22-қыркүйек — Тілдер күні

1989 жылы қыркүйектің 22-күні Қазақстанда «Тілдер туралы» заң қабылданған болатын. Ол заңда сол кездегі Қазақ ССР-нің мемлекеттік тілі қазақ тілі, ал орыс тілі — ұлтаралық тіл деп бекітілді. Бүгінгі күні қазақ жастары үшін екі тілді меңгеру аздық етеді, заманауи білім алу, жаңа қызметке тұру немесе шетелдерді аралау үшін ағылшын, француз, неміс, қытай, араб, түрік тілдерін оқытатын түрлі курстар, клуб-үйірмелер баршылық. Қазақ жастары арасынан белсенді, білімге ұмтылған кейіпкерлеріміз шет тілін қалай меңгергені туралы әңгімелеп, жеке тәжірибесімен бөлісті. Алайда, әңгімені ана тілімізден бастасақ...

Максим Рожин, журналист, 28 жаста:

Мен Алматы облысындағы Қаскелең қаласында туылғанмын. Алты жасқа толғанда отбасымызбен Оңтүстік Қазақстандағы Арыс қаласына көшіп келдік. Қазақ тілін еркін меңгеруіме осы Арыс қаласының қазақтары себеп болды. Ол жақта басында өзім қатарлы балалармен араласып кетуім қиын болды. Өйткені олар орысша білмейді, ал мен қазақша білмеймін. Кейін біртіндеп солардан қазақ тілін үйрене бастадым. Тіпті бір күнде үйренген сөздерімді ұмытып қалмайын деп іштей қайталап жүретінмін. Кешке үйге келгенде қазақ тілін жақсы білетін анам менің күнде үйреніп келген сөздерімнің мән-мағынасын түсіндіріп беретін. Сөйтіп жүріп бір жылдың ішінде қазақ тілін ел қатарлы үйреніп алдым.

Негізі болашағын Қазақстанмен байланыстырған кез келген азамат мемлекеттiк тiлдi бiлуге тиiс деп ойлаймын. Қазір қарап тұрсаңыз қазақ тілін білетін өзге ұлт өкілін көрсек, оған тамсана қараймыз. Бірақ бұл дұрыс емес екендігін түсіне бермейміз. Себебі мемлекеттік тіліді білу олардың міндеті. Керісінше, қазақ тілін білмейтін өзге ұлт өкілдеріне таңқалуымыз керек егендігін ұғынуымыз қажет. Кейде қазақша білмейтіндердің жанында қазақ тілін білгенім үшін ыңғайсызданып қалатын кездерім болады. Өйткені «Мен қазақ тілін білемін, сен білмейсің» деп, олардың көздеріне шұқып тұрғандай сезінемін өзімді. Осы сынды көзқарастардан арылу үшін бәріміз де мемлекеттік тілді дамытуға жұмыла кірісуіміз керек.

Негізі адам баласының бақытты болуы екi нәрсеге байланысты дейді ғой. Бiрі  – алған жарыңның жақсы болуы болса, екiншiсi – мамандығыңды адаспай табу. Осы екi бақыттың да кiлтiн табуыма қазақ тiлi себепкер болды. Мен бар бақытымды қазақ тiлiнен таптым десем болады. Сондықтан қазақ тiлiне де, маған тiлдi үйреткен қазақтың қара домалақтарына да сары басымды иiп, алғысымды айтамын.

Кәмшәт Төлеулиева, мамандығы - халықаралық қатынастар, 25 жаста:

Француз тілін оқи бастағаныма 15 жылдай уақыт болыпты, бірақ осы уақыттың соңғы 7 жылында ғана «білем» деп айта алатын жағдайға жеткен шығармын. Бұл тілді оқуға себеп дейтіндей себеп болған жоқ, мектепте француз және неміс тілінің біреуін таңдауымыз керек болғаны есімде, сол таңдағаннан бері оқып, қолданып келемін.

Кейін университетке түскенде де осы француз тілін таңдап, оны басынан бастап оқыдым. Сол уақытта Франциядан келген стажерлер апта сайын бір сабақ өткізіп кететін, содан француз оқытушымен бірнеше айлық курстарға барып оқыдым. Шынымды айтсам, бұл тілді үйрену үшін арнайы материалдар қолданған емеспін, негізгі сабақтарымды толық тиянақты орындаудың өзіне көп уақыт жұмсайтынмын. Университетте Попова, Казакова, Ковальчук деген авторлардың оқулығымен оқитынбыз, әрбір тақырыпты бекітуге арналған жаттығулары көп, бәрі сондай жетік түсіндірілетін, көпшілік мақтайтан оқулықтардың бірі. Осылай өзіңе ұнап көңіліңнен шығатын оқулықтар болса, ұстаздың түсіндіргені шынымен миға қонса, ерекше ештеңенің қажеті жоқ деп ойлаймын. Сонымен қатар, сол тілде газет-журнал, кітаптар оқып, музыкасын тыңдау керектігі сөзсіз. Фильмдер көру де көп көмектеседі. Мүмкіндік болса, француздармен танысып, араласқан да жақсы.

Француз тілі мен үшін жай ғана шет тілі емес, менің өмірімдегі таңдауларыма бағыт беріп отырған маңызды бір бөлшек. ҚазҰУ-де алып шыққан мамандығым, Францияда тегін білім алу мүмкіндігі, қазір Француз Альянсы сияқты ұйымда жұмыс істеп, осындай қызық адамдар ортасында өмір сүруім – кезінде француз тілін таңдауымның арқасы.

Абай Отар, журналист, 21 жаста:

2006 жылы Тараздағы Жамбыл қазақ-түрік есеп-экономикалық колледжіне оқуға түстім. Ағылшын және түрік тілдерін осы оқу орнында жүргенде үйрендім. Бірінші жылы дайындық курсынан өттік. Алғашқы жарты жылдықта тек қана ағылшын, қазақ, түрік тілдерін оқыдық. Тоғыздан кешкі беске дейін сабақ оқитынбыз.

Мен бұл тілдерді меңгеремін деген ой үш ұйықтасам түсіме кірген емес. Үлкен әпкем қазақ-түрік колледжінің (КТК) өзгелерден оқ бойы озық екенін айтып, менің сонда түсуіме кеңес берді. Сосын дайындалып түсіп кеттім. Ағылшын, қазақ, түрік тілін меңгеру колледждің басты шарты болғандықтан шетелдік екі тілді үйренбеске амалым қалмады.

Тілді меңгеру үшін ең алдымен сол тілді үйренуге деген құштарлық керек деп есептеймін. Егер жеткілікті дәрежеде мотивация болмаса, Оксфордқа барып оқысаң да үйрене алмасың анық. Менің әлгі тілдерді үйренуге деген құштарлығымның шексіз болғаны соншалық, жатпай-тұрмай кітап оқи беретінмін. Гюгоның «Отверженные» деген кітабын түрік тілінде (Sefiller) оқып шықтым. Басқа да әлем әдебиетінің маржандарын ағылшын және түрік тілінде оқыдым. Тағы бір айта кетерлігі, бізде сабақтың басым бөлігі ағылшын тілінде болды. Сондықтан тіл үйренуге бұл да өз әсерін тигізді деген ойдамын. Ұстаздарымыз түрік еді. Түрік тілін жақсы үйрену үшін олармен әрдайым түрікше сөйлестік.

Тілді жақсы үйрену үшін ең алдымен сөздік қор керек. Яғни, сөзді көп білген сайын сол тілде таза сөйлей бастайсың. Мен тіл үйренемін деушілерге «Оксфорд» түсіндірме сөздігін ұсынар едім. Advanced нұсқасы небәрі 3000 теңге тұрады. Онда қосымша ағылшын тіліндегі ең көп қолданылатын 3000 сөз бар. Соны жатқа білсеңіз, еркін сөйлесуге болады. Түрік тілі қазақшаға өте ұқсас. Әсіресе біздің көнерген сөздерімізді көп байқауға болады. Егер қазақша жақсы білсеңіз, түрікше үйрену қиынға түспейді. Түрікше үйренемін деушілерге Gökkuşağı türkçe кітабын ұсынамын. Ол кітапта деңгей-деңгейге бөлінген. Жаңадан үйренушілерге өте қолайлы. Кітапты көп оқу да тілді меңгеруге тікелей ықпал ететін факторлардың бірі.

Тіл білгенімнің арқасында жұмысқа тұрдым. Тіл білгенімнің арқасында өңім тұрмақ түсімде көрмеген адамдармен жолықтым. Мәселен, 2006 жылы «Beautiful Mind» (Игры разума) деген киноны көргенде басты кейіпкер Нобель сыйлығының иегері Джон Нешті көремін деп ойламаған да едім. Алайда, алты жылдан кейін Астанада өткен V-экономикалық форумда Нешпен бірге суретке де түстім. Түрік тілін білгенімнің арқасында «Эмми» жүлдесін алған алғашқы қазақ Хасан Шерефлмен тілдестім, асылдың сынығы Мұстафа Өзтүріктің баласы Нәзірбекпен телефон арқылы сөйлестім. Франция лигасында өнер көрсететін кіл қазақ жастарынан құрылған «ПарижҚазақСпорт» клубының ойыншыларымен сұхбат жасадым. Бұл тек жұмысыма қатысты. Ал, екі тілді білуім сол елдің мәдениетін түсінуге ықпал етті. «Бір тіл білген бір адам, екі тіл білген екі адам» деген сөзді ескерсек, мені төрт Абай деуге тура келетін шығар...

Аружан Жазылбекова, актриса, журналист, 26 жаста:

Лингвистикалық №105-ші гимназияда оқығандықтан, ағылшын тілін 1-ші сыныптан бастап оқыдым. Жалпы өзімнің тілдерге деген аса қабілеттілігім жоқ. Алайда кішкентайыңнан жақсы базаңның болуы маңызды. Біздің мұғалімдер өте сауатты, нағыз педагогтар болатын. Бесінші сыныптың өзінде біз “New York Times”, “Washington Press” сияқты газеттердің мақалаларын оқып, талдайтынбыз. Сондықтан ҚМЭБИ-ге түскен кезде аса қиналмадым. Ол жерде де барлық сабақ ағылшын тілінде өтті. Журналистика негіздерін ағылшынша оқыдық.

Ал жеке әдістеріме келетін болсақ, тәжірибем бойынша байқағаным: қай тілді оқымасаң да, ең біріншіден бәрін жаттау керек екен. Түсініп, логикалық түрде жүйелеудің көмегі шамалы, барлық сөздерді, ережелерді тек жаттау керек. Содан кейін ең басты шарт - тіл үйренуге басыңмен кіру керек. Жүрдім-бардым аптасына үш рет репетиторға барып қана жүрсең, тілді ешқашан меңгере алмай кетесің. Бар миыңды жұмыс істетіп, күн сайын 5-6 сөзден жаттап, процесске еніп кетуін керексің. Маған ағылшынша кино көру, музыка тыңдау жақсы көмектесті. Сосын тағы да бір құпия - сол тілде сөйлейтін дос тауып алу керек. Өйткені ең бастысы - практика. Сөйлеуге келген кезде, біріншіден психологиялық кедергіні жеңуің керексің. Сол тілдің атмосферасына кіру - тіл меңгерудің ең қысқа жолы. Мысалы, мен осыдан жеті-сегіз жыл бұрын жарты жылдай Парижде тұрып, онда модель болып жұмыс істегенмін. Сонда әжептеуір французша сөйлеп, үйреніп қалғанмын. Алайда қазір практиканың жоқтығынан, түсінем, бірақ сөйлей алмаймын. Сондықтан, әрине мүмкіндік болса, үйренгің келетін шет тіліңнің отанына барып, практика жасаған тілді тез үйренуге және акцентіңді жоюға септеседі.

Ағылшын тілін білу, меніңше, бүгінгі күні мақтанарлық дүние емес, міндетті нәрселердің бірі болып кеткен. Тікелей мамандығымды алатын болсам, шетелдіктермен болатын баспасөз-маслихаттарында, сұхбаттарда маған ағылшын тілі көп көмектеседі. Өйткені сол жердегі аудармашы айтқан сөзді дұрыс аудармауы мүмкін немесе сөзіңді өз дегеніңдей емес, басқаша жеткізуі мүмкін. Сондықтан журналистерге ағылшын тілін білу - міндетті шарт деп ойлаймын. Ата-анамның кезінде мектепті дұрыс таңдағаны үшін қазірде алғысым шексіз.

Әйгерім Таукелова, шығыстану факультетінің студенті, 18 жаста:

Қытай тілін осы әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық университетіне оқуға түскелі бері үйреніп жүрмін, қазір 2-курс студентімін. Бұл тілді таңдауыма себеп болған нәрсе, ең біріншіден, өзімнің шет тілдерге деген қызығушылығым болды. Ал дәл осы тілді таңдауыма себеп - оның қиындығы, сонымен қатар, қызықтылығы болды.

Қытай тілін үйренуге салғырт қарауға болмайды деп ойлаймын. Себебі жақсы меңгеріп шығу үшін күнделікті көп уақыт бөлу керек. Өз басым күніне 2-3 сағат, кей кездері 8 сағатқа дейін бөлемін. Иероглифтерді жазуды үйрену, әр сөзді тонмен айта білуге жаттығу үшін, ең алдымен, шыдамдылық керек. Өзіме қытай тіліндегі фильмдерді көрген көп көмектеседі.

Қазіргі кезде еліміздің көрші елдермен, соның ішінде Қытаймен, арадағы қарым-қатынасы дамып келе жатыр. Сонымен қатар, Қытайдың әлемдік саяси-нарықтық кезеңде алатын орны ерекше деп айта аламыз. Қазақстанда қазірдің өзінде қытай тілін меңгерген мамандар сұранысқа ие болып жатыр. Сол үшін де қытай тілін үйрену қазіргі заманда маңызды деп ойлаймын. Қазіргі таңда әлі де осы тілді үйрену үстіндемін. Өзіме қатты ұнайды. Алдағы уақытта, Алла қаласа, қытайға барып, білімімді толықтырғым келеді.

Сая Салимова, аудармашы, 19 жаста:

Араб тілін 2011 жылы 11 сыныпты бітірген соң ҚазҰУ-дің Шығыстану факультетінің Аударма ісі мамандығын таңдап, осы оқу орнына түскеннен бастап үйреніп келемін, толықтай 1 жыл болды десе болады.

Араб тілін таңдауымның басты себебі - қасиетті Құран кітабының араб тілінде жазылуы қызықтырды. Өзім намаз оқып, дін жолында болмасам да, арабша сөйлеудің мәнерлілігіне қызығушылығым туындаған.

Араб тілі дүние жүзіндегі ең қиын үш тілдің бірі болып табылады, сол қиындықты жеңгім келеді. Араб тілі айтылуы және жазылуы тұрғысынан өте күрделі. Әрбір әріпті айтылуының өз заңдылықтары бар, оларды үйрену үшін дыбыстық мәселеге көп көңіл бөлу керек. Өте көп тыңдау керек және де ол әдеби (фусха) тілде болуы тиіс. Жазуға да аса зор мән беру қажет, күніне бір мәтінді алып қайталап жаза берсе, тез әрі әдемі жазуға машықтанасың. Әрдайым сөздік қорды толықтыру қажет. Араб тілін үйренуге арналған кітаптар қазақ тілінде жоқтың қасы... Қазақ бөлімінде оқысам да, орыс тілінде жазылған кітаптармен оқып жүрмін. Оның ішінен: И.Д. Ибрагимов “Интенсивный курс арабского языка”, В. Г. Лебедев, Л. С. Тюрева “Практический курс арабского литературного языка”, Яковенко Э.В. “Практический курс перевода (Арабский язык)”, Абдессамад Гаммух “Арабский язык в диалогах” (+ CD-ROM) осыларды атай аламын.

Өзім 2-курс студенті болған соң, нақты бір пайда берді деп айта алмаймын. Бірақ оқу барысында шыдамдылыққа үйретті, арабтармен қарым-қатынас жасау мәдениетіне үйретіп жатыр.

Сәния Ошақбаева, студент, 20 жаста:

Неміс тілін 2009 жылдан бері оқып келе жатырмын. Оқуға түскенімде бірінші шет тілі ретінде таңдауға үш тіл болған: ағылшын, неміс, француз. Қазіргі таңда ағылшын білгеніңмен ешкімді таң қалдыра алмайсың деген оймен неміс тілін таңдададым. Ол кезде неміс тіліне деген сүйіспеншілігім болмайтын. Үйрене келе бұл тілге ғашық болдым. Неміс тілін көбіне қатаң, ұрысуға арналған тіл деп жатады. Бірақ мұнымен неміс тілін игергендер келіспейді. Неміс тілі өте әдемі тіл. Оны нәзік қылып сайратуға да болады.

Мен неміс тілін Абылай хан атындағы ҚазХҚжӘТУінде үйреніп жүрмін. Қосымша немісше фильмдер қарағанымнан басқа бітіріп жатқаным шамалы. Неміс тілін жақсы көру керек, сонда ғана үйрене аласың. Бұл тілдің грамматикасы өте қиын, қиындығы жағынан оны орыс тілінің грамматикасымен салыстыруға болады, сол себептен неміс тілін үйренуге бел буған адамдар көп жұмыс жасауға дайын болу керек. Тағы бір айта кететін жайт - ауызекі тіл. Мәселен, мен ауызекі неміс тілін түсіне бермеймін, бізге әдеби тлді ғана үйретеді, ал қазіргі заманғы қарапайым немістердің күнделікті сөйлегендерін түсіну қиын. Бір қызығы, немісше тіл тарихы, немісше стилистика сияқты пәндердің теориясын, қиын сөздері мен сөйлемдерін түсінем де, қарапайымын түсінбеймін. Сол себептен, ауызекі тілге де үлкен назар аудару керек екенін ескерткім келеді. Оқулықтарға келетін болсақ, біз енді Optimal деген австриялық оқулықтан бастадық, жастар үшін қызықты оқулық. Ал грамматика жағына келер болсақ, еуропалық оқулықтар оған көп көңіл бөлмейді, сол үшін кеңес авторларынан, мысалы, Паремскаядан үйреніп жүрміз.

Бұл тілді үйрену, жалпы кез келген шет тілін үйрену, бірінші кезекте өз ана тіліңді тереңірек түсінуге көмектеседі. Неміс тілімен бірге неміс мәдениетін де бірте-бірте бойыма сіңіріп жатқан сияқтымын. Жалпы осы әлемге немістердің көзімен қарағандай боламын. Оған қоса, неміс тілі - менің болашақ наным деп сенемін.

Материалды дайындаған: Айнұр Ракишева,

Айжан Кәрібаева

Алия Arsik
22 қыркүйек 2012, 9:37
36784

Загрузка...

Пікірлер

Рахмет қыздар. Жақсы мақала, өте жақсы сұхбат шыққан екен. Менің де тілді игеруіме деген құлшыныс пайда болды :) Істеп жүрген ісім ағылшын тіліне тікелей байланысы бар болғандықтан осы тілді жетік меңгеріп сөйлеп кете алудың қамын жасайтын шығармын.
пікіріңізге рахмет!) Мен де ағылшын меңгеріп жүрмін, фильмдер мен кітаптар оқу жақсы ой, осыған дейін бір корей сериалын ағылшын титрларымен көргем, жақсы көмектеседі екен:))
Жақсы сұхбат. Мәләдессіңдер. Айжан :) Айнұр :)
Ербол дұрыс айтады, біраз-міраз жігерлендіріп жібереді екен мына сұхбат. Өз басым, тіл үйренуге ниетім бар, әрине әлем тілдеріне. Ағылшын тілін жетілдірсем, және араб тілін үйренсем. Қалғаны онша керек емес сияқты "әзірше". Әсіресе түрік тіліне антипатиям көп.
рахмет:) қызық екен, маған керісінше ұнайды түрікше, біраз-міраз білем) мен болсам ағылшынмен қоса, французша, итальянша, испанша үйреніп шығушы едім...неге екені корей, қытай, жапоншаға аса зауқым жоқ:))
Ағылшын, жапон және түрік тілдерін оқыдым. Соңғы екеуін практикада мүлдем қолданбағасын, ұмытып барам... Жұмысымды ағылшын тілісіз елестету мүмкін емес шығар.

"Үйрену керек еді", "үйренейін деп жүрмін" дейтіндерді түсінбеймін. Ең болмағанда, 1 шетел тілін білмеу не жалқаулықтың, не сауатсыздықтың белгісі деп білемін. Тіпті, орыс тілін меңгермеген студенттерді/жастарды танимын. Қандай салада болсын ең жақсы жұмыстар ағылшын, не орыс тілінде жазылған. Тіл білмегені үшін оларды оқымаса, білмесе, қандай маман болып шығады деп таң қаламын ))

Жазбада орфографиялық және пунктуациялық қателер бар. Қыздар, бір қайтара оқып шықсаңдар, жақсы болар еді. Ал, жалпы, маған Аружан мен Абайдың берген сұхбаттары өте ұнады. Көп рахмет!
Сізде, "керек еместіктің" белгісі жоқ әрине... бәрі ең болмағанда екен дә :)
Zere
0
0
Иә, Марж, мен жалқау, әрі сауатсызбын! :)))
өте жақсы, менің қытай тілін оқып жатқаныма 2 ші жыл , осыны оқыңаннан кейін жылдам үйренуге тырысам,,,,, рахмет

Пікір қалдырыңыз

Спасибо за открытие блога в Yvision.kz! Чтобы убедиться в отсутствии спама, все комментарии новых пользователей проходят премодерацию. Соблюдение правил нашей блог-платформы ускорит ваш переход в категорию надежных пользователей, не нуждающихся в премодерации. Обязательно прочтите наши правила по указанной ссылке: Правила

Сондай-ақ Ctrl+Enter басуға болады

Танымал жазбалар

Только на 10-й раз он смог поступить в Кембридж! Герой с Кармакшинского района

Только на 10-й раз он смог поступить в Кембридж! Герой с Кармакшинского района

Свыше 10 известных университетов приглашают его обучаться за рубежом, но выбор будет оставаться за Сакеном. Он выберет обучение в The University of Edinburgh и отправится в эту удивительную страну...
socium_kzo
30 нояб. 2016 / 11:06
  • 11414
  • 10
Взгляд со стороны: Назарбаев глазами кыргыза

Взгляд со стороны: Назарбаев глазами кыргыза

В чем уникальность этой личности? В чем его успех или провалы? Эти вопросы требуют глубокой аналитики и исследований. Я же хочу рассказать о Нурсултане Абишевиче глазами рядового кыргыза...
maxes
1 дек. 2016 / 8:05
  • 5183
  • 17
Молчание врачей. Дети ЮКО, заражённые ВИЧ 10-11 лет назад, узнают о диагнозе-приговоре

Молчание врачей. Дети ЮКО, заражённые ВИЧ 10-11 лет назад, узнают о диагнозе-приговоре

Как сообщают новостные издания, в ближайшее время в Южном Казахстане 102 детям в возрасте 11-12 лет сообщат об их страшном диагнозе. Все эти дети были заражены ВИЧ, причём большинство было инфицировано по вине врачей.
openqazaqstan
2 дек. 2016 / 13:57
  • 4159
  • 4
Японец о Казахстане: «Ваши девушки уж сильно себе набивают цену...»

Японец о Казахстане: «Ваши девушки уж сильно себе набивают цену...»

"Мужчины должны у вас тут права качать, ибо их процент в вашей численности населения уступает проценту женщин". Я машинально начала уверять, что у нас в стране таковых не имеется...
Sapientia
вчера / 10:52
  • 4335
  • 61
Почему Дональд Трамп назвал Казахстан чудом. Президент подтягивается по географии

Почему Дональд Трамп назвал Казахстан чудом. Президент подтягивается по географии

Трамп и не подозревает, что 16 декабря 1991 Казахстан не создал, а восстановил свою национальную государственность. Иначе бы он упомянул не только 25 лет, а больше чем 550 лет казахской истории.
Stehlikova
2 дек. 2016 / 9:02
  • 4456
  • 88
Мысли вслух. Почему казахи перестали общаться с родственниками и ходить в гости?

Мысли вслух. Почему казахи перестали общаться с родственниками и ходить в гости?

Дастархан в те времена был скромен. Не было понятия «сынау» - осуждения кто как живет, какой в доме ремонт и т.д. Пока взрослые обсуждали задержку заработной платы, мы играли в армию, жмурки, строили городки...
socium_kzo
вчера / 15:19
  • 3266
  • 12
Аэропорт Схипхол и Алматы. Смотришь на это и ощущение, что мы лет на тридцать отстали

Аэропорт Схипхол и Алматы. Смотришь на это и ощущение, что мы лет на тридцать отстали

Недавно пролетал через аэропорт Амстердама - Схипхол. Так как улетал из аэропорта Алматы, то не мог не начать сравнивать эти аэропорты.
Superkurt
30 нояб. 2016 / 10:09
  • 3572
  • 12
Мой личный опыт использования Astra Plat: мелочи в моем кармане заметно стало меньше

Мой личный опыт использования Astra Plat: мелочи в моем кармане заметно стало меньше

Давно ждал запуска электронного билетирования в общественном транспорте Астаны. В ноябре 2016 года этот день настал. Мой опыт насчитывает последние 2 недели и мне есть чем поделиться.
iamYerlan
1 дек. 2016 / 15:24
  • 3235
  • 12
Понять и простить: почему большинство стран бывшего СССР отказалось от амнистий

Понять и простить: почему большинство стран бывшего СССР отказалось от амнистий

Президент Назарбаев предложил амнистию для совершивших преступления небольшой тяжести несовершеннолетних, пожилых, женщин и других социально уязвимых категорий осуждённых.
openqazaqstan
30 нояб. 2016 / 13:45
  • 3071
  • 21