• 7612
  • 0
  • 1
Нравится блог?
Подписывайтесь!

Төртінші күн

Бүгін Астана қаласындағы экпедициямыздың төртінші күнін де өте сәтті өткіздік!Біз бүгінгі экспедициямызды Л.Н.Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінен бастап,сол университеттің кітапханасынан бітірдік.Мені осы экспедиция кезінде таң қалдырған заттардың бірі-Күлтегін ескерткіші.Мен бұған дейін Күлтегін жырын оқығанымда,осы ескерткішті өз көзіммен көргім келіп еді,міне бүгін менің арманым орындалды.Бізге осы университетте экскурсия ұйымдастырған апайдан осы ескерткіш туралы көптеген естімеген жаңалықтар естідім.Енді осы ескерткіш туралы білген мәліметтерімді жазып кетейін. Күлтегін ескрткіші- түркі тектес халықтардың баға жетпес байлығы. Ескерткiш бiр заманда түркiлер мекендеген Енесей өзенiнiң бойы мен қазiргi Монғол Халық Республикасының астанасы Улан-Батордың батысындағы 400 километр жердегi Орхон өзенi бойындағы Кошо-Цайдам ойпатында орналасқан.Оны алғаш тауып, ғылым әлемiне мәлiмдеушi-орыс ғалымы Н. М. Ядринцев. Ескерткіштің негізгі бетінде 40 жол жазу бар, ол ескерткіштің сол жақ бетіндегі 13 жол жазудың жалғасы.Осы күлтегінді зерттеуші адамдар аз емес. Оларға мысал ретінде: зерттеуші ғалым Мырзатай Жолдасбеков,қазақтың халық ақыны,белгілі ғалым Олжас Сүлейменов,түркі мәдениетін зерттеуші Иманғали Тасмағамбетов секілді елге атағы жайылған адамдарды келтіруге болады.

Л.Н.Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетіндегі экскурсиямыздан кейін,біз осы университеттің «Отырар» атты кітапханасын тамашаладық.Бұл кітапханада біз көптеген ғұлама ғалымдар жайлы,олардың ашқан жаңалықтары туралы көптеген мәліметтер білдік.Солардың ішіндегі мені қызықтырған ғалымдардың бірі- Кемел Ақышев.Бұған дейін мен оны тек көне және орта ғасырлардағы Қазақстан ескерткіштерің әлемдік маңызы зор Есік обасынан «Алтын адам» табушы ретінде танитынмын.Бірақ бүгінгі экспедициядан кейін мен бұл адам туралы көбірек білдім. Ақышев Кемел- (23.5.1924, Павлодар облысы, Баянауыл ауданы, 4-ауыл) - археолог, тарих ғылымдарының докторы, қазақ археология ғылымының негізін қалаушылардың бірі.Ол 2000 жылы Астана қаласына көшіп, Лев Гумилев атындағы Еуразия Ұлттық университетінде археологиялық реконструкцияның лабораториясын құрады. 50 жылдардың соңында К.Ақышевтің қазба жұмыстары кезінде табылған сақ дәуіріне жататын Бесшатыр қорымы оның ғылыми өмірбаянынан ерекше орын алады. Қола, ерте темір дәуірлерінің мәдениеттерін кезеңдеу және мерзімдей мәселелерін анықтады. Көне Қазақстан тарихының негізгі тұжырымдарын жасауға белсене қатысты. Орталық Азия өркениеті жүйесінде ежелгі Қазақстанның орнын айқындауға елеулі үлес қосты.Кемел Ақышевтың өз өмір жолында жеткен жетістіктері: Қазақстан Мемлекеттік сыйлығының лауреаты (1982), ҚР ҒА-ның Ш.Уәлиханов атындағы арнаулы сыйлығының лауреаты (1966) . Герман Археологиялық институтының корреспондент-мүшесі (1983). Қазақстан ғылымына еңбек сіңірген қайраткер (1989). «Парасат» орденімен марапатталған (1998).Менің ойымша,мен бүгін өмірде,әсіресе,тарихта көп көмегін тигізетін мәліметтер білдім.Яғни,бүгінгі экспедиция кезінде біз көп нәрсе біліп,үйрендік.

3.07.2013   22:00 Л.Н.Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті

Күлтегін ескерткіші






LyazzatS
12 июля 2013, 21:38
2802

Загрузка...
Loading...

Комментарии

Оставьте свой комментарий

Спасибо за открытие блога в Yvision.kz! Чтобы убедиться в отсутствии спама, все комментарии новых пользователей проходят премодерацию. Соблюдение правил нашей блог-платформы ускорит ваш переход в категорию надежных пользователей, не нуждающихся в премодерации. Обязательно прочтите наши правила по указанной ссылке: Правила

Также можно нажать Ctrl+Enter

Популярные посты

СМИ – ассистент провокаторов? Как гости из соседних стран сеют раздор в Казахстане

СМИ – ассистент провокаторов? Как гости из соседних стран сеют раздор в Казахстане

Инцидент с пьяным киргизским гостем на борту Air Astana, наверное, остался бы только во внутренних сводках авиакомпании, если бы г-н Доган, не поднял громкий крик о государственном языке.
openqazaqstan
17 там. 2017 / 14:43
  • 12103
  • 178
Дайте Байбеку сломать и переделать город. Он хочет шагнуть вверх, а не бабло украсть

Дайте Байбеку сломать и переделать город. Он хочет шагнуть вверх, а не бабло украсть

Я в тогдашней Алма-Ате родился, вырос. В школу начал ходить пешком. Весь центр опползал. Все эти знаковые места помню как ещё не знаковые места. Никаких этих ностальгических страданий у меня нет.
Aidan_Karibzhanov
21 там. 2017 / 16:25
  • 6111
  • 34
Имеющий уши да услышит. Латиница касается только казахского языка

Имеющий уши да услышит. Латиница касается только казахского языка

Президент Назарбаев наконец-то разъяснил для всех, кто ещё не понял, очевидный вопрос, который всем в Казахстане очевиден. Елбасы повторил: на латиницу мы переводим казахский язык, и это не означает отказ от русского языка.
openqazaqstan
18 там. 2017 / 16:23
  • 3536
  • 52
Подземная Акмечеть Бекет-Ата в Атырауской области – одно из самых сакральных мест

Подземная Акмечеть Бекет-Ата в Атырауской области – одно из самых сакральных мест

Его отцом был Мырзагул, матерью Жания, оба глубоко верующие. По рассказам, Бекет-Ата обладал богатырской силой, что в том числе помогало выбивать мечети в крепких скалах.
theYakov
21 там. 2017 / 17:21
  • 3051
  • 3
«Нас и здесь неплохо кормят», или почему я не собираюсь уезжать из Казахстана

«Нас и здесь неплохо кормят», или почему я не собираюсь уезжать из Казахстана

Я всегда теряюсь, когда слышу этот вопрос, потому что я так и не сумел выразить причину одной фразой. Давайте рассмотрим популярные варианты, и я объясню, что именно мне в них не нравится.
convoluted
21 там. 2017 / 12:29
Надо научиться видеть скрытые экономические процессы за вспышкой национального гнева

Надо научиться видеть скрытые экономические процессы за вспышкой национального гнева

При полном отсутствии бюджетного жилищного строительства, целые аулы оседают в ветхих домишках, сквозь заборы которых насмешливо возвышаются башни "коктемов", "риц карлтонов" и "есентаев".
niyazov
19 там. 2017 / 11:16
  • 2573
  • 67
В Кокшетау строят два парка для молодёжи. Будут учтены интересы и любителей спорта

В Кокшетау строят два парка для молодёжи. Будут учтены интересы и любителей спорта

Общая площадь парка составляет 25 гектаров. На территории предусмотрено устройство прогулочных дорожек, площадок для установки аттракционов и павильонов различного назначения, цветников.
zhasakmola
17 там. 2017 / 17:13
  • 2186
  • 1
Как я перестала верить в бога: «Религия показалась мне фарсом, а бог – выдумкой»

Как я перестала верить в бога: «Религия показалась мне фарсом, а бог – выдумкой»

Первое, что зародило во мне сомнения – это стэндап-выступление Джорджа Карлина. Его монолог о религии показался мне смешным, но его было недостаточно, чтобы пошатнуть годы моей веры в бога.
DominaOmnium
18 там. 2017 / 22:17
В «Жилстройсбербанке» посоветовали не ходить в кафе, а копить на квартиру

В «Жилстройсбербанке» посоветовали не ходить в кафе, а копить на квартиру

При какой зарплате можно купить квартиру, рассказала председатель правления АО ЖССБ Ляззат Ибрагимова. Она также подчеркнула, что придется забыть, что такое вечеринки, кафе и всякие развлечения.
tala03
18 там. 2017 / 9:55
  • 1836
  • 55