Астаналық Гамлет

Шығарушы: Қ. Қуанышбаев атындағы Мемлекеттік Академиялық қазақ музыкалық драма театры

Аударған: Х.Ерғалиев

Қоюшы-режиссер: Б.Ұзақов, ҚР еңбек сіңірген қайраткері

Дыбыс режиссері: Г.Әминова

Балетмейстер: С.Жолымбаева

Рөлдерде: Н.Өтеуілов, Е.Малаев, Б.Ыбраев, Қ.Қыстықбаев, А.Нөгербек, Г.Жүсіпова т.б

 

Алғаш рет қазақ сахнасында қазақша сөйлеген – әлемге әйгілі «Гамлет» трагедиясы. Драматург Шекспир сюжетін ХІІ ғ. Саксон Грамматиктің көне хроникасындағы Амлет деген дат бекзадасының тарихынан алынған. Ақын Хамит Ерғалиевтың үш жүз беттік аудармасын режиссер Болат Ұзақов отыз бетке синтездеді. Қазақы ұғымға негіздеп, қазақ сахнасына алып келді.

Көбіне адамды маңайында болып жатқан опасыздық, жалғандықтардан туған ыза кек алуға ұласады. Кектің түбі – ең   жақын адамдарын жоғалтып, шарасыз күйге енген кейіп. Гамлеттің өмірін әкесінің оқыс өлімі, анасының, тіпті достарының сатқындығы іспетті соққылар өзгертіп жіберді. Махаббат әуресімен әуселеңдеп жүрген бозбаланың санасы біз айтқандай кекке айналды. Әкесін кімнің өлтіргенін аян арқылы білгенде, «дүниеде қасіретке төзу керек» деп өзін-өзі өлтіруге болмайтындығын ескере кетеді. Гамлеттің ішкі толғанысын актер шебер жеткізе білгені соншалық, қылықтарынан  көрерменнің өзі зәре-құты қашты. Алдамшы байлыққа жұғысып, тақ пен тәжге, қойнын жылытатын әйелге қызығып, Клавдийдің өз ағасын өлтіргенін  пьесаның сюжет желісімен әртістерге ойнату арқылы хабардар екенін Гамлет жеткізеді. Өзі жындының кейпіне енеді. Әкесінің қайтыс болғанына төрт ай ғана болғанына қарамай, анасының ойнас болып жүргені жанына қатты батып, корольдің көмекшісі Поллониді өлтіреді. Кеудесін кек кернеген адам суық ақылға емес, қызуқандылыққа бой алдырады. Клавдий де қулыққа басып, Лаэртті (Поллонидің ұлы) Гамлетке қарсы қояды. Күресте ұлының жеңгеніне қуанып, Гертруда (анасы) Гамлетке тиесілі у қосылған шарапты ішіп, дүниеден өтеді. Шамына тиген ханзада корольге болат қанжар сұғып алады. Осылайша тұмса байлықпен тұншықты. Трагедияның соңы, айтар ойы Абайдың «Ескендір» поэмасымен сарындас. Абай: «Жеміт көз жер жүзіне тоймаса да, өлсе тояр, көзіне құм құйғанда» десе, қойылымда: «Адам өлексеге айналады. Өлексе топыраққа. Топырақ сылаққа. Жамау болды жаман үйдің сыртына» делінеді.

Шытырманға толы қақтығыстар лайықты музыкамен астасып жатты. Сахнада бейнелеудің қиындықтарын бояуын бұзбай, ұғынықты кесте түзе білді. Қарнымен ойлайтын жандардың портреттік бейнесін жасаған сахна шеберлері бойындағы таланттарын сарқа пайдаланғаны көрініп-ақ тұрды. Гамлеттің бейнесімен  өзегін өртеген ішкі шер қоғамда шындықты орнатуға, опасыздықты әшкерелеуге тырысты. Әлеуметтік квинтэссенцияны (бастама) көрсетіп, адамдардың ішкі күйзелісін қойылым арқылы бейнеледі. Гамлет трагедиясы – адамзат трагедиясы. Сатқындық пен жалғандықтың, сүю мен жек көрудің құрбаны болудың көрінісі.

P.S. Қойылымды 17 маусым күні сағат 18:30 Қуанышбаев атындағы қазақ музыкалық драма театрында тамашалуға болады.

Автор: Салтанат Сүгір

журналист, Астана қаласы

Фото: "Астана Ақшамы" сайтынан

Алия Arsik
3 қараша 2012, 16:08
3012

Загрузка...

Пікірлер

Ерлан Матаев емес Ерлан Малаев болар?
Былайша, жаңа нәрселерде жаңа адамдарды көру таңдандырды:)
GULI93
1
0
Атақты Гамлетті қазақша сөйлеттіргендері ғажап))) Керемет қойылым секілді!)
Секілді емес, дәл солай, керемет!
Театрға барып жүргеніме көп болған, бірақ Гамлетті қазақша тамашаааа, шіркін көрсек эхх
p.s. ювижн қазақша сөли бастаптығо, құтты болсын қазекеңдер :)
Өте керемет спектакль! әртістердің шеберлігі жоғары деңгейде!,атап өтетін болсақ; Гамлет роліндегі Нүркен Отеулов, Алтынай Ногербек,Ерлан Малаев сынды дарынды актерлер!

Пікір қалдырыңыз

Спасибо за открытие блога в Yvision.kz! Чтобы убедиться в отсутствии спама, все комментарии новых пользователей проходят премодерацию. Соблюдение правил нашей блог-платформы ускорит ваш переход в категорию надежных пользователей, не нуждающихся в премодерации. Обязательно прочтите наши правила по указанной ссылке: Правила

Сондай-ақ Ctrl+Enter басуға болады

Танымал жазбалар

Только на 10-й раз он смог поступить в Кембридж! Герой с Кармакшинского района

Только на 10-й раз он смог поступить в Кембридж! Герой с Кармакшинского района

Свыше 10 известных университетов приглашают его обучаться за рубежом, но выбор будет оставаться за Сакеном. Он выберет обучение в The University of Edinburgh и отправится в эту удивительную страну...
socium_kzo
30 нояб. 2016 / 11:06
  • 11644
  • 11
Японец о Казахстане: «Ваши девушки уж сильно себе набивают цену...»

Японец о Казахстане: «Ваши девушки уж сильно себе набивают цену...»

"Мужчины должны у вас тут права качать, ибо их процент в вашей численности населения уступает проценту женщин". Я машинально начала уверять, что у нас в стране таковых не имеется...
Sapientia
вчера / 10:52
  • 5965
  • 65
Мысли вслух. Почему казахи перестали общаться с родственниками и ходить в гости?

Мысли вслух. Почему казахи перестали общаться с родственниками и ходить в гости?

Дастархан в те времена был скромен. Не было понятия «сынау» - осуждения кто как живет, какой в доме ремонт и т.д. Пока взрослые обсуждали задержку заработной платы, мы играли в армию, жмурки, строили городки...
socium_kzo
вчера / 15:19
  • 5538
  • 15
Взгляд со стороны: Назарбаев глазами кыргыза

Взгляд со стороны: Назарбаев глазами кыргыза

В чем уникальность этой личности? В чем его успех или провалы? Эти вопросы требуют глубокой аналитики и исследований. Я же хочу рассказать о Нурсултане Абишевиче глазами рядового кыргыза...
maxes
1 дек. 2016 / 8:05
  • 5573
  • 20
Молчание врачей. Дети ЮКО, заражённые ВИЧ 10-11 лет назад, узнают о диагнозе-приговоре

Молчание врачей. Дети ЮКО, заражённые ВИЧ 10-11 лет назад, узнают о диагнозе-приговоре

Как сообщают новостные издания, в ближайшее время в Южном Казахстане 102 детям в возрасте 11-12 лет сообщат об их страшном диагнозе. Все эти дети были заражены ВИЧ, причём большинство было инфицировано по вине врачей.
openqazaqstan
2 дек. 2016 / 13:57
  • 4275
  • 4
Почему Дональд Трамп назвал Казахстан чудом. Президент подтягивается по географии

Почему Дональд Трамп назвал Казахстан чудом. Президент подтягивается по географии

Трамп и не подозревает, что 16 декабря 1991 Казахстан не создал, а восстановил свою национальную государственность. Иначе бы он упомянул не только 25 лет, а больше чем 550 лет казахской истории.
Stehlikova
2 дек. 2016 / 9:02
  • 4752
  • 88
Аэропорт Схипхол и Алматы. Смотришь на это и ощущение, что мы лет на тридцать отстали

Аэропорт Схипхол и Алматы. Смотришь на это и ощущение, что мы лет на тридцать отстали

Недавно пролетал через аэропорт Амстердама - Схипхол. Так как улетал из аэропорта Алматы, то не мог не начать сравнивать эти аэропорты.
Superkurt
30 нояб. 2016 / 10:09
  • 3725
  • 14
Мой личный опыт использования Astra Plat: мелочи в моем кармане заметно стало меньше

Мой личный опыт использования Astra Plat: мелочи в моем кармане заметно стало меньше

Давно ждал запуска электронного билетирования в общественном транспорте Астаны. В ноябре 2016 года этот день настал. Мой опыт насчитывает последние 2 недели и мне есть чем поделиться.
iamYerlan
1 дек. 2016 / 15:24
  • 3321
  • 15
Понять и простить: почему большинство стран бывшего СССР отказалось от амнистий

Понять и простить: почему большинство стран бывшего СССР отказалось от амнистий

Президент Назарбаев предложил амнистию для совершивших преступления небольшой тяжести несовершеннолетних, пожилых, женщин и других социально уязвимых категорий осуждённых.
openqazaqstan
30 нояб. 2016 / 13:45
  • 3160
  • 21