• 95539
  • 61
  • 7
Нравится блог?
Подписывайтесь!

ҒАСЫР ІНДЕТІМЕН КҮРЕС КҮНІ

Желтоқсанның 1-і «Бүкіл әлемдік ЖҚТБ (жұқтырылған қорғаныш тапшылығының белгісі (СПИД) -ға қарсы күрес күні». Алғаш рет 1988 жылы 1 желтоқсан күні барлық елдің денсаулық сақтау министрлерінің кездесуінде АҚТҚ/ ЖҚТБ жөніндегі ақпаратпен алмасуды кеңейту және әлеуметтік төзімділікке шақыруға үндеу тастағаннан кейін аталып өтті.

20-шы және 21-ші ғасырлардағы адам үшін ең қауіпті, тіптен адамзатты жоюшы індет — ЖҚТБ. Алғаш бұл ауруды 1981 жылы 5 маусым күні Американдық Ауруларды бақылау орталығы тіркеді.  Ал оған шалдығудың соңғы сатысы ВИЧ инфекциясын 1983 жылы француз ғалымы Л.Монтанье ашты.

Сол уақыттан бері бұл аурумен ғалымдар күресуде. Алайда әзірге емі табылмады. Жыл сайын осы аурудың салдарынан әлемде 2,1 миллион адам көз жұмады екен. Соңғы мәліметтер бойынша Қазақстан Республикасында ВИЧ инфекциясын жұқтырғандардың саны 21 578 -ға жеткен. Оның 396-сы 14 жасқа дейінгі балалар. Жас мөлшері бойынша 20-29 аралығындағылар - 42, 6 пайызды құраса, 30-39 жас аралығындағылар - 34,4, иньекциялық есірткі тұтынушылар - 61,8, жыныстық қатынас арқылы жұқтырғандар - 31,3, жұмыссыздар қатары - 70,5, жұмысшылар - 15,6, шетелдіктер - 6,1 пайызды құрап отыр. Олардың 69,2 пайыз, 13369-ы ерлер, 30,8 пайыз, 5968-і әйелдер.

ЖҚТБ-мен ауырған адамдар инфекция жұқтыру көзі болып табылады. Ешқандай ауру белгілері байқалмайтындықтан әсіресе вирус тасымалдаушылар өте қауіпті. Медицинаның дәлелдеуі бойынша ЖҚТБ-нің қазіргі кезде негізгі жұғу жолдары мынадай:

- жыныстық қатынас;

- вирустың бірден қанға түсуі (әртүрлі инъекциялар жасаған кезде т. б. жағдайларда);

- анасынан нәрестеге жұғу арқылы.

Жыныстық жол негізгі жұғу жолы болып табылады. ЖҚТБ адамдарға 80% жағдайында осы жолмен, яғни гетеросексуальдық (еркек-әйел) және гомосексуальдық (еркек-еркек) жыныстық қатынас кезінде жұғады.

ЖҚТБ жұғуының тағы бір түрі вирустың қанға бірден түсуі арқылы жұғуы қазіргі кезде ерекше аландаушылық туғызып отыр. Себебі тамырға наркотиктер енгізгенде ортақ инелі шприцті пайдаланатын нашақорлардың саны көбейіп келеді. Әрине, қолданатын инелерін олар тиісті өндеуден өткізбейді. Егерде ЖҚТБ-мен науқастанған немесе вирус тасымалдаушы нашақорлар қауымына қосылса, вирус оның инедегі қанының қалдығымен сау адамның ағзасына түседі. Вирус аурулардың 20%-ына осындай жолмен жұғады. Вирус адамға қан немесе қан құрамынан тұратын препараттар құйғанда да жұғуы мүмкін. Кейбір аурумен науқастанғанда, операция жасағанда, әйел босанғанда донор қанын құюға тура келеді. Егер донор ЖҚТБ-ке тексерілмеген болса, вирус жұқтыру қаупі өте жоғары.

ЖҚТБ вирусының үшінші жұғу жолы — анасынан нәрестеге жұғуы. Ауырған немесе АИВ жұққан әйелдерден туған балалардың 4/5-не вирус осындай жолмен жұққаны белгілі болды. Егер де анасы нашақор немесе жезөкше болса нәрестеге вирус жұғу қаупі бірнеше есе артады. Вирус нәрестеге қалыпты босану кезінде, баланы операция жасап алғанда және жүктілік кезінде жұғуы мүмкін. ЖҚТБ-тің нәрестеге науқас анасының емшек сүті арқылы жұғу оқиғалары да белгілі.

Айта кетелік ЖҚТБ қарсы күрестің белгісі қызыл лента болып табылады. Бұл лентаны 1991 жылы көктемде  ЖҚТБ түсінетіндіктің белгісі ретінде ойлап табқан. Идеяның авторы Франк Мур. Ол Нью-Йорк штатының шағын қаласында өмір сүріп жүргенде, көршілерінің Парсы шығанағында әсери қызметте жүрген қыздарының аман-сау оралуына үміттеніп, сары ленталар байлап жүргенін байқаған. Міне солай ол кісі қызыл лента байлап жүруді ұсынады, оның бұл идеясы адамдарға ұнап, бүкіл әлемнен қолдау табады.

   

Әзімхан Гүлнұр

 
Кнпк Алматы KNPK_Almaty
3 декабря 2013, 10:14
664

Loading...

Комментарии

Оставьте свой комментарий

Спасибо за открытие блога в Yvision.kz! Чтобы убедиться в отсутствии спама, все комментарии новых пользователей проходят премодерацию. Соблюдение правил нашей блог-платформы ускорит ваш переход в категорию надежных пользователей, не нуждающихся в премодерации. Обязательно прочтите наши правила по указанной ссылке: Правила

Также можно нажать Ctrl+Enter

Популярные посты

Самый большой провайдер в стране: методы работы с клиентами от «Казахтелеком»

Самый большой провайдер в стране: методы работы с клиентами от «Казахтелеком»

История о том, как Народный провайдер наваривается на своих клиентах, намерено не отключая услуги, и беря лишние деньги за ненужные и не оказываемые услуги.
ligaspravedlivosti
17 нояб. 2017 / 19:12
  • 32650
  • 194
Бесспорные доказательства – путь к упрощенному судопроизводству

Бесспорные доказательства – путь к упрощенному судопроизводству

В Казахстане введен институт упрощенного (письменного) судопроизводства, который позволяет повысить доступность правосудия и сократить сроки рассмотрения дел.
mark_iceberg
20 нояб. 2017 / 15:49
  • 15294
  • 3
«Почему я не хочу встречаться с мужчинами-казахами»

«Почему я не хочу встречаться с мужчинами-казахами»

Заранее отпишусь, данный пост не является попыткой оскорбить собственную нацию) Как говорится о вкусах не спорят, каждому свое.
Bonittta
16 нояб. 2017 / 14:28
  • 16600
  • 372
Новшества на орбите уголовного правосудия

Новшества на орбите уголовного правосудия

Недавно я приняла участие в международной конференции по модернизации уголовного процесса, прошедшей в Бурабае. В чем значимость данных реформ для обычного казахстанца?
mirabeisenova
20 нояб. 2017 / 16:22
  • 12159
  • 3
Почему катастрофический отток интеллектуальной элиты не тревожит Астану?

Почему катастрофический отток интеллектуальной элиты не тревожит Астану?

Как сообщает телеканал КТК, только за последние девять месяцев Казахстан покинули 28200 человек, из них почти пять тысяч инженеров, около 2700 экономистов и 1700 учителей.
openqazaqstan
17 нояб. 2017 / 11:00
  • 11884
  • 59
Задержан казахстанец, продававший детей в сексуальное рабство в ОАЭ и Бахрейн

Задержан казахстанец, продававший детей в сексуальное рабство в ОАЭ и Бахрейн

Подтверждаются худшие предположения, циркулирующие в соцсетях. Периодические исчезновения детей в разных регионах Казахстана объясняются не только семейными проблемами и «синими китами».
openqazaqstan
16 нояб. 2017 / 15:46
  • 8310
  • 57
О «топ-30», «топ-50» и прочих понтах можно пока забыть

О «топ-30», «топ-50» и прочих понтах можно пока забыть

В объективности выводов швейцарского банка Credit Suisse усомниться трудно – его экономические рейтинги относятся к самым авторитетным и их явно трудно упрекнуть в предвзятости
openqazaqstan
18 нояб. 2017 / 17:21
  • 7650
  • 87
Атамбаев под занавес президентства сделал всё, чтобы сжечь мосты

Атамбаев под занавес президентства сделал всё, чтобы сжечь мосты

На своей итоговой пресс-конференции в понедельник уходящий кыргызский президент говорил не об итогах своей деятельности, а о «плохом» Казахстане.
openqazaqstan
вчера / 18:36
«Смех сквозь слезы», или 7 причин не любить Алматы

«Смех сквозь слезы», или 7 причин не любить Алматы

Жизнь в Алматы не всегда сладкая, как сахарная вата и мультики субботним утром. В этой ироничной статье автор блога «Almaty — My First Love» расскажет о семи причинах не любить Алматы.
AlmatyMyLove
20 нояб. 2017 / 13:12
  • 2501
  • 70