место в рейтинге
  • 125458
  • 96
  • 21
Нравится блог?
Подписывайтесь!

Папуастар

Қазақ әңгімелері

Алтыншы әңгіме: Папуастар

Осы әңгімеде біз адамдардың ақшаға деген қатынасы жөнінде бірнеше оқиғаны мысалға аламыз.

Біздің бір кіші азаматымыз «махаббат» қарым-қатынасында абайламағандықтан, үйленуге бел байлады. Не болмаса, оның қызын бұл түсініксіз қарым-қатынас жалықтырып жіберді ме, әйтеуір ол екіқабат екенін жігітіне мәлімдеді. Азаматымыз нағыз еркек секілді жауапкершіліктен қашпай, қайта сүйіктісіне «сырға салды». Бірақ толыққанды нағыз еркек сияқты, «сырға салуға» ақшаны өз қалтасынан емес, анасынан сұрады.

Сонымен олар ерекше салтанатты үйлену тойын жасап, қуаныштарын үш жерде атап өтті. Олардың бірі келіннің анасы бақытты жас жанұя мен олардың достарын алып келген, Тынық мұхитындағы аралда тойланды. Әлбетте, барлық шығындарды жас жұбайлардың ата-аналары өтеді. Біраздан соң, бірге өмір сүрудің алғашқы керемет күндері өткеннен кейін, жас жұбайлар алдында жанұяны асырау мәселесі тұрды. Осы кезде біздің жас азамат өзінен үлкен азаматқа өз компаниясын және бизнесін ашуы үшін қаржылай көмек сұрап барды. Үйленген азаматқа бизнесін ашу үшін үйлену тойына кеткен сомадан үш есе аз мөлшердегі қаражат қажет болды.

Осы кезде, мән жайдың бәрін біліп отырған үлкен азаматымыз, «қазір тойға кеткен ақшаның үштен бір бөлігін таба алмай отырсаң, онда неге үйленуге сондай көп ақша жұмсадыңдар?»,-деп сұрады, алайда той жасаған жігіттің бұған еш жауабы жоқ еді.

Үлкен азаматымыз жас жігіттің өтінішін жоққа шығарып, оған ақша бермейтін болып шешті. Себебі ақшаның құнын білмейтін адамға ақша берудің қажеттілігі жоқ.

Негізі бүгінгі күні қоғамымызда, тек бай адамдар ғана махаббаттан және басқаларға әсер ету үшін естерінен айырылмайтынын айта кетейік. Себебі, күнкөрісі орташа жандардың да осыған ұқсас әрекет ететін бар. Мысалы, айына 1000 доллар жалақы алатын жас жігіт өзінің және қызының ата-анасынан ақша алып, қарызға белшесінен батып, үлкен той жасаған еді. Қазір осы жас жанұя жалдамалы пәтерде өмір сүреді, ал күйеу баланың ата-анасы әлі күнге дейін қарыздарынан құтылған жоқ.

Енді осы жерде туатын заңды сұрақ: осының бәрі не үшін?

Себебі, тойға жіберген ақша, пәтер сатып алудағы алғашқы салымды өтеуге толық жетер еді, ал қазіргі жалға төленіп жатқан ақша ай сайынғы құйылып отыратын салымды өтеуге толық жетіп тұр. Алайда, олар өздері кейін араласпайтын адамдарға үлкен отырыс жасап беруді, өздерінің жеке тұрғын үйінен маңыздырақ деп шешті.

Келесі бір оқиға, ол кәсіпкердің құлдырауы жайында болмақ. Бір компаниядағы өзінің үлесін сатып, шотына миллиондаған долларларды алған біздің кейіпкер өз ісін кеңейтуді жөн көрді. Бірақ бұдан бұрын барлық «nouveau riche» (жаңа бай фр.) жасайтын қылықтарды жүзеге асырды. Ол қымбат көлік, көптеген тұрғын үй және бұрынғы әйелінен ажырасып, өзіне «су жаңа», жас әйел алды.

Оның бес қымбат  көлігі, үш жеке меншік жүргізушісі, үйдегі адамдарға қызмет ететін он жұмысшысы және өзі мен әйелі үшін жеке оққағарлары болды. Бизнесмен жұмысқа «су жаңа» әйелінің туысқандары мен өз туысқандарын алды, кейіннен тіпті олар ақша ұрлаған күннің өзінде оларды жұмыстан шығара да алмады. Ақырында, оның бизнесі құлдырады, барлық мүлкі банкке салынды және қазір бүкіл мүлкінің сатылымға кететін кезегін күтуде.

Әрбір «жаңа бай» естерінен өздігінше танады. Кейбірінде осы кәсіпкер секілді ақшалары тек қымбат көлік пен үй алуға жететін болса, ал кейбірінің ақшасы Абрамович секілді, қымбат кеме және футбол клубын сатып алуға жеткілікті болады.  Осындай әрекеттер байлардың арасында көп кездеседі.

Бүгінде билік етіп отырған байлар феодальды аристократия қалай және не үшін билігін жоғалтып алғанын ұмытып кеткен.

Әдемі көрінуге тырысу негізінде, феодальды аристократия, өзінің алғашқы құқықтарынан айырылған. Феодальды аристократия, адамдарға деген билігін гаухар, изумруд және маржан тастарына ауыстырды.

Дәл осылай қазіргі байлар да, өздерінің фабрика, зауыт және кен орындарын сатып, оған бағалы тастар, қымбат кемелер мен футбол клубын алуда. Осындай әрекет оларды, құлдырауға ұшыратып, нақты билігін жоғалтуда.

Бүгінгі байлар, өз жерлерін «жылтырақ сырға-сақиналарға» сатып жіберген, Америкадағы үнділер мен папуастарды ақымақ деп санайды.

Алайда бүгінгі «vacheron constantin», «ferrari» немесе «roberto coin» осы «жылтырақ сырға-сақиналардан» еш өзгешеленбейді.

Себебі, мұрнында қыстырылып тұрған сақинаның орнына «Cartier» белгісін ауыстырып қойғанмен, папуас папуас болуын тоқтатпайды.

   
Дана жол danajol
Dana Zhol: qazaq economic school «Қазақстанның экономикалық даму бағдарламасын» таныстыру мақсатында экономикалық семинар-тренингтер өткізеді. Осы күнге дейін орталық БАҚ, кәсіподақтар, бизнес ассоциация, университеттер мен маслихаттар және т.б. салалармен жұмыс істеп келді. vk.com/danazhol facebook.com/danazhol https://www.youtube.com/channel/UCxz8e1MUxjOmKNSq2RAYPfA
8 марта 2013, 20:25
668

Загрузка...
Loading...

Комментарии

akma81
0
0
Sizdin angimeleri ote kyzyk. Birak bul arine bizdin-angemiler.kz
корпеңе қарай шашыл деген ата бабам, бірақта ешқкандай ата-ана өз баласын кем қалдырмаймын деп шашылып,ақыраяғында балаларын қарызға белінен батырады.

Оставьте свой комментарий

Спасибо за открытие блога в Yvision.kz! Чтобы убедиться в отсутствии спама, все комментарии новых пользователей проходят премодерацию. Соблюдение правил нашей блог-платформы ускорит ваш переход в категорию надежных пользователей, не нуждающихся в премодерации. Обязательно прочтите наши правила по указанной ссылке: Правила

Также можно нажать Ctrl+Enter

Популярные посты

Инструкция для аллергиков. Как бороться с аллергией в период обострения

Инструкция для аллергиков. Как бороться с аллергией в период обострения

Я аллергик с детства. Имею аллергию на пыльцу березы, липы, полыни (выяснил это благодаря кожным пробам), а также пищевую аллергию на горчицу. Свои проблемы знаю, однако это меня не спасло.
Romeo_17
15 авг. 2017 / 17:21
  • 38947
  • 63
СМИ – ассистент провокаторов? Как гости из соседних стран сеют раздор в Казахстане

СМИ – ассистент провокаторов? Как гости из соседних стран сеют раздор в Казахстане

Инцидент с пьяным киргизским гостем на борту Air Astana, наверное, остался бы только во внутренних сводках авиакомпании, если бы г-н Доган, не поднял громкий крик о государственном языке.
openqazaqstan
17 авг. 2017 / 14:43
  • 11508
  • 177
Казахский национализм раньше выглядел несовременно. Теперь он другой

Казахский национализм раньше выглядел несовременно. Теперь он другой

Националисты стали совсем другими. По-английски хорошо говорят, русскую классику цитируют. Очень современные, образованные, адекватные. А после Крыма в националисты уже чуть ли не любой казах готов был записаться.
Aidan_Karibzhanov
16 авг. 2017 / 16:52
Имеющий уши да услышит. Латиница касается только казахского языка

Имеющий уши да услышит. Латиница касается только казахского языка

Президент Назарбаев наконец-то разъяснил для всех, кто ещё не понял, очевидный вопрос, который всем в Казахстане очевиден. Елбасы повторил: на латиницу мы переводим казахский язык, и это не означает отказ от русского языка.
openqazaqstan
18 авг. 2017 / 16:23
  • 3298
  • 52
«Доехать до Алтын Орды» – как мошенники обманывают алматинцев

«Доехать до Алтын Орды» – как мошенники обманывают алматинцев

Из множества грустных откровений постепенно сложился перечень самых распространённых уловок охотников за нашими деньгами. В нём ожидаемо лидировали профессиональные попрошайки.
caravan_kz
16 авг. 2017 / 15:05
  • 2231
  • 4
Надо научиться видеть скрытые экономические процессы за вспышкой национального гнева

Надо научиться видеть скрытые экономические процессы за вспышкой национального гнева

При полном отсутствии бюджетного жилищного строительства, целые аулы оседают в ветхих домишках, сквозь заборы которых насмешливо возвышаются башни "коктемов", "риц карлтонов" и "есентаев".
niyazov
19 авг. 2017 / 11:16
  • 2283
  • 61
В Кокшетау строят два парка для молодёжи. Будут учтены интересы и любителей спорта

В Кокшетау строят два парка для молодёжи. Будут учтены интересы и любителей спорта

Общая площадь парка составляет 25 гектаров. На территории предусмотрено устройство прогулочных дорожек, площадок для установки аттракционов и павильонов различного назначения, цветников.
zhasakmola
17 авг. 2017 / 17:13
  • 2072
  • 1
В «Жилстройсбербанке» посоветовали не ходить в кафе, а копить на квартиру

В «Жилстройсбербанке» посоветовали не ходить в кафе, а копить на квартиру

При какой зарплате можно купить квартиру, рассказала председатель правления АО ЖССБ Ляззат Ибрагимова. Она также подчеркнула, что придется забыть, что такое вечеринки, кафе и всякие развлечения.
tala03
18 авг. 2017 / 9:55
  • 1681
  • 47
Как я перестала верить в бога: «Религия показалась мне фарсом, а бог – выдумкой»

Как я перестала верить в бога: «Религия показалась мне фарсом, а бог – выдумкой»

Первое, что зародило во мне сомнения – это стэндап-выступление Джорджа Карлина. Его монолог о религии показался мне смешным, но его было недостаточно, чтобы пошатнуть годы моей веры в бога.
DominaOmnium
18 авг. 2017 / 22:17