылыс өзін басқалармен салыстыруға және тіпті адамда комплекстердің пайда болуына әкелуі мүмкін.
Әлеуметтік желінің адамдарға үлкен әсер етуінің негізгі себептерінің бірі - тәуелділік деңгейі. Көптеген жастар жаңалықтарды, оқиғаларды және жазбаларды қарау үшін әлеуметтік желіде сағаттарын өткізеді. Бұл шынайыөмірдегі өзара әрекеттесу мен қарым-қатынас үшін қол жетімді уақыттың аз болуына әкелуі мүмкін.
Ғаламтор жастардың психологиялық жағдайына оң және теріс әсер етуі мүмкін. Бір жағынан, ол өзін-өзі танытуға, өзіңе ұқсас адамдармен қарым-қатынас жасауға, тіпті өмірдің қиын кезеңдерінде көмектесуі мүмкін.Екінші жағынан, ол әлеуметтік оқшаулану, депрессия және денсаулықтың нашарлау қаупін тудырады. Ғалымдаржеліде өткізілетін уақытты офлайн әрекеттермен теңестіруді, сондай-ақ өзіңіздің және жақындарыңыздыңпсихикалық жағдайына назар аударуды және қажет болған жағдайда кәсіби мамандармен сөйлесуді ұсынады.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. Д Певзнер. Интернет и образование: проблемы и перспективы. Москва: Высшая школа экономики, 2018.
2. Twenge, J. M., & Campbell W. K. (2018). Экран уақыты мен балалар мен жасөспірімдер арасындағы психологиялық әл-ауқаттың төмендеуі арасындағы байланыс.172(11), 557-564.