Азаматты әрекет қабiлеттiлiгi жоқ деп тану

Айыртау   ауданының   №2 аудандық сотында бұқаралық ақпарат құралдарының қатысуымен «Азаматты әрекет қабiлеттiлiгi жоқ деп тану» тақырыбына брифинг өткізілді.

Брифинг барысында судья А.С. Парманов журналистерге көрсетілген санатының азаматтық істерді қарау кезінде негізгі құқықтық ережелерді атап өтті.

Айтылған болса, азаматты әрекетке қабілетсіз деп тану туралы іс сотта онымен бірге тұратынына қарамастан отбасы мүшелерінің, жақын туыстарының (ата-анасының, балаларының, аға-інілерінің, апа-қарындастарының), прокурордың, қамқоршы және қорғаншы органның, психиатриялық (психоневрологиялық) емдеу мекемесінің арызы бойынша қозғалуы мүмкін.

Психикалық науқастану немесе психиканың бұзылуы, ақылының кемістігі немесе психикасының өзге де сырқатты хал-жайы салдарынан адамды әрекет қабiлеттiлiгi жоқ деп тану мүмкін. Әдетте, азаматты әрекетке қабілетсіз деп тану туралы арыз сол азамат тұратын жердегі, ал егер адам психиатриялық (психоневрологиялық) емдеу мекемесіне жатқызылса, сол мекеме орналасқан жердегі сотқа беріледі. Судья істі соттың қарауына әзірлеу тәртібімен оның психикалық жай-күйін анықтау үшін сот-психикалық сараптама тағайындайды. Сот психиатрдың қатысуымен өтетін сот отырысында оны сот-психиатриялық сараптама мәжбүрлеп жіберу туралы ұйғарым шығара алады.

Парманов А.С. азаматты әрекетке қабілетсіз деп тану туралы істі сот өкілінің, прокурордың, адвокаттың, қамқоршы және қорғаншы органның міндетті түрде қатысуымен қарайды. Азаматты әрекетке қабілетсіз деп таныған сот шешімі қамқоршы және қорғаншы органның әрекетке қабілетсіз азаматқа қамқоршы тағайындауына негіз болып табылады атап өттi.

Азаматты әрекетке қабілетсіз деп тану сот шешімі бойынша оның құқықтық мәртебенің едәуір өзгеріс, яғни ол формальды жекелеген емес кезеңге азаматтық-құқықтық мәмілелерді жасауға мүмкіндігі жоғалтқан, сондай-ақ міндеттер атқаруға және өз іс-әрекеттеріне жауапкершiлiктi көтеруге білдіреді, сөз сөйлеуші назар аударылды.

Журналистер іс-шараның барысында сұрақтарды талқылады, судья объективті және толық өткізілетін брифингтің тақырыбын ашатын толық жауап берілді.