Тікелей эфир

«Зачем орысша, когда есть қазақша?!»

IT индустрия елімізде жылдан жылға дамып жатқаны баршамызға мәлім, соның дәлелі ретінде қазнеттегі электронды коммерцияның өсуі, түрлі веб-дизайн студиялар мен диджитал агенттіктердің ашылуын айтуға болады. Бұрын отандық IT индустрияны Алматымен байланыстыратын болсақ, қазіргі кезде аймақтарда да бұл саланың мамандары жетерлік. Бүгінгі сұхбаттың қонағы Тимур Бектұр бұл жайында сөз қозғап, интернеттегі қазақ тілді жобалардың болашағы мен идеялары турасында әңгімелейді.


— Алдымен өзіңіз жайында айтып берсеңіз. Бүгінгі мамандығыңыз IT саласына деген қызығушылығыңыз қанша жасыңызда оянды?

— Мен Маңғыстаулықпын. Жетібайдың тумасымын. Мамандығым ақпараттық технология саласына тікелей қатысты. Қазақшалау не оны түсіндіру ұзаққа созылып кетуі мүмкін. Жалпы халықтың тілімен айтқанда «компьютерщик» қой.

Мектеп бітіргеннен кейін мемлекеттік грант ала алмай, жоғары оқу орнына түспедім. Қаладан ауылға қайтып келіп, өзім 9 жыл білім алған мектепте «ЭЕМ операторы» болып жарты жылдай жұмыс жасадым. Осы кезден бастап бұл салаға деген қызығушылығым оянды деуге болады. Елдің барлығы «компьютер» дейтіні қазір ғой, ол уақытта кеңестік дәстүрмен «электронды есептеуіш машина» деп атайтын. Оған дейін тек кинодан ғана көретін компьютерді алғаш рет 10-сыныпта, Ақтаудағы облыстық дарынды балаларға арналған мектеп-интернатқа келген кезімде көрдім.

Ал қыр-сырын ұғып, тереңдей түсуім алғаш жұмыс жасаған кезім еді. Ол кезде, әрине, үйде компьютер жоқ. Сонда да ЕШКО деп аталатын пошталық оқыту қызметінің көмегімен «Компьютерлік әліппе» деген 9 айлық курсты бітіріп алдым. MSDOS жүйесімен осылайша кітап арқылы танысып, компьютерде атқаруға тиісті жаттығуларды қағаз бетінде жасадым. Осының және мектептегі компьютерлерде құмарым қанғанша отырғанымның арқасында келесі жылы қай мамандыққа түсетінім туралы ешқандай сұрақ туындамады, бірден барып Ш.Есенов атындағы Ақтау мемлекеттік университетінің Инженерлік-техникалық факультетіндегі «Есептеуіш техникалар мен желілерді аппараттық және бағдарламалық қамтамасыз ету» мамандығының ақылы бөліміне түстім. Демек, менің бұл салаға қызығушылығым 18 жасымда ояныпты.

— Ең алғашқы жасаған сайтыңыз қалай аталды?

— Ең алғаш жасаған сайтымды айтудың өзі ұят. Балдыр-батпақ, шылдыр-шатпақ бірдеңе жасаған болдым. Тіпті соны сайт деуге де келмейтін болар. Ал кәсіби маман, яғни бизнес көзі ретінде ең алғашқы сайтты Ақтаудағы шыны-талшықты құбыр шығаратын зауытқа жасағам. Кейін белгілі себептермен жұмыс ақырына жетпей қалды.

— Өз мамандығыңыз бойынша ең алғашқы алған жалақыңыз қанша болды?

— Өз мамандығым бойынша ең алғашқы алған жалақым... Жауап беру қиындау. Мүмкін мың теңге, мүмкін екі мың теңге... Студент кезімізден кәсіп жасауды бастап кеткен соң, алғашқылары есіме түспей тұр. Есесіне, өз мамандығым бойынша ең алғашқы алған айлығымды анық білемін. 2007 жылдары 120 мың теңгедей айлық алғанмын.

— Қазақстанда IT маманының болашағы туралы айтып берсеңіз?

— Тек ІТ емес, қай-қай мамандықтың да болашағы бар. Сауатты, мықты мамандар қашан болса да керек. Сенбесеңіз, өзіңіз бір жеке кәсіп бастап көріңіз. Сауатты есепші, тісқаққан заңгер, әккі аудармашы, кәнігі хатшы, шебер жүргізуші, мықты дизайнер — барлығы-барлығы керек болады. Сол кезде тек ІТ саласында емес, басқа барлық салада маман тапшылығы бар екенін анық сезінесіз. Өз ісінің білгіріне сұраныс әрдайым болады.

— Еліміздегі IT мамандарын дайындайтын жоғарғы оқу орындарына көңіліңіз толады ма? Қазір көптеген жастар IT мамандығы бойынша білім алу үшін шетелге кетіп жатыр дегендей...

— IT мамандарын дайындайтын оқу орындары туралы айтар болсам, «Соқыр тауыққа бәрі бидай» дегендей, бірыңғай жақсы не бірыңғай жаман деп айта алмаймын. Оның үстіне, дәл қазіргі уақытта оқу орындарындағы бағдарламалармен таныс емеспін. Дегенмен С. Демирел атындағы халықаралық қазақ-түрік университетін, Алматыдағы Халықаралық ІТ университетін ерекше айтып өту керек болар. Менің жақсы танитын, білетін жігіттерім осы екі оқу орнынан. Бірақ әр аймақта, әр жерде ІТ мамандары даярланып жатыр, олардың ішінде де көрінбей жүргендері болуы мүмкін. Олардың барлығына төмен баға беріп, топырақ шашуға болмас.

Алайда осы саланың бастау алған жері, әлемдік ІТ үрдістердің отаны, жалпы қалыптасқан мектептің нақ ортасы АҚШ-қа барып, осы саланың бір шетін меңгеріп келгенге не жетсін?! Стив Джобс пен Билл Гейтс кремний аймағында емес Қазақстанда туылса, бүгінгі биігіне жете алмас па еді... Бұл жерде мен елімізді артта қалған дегім келіп отырған жоқ, бізде бұл саладағы мектептің әлі дұрыс қалыптаспағандығын айтып отырмын. Ес білгенінен бастап микросхемалар құрастырумен айналысқан адам, әрине, ержеткен соң электронды құрылғыға ет жақын болады. Осы жерде айтқым келетіні, мен негізі мықты ІТ-маманы емеспін. Тіпті ештеңе білмеймін десем де артық емес. Әр сөзіме кесек-кесек жауап бере алатын, тындырары көп, менен 5-10 жас кіші іні-қарындастарым жетерлік. Алайда бұл саладағы менің негізгі ұстанған мақсатым — жалпы ІТ саласын халыққа етене таныстыру, ұғынықты жеткізу, мектеп не үрдіс қалыптастыру.

Мысалы, Асхат Еркімбай деген жігітке дейін блог жазғандар болған шығар, бірақ еліміздегі блогосфераның дамуына бір кісідей ат салысып, блог жазу үрдісінің дамуына тікелей ықпал еткен жан ретінде мен оны еш қысылмастан үлгі ете аламын. Ендеше, менің де бағытым осындай. Қалғаны жаңбырдан кейінгі саңырауқұлақтай боп кетер деген үміт қана. Сосын барып сапа туралы әңгімеге кезек келеді.

— Өзіңіздің бүгінгі күні алып жүрген жобаларыңыз жайында айтып берсеңіз?

— Мультитаскинг деген бар. Өзіміздің тілмен айтқанда, бірнеше істі қатар атқару. Тайм менеджмент тұрғысынан алғанда, бұл түбегейлі дұрыс емес нәрсе. Дегенмен осы бір әдетке бой алдырып жүрмін. Бірақ соның өзінде дәл қазір, ұсақ-түйекті, оффлайндағы тірліктерімді санамағанда, негізгі үш-төрт жобамен айналысудамын. Олар: «ІТ-тірлік» онлайн-журналы, онлайн epub-кітапхана және қазақ тілін жетік меңгергісі келетін, білсе де сөйлеуге именетін қазақтарға арналған «Зачем орысша, когда есть қазақша?!» атты email-хабарлама. Алайда, жаңа айтқанымдай, әу баста өзімнің физикалық, материалдық мүмкіндіктерімді ескермегендіктен, соңғы екі жоба ақсаңқырап тұр. Дегенмен жолда қалмайды. Өйткені әрқайсысының да сұраныстағы жобалар екенін байқап көрдім.

Әйгерім Кеулімжай фотомұрағатынан

— «Зачем орысша, когда есть қазақша?!» атты жобаңыздың аты қызық екен. Сол жобаңыздың дүниеге келуімен бөлісе кетсеңіз. Ол қалай жұмыс істейді?

— Ауылда Бердіхан деген досым бар. Соның көп айтатын сөзі еді. Жалпы біздің жақ таза қазақи орта ғой. Соның салдарынан ресми тілге көпшілігіміз шорқақпыз. Мысалы, мен әлі күнге дейін орысша жөнді сөйлей алмаймын. Сондай бір орысшадан сүрініп тұрған кезде әзіл-шыны аралас айтқаны болуы керек, нақты қалай екенін білмедім, әйтеуір осы сөз есімде жақсы сақталып қалыпты. Айналамдағылардың, аннан-мыннан таныс боп жүргендердің көпшілігі ылғи орысша не шала-шарпы қазақша сөйлеп жүргенін көріп, осы мәселені шешудің жолын қарастырдық.

Астанада бастау алып, қазір Атырауда жақсы-жақсы әлеуметтік жобалармен айналысып жүрген «ААА» атты еріктілер тобы бар. Соның атыраулық жетекшісі Әсел Досаманова: «Сен адамдарға үнемі „қазақша сөйлеңдер, қазақша сөйлеңдер“ деп ұрса бергенше, солардың қазақша сөйлеуіне ықпал етіп, мүмкіндік берсейші? Олар қазақша біледі, бірақ сөйлеуге ұялады. Кейбірінің қазақша сөйлейтін ортасы да жоқ. Мүмкін болса, қазақшаны жетілдіруге арналған бір жоба жасарсың?» — деп жақсы бір ой тастады. «Бұл да бір жөн сөз екен» деп, нәтижесінде биылғы жылдың басында осы проект дүниеге келді.

Оның жұмыс жасау тәсілі қарапайым. Блогымдағы арнайы форма арқылы кез келген адам тіркеледі де, өздерінің электронды поштасына осы сабақтарды хат ретінде алады. Хабарламада Илья Франктың әдістемесі бойынша қазақша-орысша қызықты мәтін мен тұрақты сөз тіркестері, мақал-мәтелдердің орысша түсінігі, сондай-ақ компьютерде, басқа да құрылғыларда қазақ әрпін қалай қосатыны жөнінде, тағы сол сияқты технологиялық нұсқаулықтар болады. Мұның жақсы жері, поштаңызға келген хаттан ешқайда шықпастан, барлық мәліметті хабарлама ішінен оқисыз. Өйткені, көпшілік адам сілтемеден сілтемеге өтіп, браузер ақтарып отырғысы келмейді.

— Жақында Атамекен StartupWeekend-тен 1-орынды иелендіңіз. Жеңісіңіз құтты болсын. StartupWeekend-ке қай жобаңызбен қатыстыңыз?

— Рахмет, Айнұр! Әмин! Ол шараға өздеріңіз білетін «ІТ-тірлік» ақпараттық-танымдық журналын алып бардым.

— «ІТ-тірлікті» жасау туралы идея қашан келді?

— Әрбір ІТ маманының басында бар жағдай — жақын-жуық, ағайын-тумадан компьютерге қатысты таусылмайтын сұрақтар. Оның үстіне, жазып-сызуға әуестігім бар. Нәтижесінде «Осы неге ІТ саласына қатысты қазақша журнал жасамасқа?» деген ой келді. Соңғы шешімді былтыр, 2011 жылы қабылдадым. Айналамдағы және өзім білетін, танитын, блогшы, компьютерші, сайт жасаушы жігіттердің әр қайсысына жеке-жеке хабарласып, өз ойымды айттым. Бірігуді ұсындым. Ұсынысымды бірі қуана қабылдады, біреулері құп көрсе де қолдары тимейтінін айтты. Сөйтіп, кейде өзгелердің жәрдемімен, кейде өзімнің күшіммен бұл жобаны қазіргі деңгейіне дейін сүйрелеп жеткіздім. Өзіңіз білетіндей, бұл әлі шикі дүние. Жасалатын жұмыс жетерлік.

— Журналды жасауда қандай қиындықтар кездесті?

— Кездескен қиындық болғанда... Көп қой. Жетіспеушілік. Жоқтық. Ақшадан бастап адамға дейін...

—  «ІТ-тірлікке» материалдарды кім жазады?

— Әрине, ең бірінші өзім, сосын өзің секілді жастар жазады. Негізінен — қазақ блогшылары. Сондай-ақ интернет арқылы немесе блогқұрылтайда алғаш көріп, таныс-біліс болған кісілер көмектесуге ниеттерін білдірді, сөйтіп бірі аудармаға қол ұшын созса, бірі сұхбат алып, әйтеуір, көптің көмегімен біраз шаруа атқарылып жатыр. Осы орайда айтқым келетіні, бұл жобаның өзі әлі де хобби деңгейінде тұр. Шығын шыққаны болмаса, әзірге кіріс әкеліп жатқан жоқ. Сондықтан мақала авторлары мен аудармашылар ақысыз, ерікті түрде көмек қолдарын созуда. Оларға Аллаһ разы болсын. Алғысым шексіз!

— Бұл журналдың болашағын қандай етіп көресіз?

— Болашағы... Болашағы жарқын болатынына сенімім кәміл. Алайда тап басып болжау қиындау боп тұр. Себебі бизнес-модель деген болатынын кешегі стартап жарысқа қатысқаннан кейін біліп жатырмын. Соған салып кеп қалғанда, жобамның қандай да бір құнға ие болып, өзін-өзі немесе салынған қаржыны ақтауы үшін біраз өзгерістер болуы мүмкін екендігін байқадым. Десек те, онлайн-журналдың оффлайн-журнал түрінде, яғни қағаз басылымға шығып қалуы әбден мүмкін.

— Атамекен StartupWeekend-те барлығы қанша жоба қатысты, әділ-қазылардың таңдауы сіздің жобаңызға түсуіне не себеп болды деп ойлайсыз?

— Қателеспесем, барлығы 20-ның үстінде жоба тіркелген. Кейін сол 15 шақты қатысты-ау деймін, шамасы. Әділ-қазылардың таңдауы маған неге түскенін өздерінен сұрамасаңыз ...(күліп). Мысалы, мен өзімнің орын алатынымды сездім, бәлкім ынталандыру, бәлкім үшінші орын болар деп ойладым. Сондай-ақ ешқандай жүлдесіз қалуға да дайын болдым. Маған ол шараға қатысқанның өзі біраз пайда әкеліп, көп тәжірибе берді. Алайда «Бірінші орын!» дегенде, әрине, қуанышымда шек болмады. Себеп? Мүмкін жобамның біраз шаруасы бітіп тұрғаннан болар. Журналдың сайты жұмыс жасап тұр, алғашқы нөмірі бар, оқырмандар статистикасы бар, бұл жобаға сұраныс қандай екендігі туралы сауалнама нәтижесі бар, т.с.с. әділқазылар басты назар аударатын факторларға жауап болды. Сосын көпшілігі «презентацияны жақсы жасадың» деуде.

Ал ең басты себеп, меніңше, бұл жобаның ақпараттық технология саласындағы мәліметтерді тек қана қазақша жеткізетіндігінде болуы керек. Осы шара туралы нақтырақ жазған атыраулық «Ақ Жайық» газеті менің жобам туралы: «IT-тірлік» впечатлил качественно созданным буквально за эти два дня презентационным роликом. Идея автора заключается в создании интернет-издания на тему информационных технологий на казахском языке" деген екен. Осы сөз сіздің сұрағыңызға нақты жауап беретін сияқты. Тек сәл ғана түзету, ол ролик екі күнде емес 4-5 сағатта, сол презентация болар күні таңертең жасалды.

— Бірінші мен екінші орынды қандай жобалар алды?

— Екінші орынды «Экономь» деген принтерлік қызметті аутсорс жасау туралы жоба алса, үшінші орынды «Отбасы құру орталығы» алды. Олардың негізгі мақсаты, мен дұрыс түсінсем, таңның атысы, күннің батысы жұмыстан қолы тимейтін, жеке өмірге уақыты тар болып жүргендерге жар табу мәселесінде қол ұшын бермекші.

— Орын алмаған, бірақ маңызды жобалар болған шығар...

— Әрине, өте қызықты жобалар болды. Мысалы, мектеп жасына дейінгі және алғашқы сынып оқушыларына қазақ тілін үйрету үшін Анна Захарова өз жобасын ұсынса, тағы бір өнертапқыш жігіттер мұнайды өңдеудің жаңа технологиясын тапқанын сахнаға өздері жасаған құрылғыны әкеліп көрсету арқылы дәлелдеуге тырысты. «Алтын бесік» атты жобаны ұсынған топ бала бағушылар қызметін ұсынса, енді бір топ «Red Fish» атты ресторанда онлайн-брон жасау жобасын әкелді. «Nomad» атты топтағы жігіттер қазақы стильдегі киімдер мен жейделер шығарғысы келетіндіктерін айтса, Ержан деген жігіт «Айқап» атты қазақтың тұңғыш газетін онлайнда жандандырмақ ойы барын жеткізді.

— Жалпы бүгінгі Қазақстан IT индустриясында қандай жобалар трендте?

— Қателесуім мүмкін, алайда интернет-дүкендер мен электронды қызметтер тренд боп жатқан секілді. Интернет-дүкенді өзіңіз білесіз, уебсайт арқылы кез келген бір тауарды сатып аласыз. Ал электронды қызмет дегеніміз интернет арқылы сізге ұсынылатын қызмет. Мысалы, сіздің инстаграмыңыздағы суреттеріңізді қағазға шығарып беретіні секілді.

— Алдында айтып өткендей «ІТ-тірліктен» басқа айналысып жүрген жобаларыңыздың бірі EPUB. Сол жайында толығырақ айтып өтесеңіз.

— Иә, EPUB — бұл портативті құрылғыларда кітап оқуға арналған тамаша формат. Өздеріңіз білетін PDF-тан айырмашылығы — салмағы жеңіл, навигациясы мен басқаруында және оқылуында біраз жеңілдіктер мен артықшылықтар бар. Бұл жобаны не үшін қолға алдыңыз болғанда, барлығы да сол өз басыңа түскен проблеманың шешімін іздеуден бастау алады деп білемін. Планшет алдым, сапалы, қымбат смартфон алдым, енді оқиын десең, электронды қазақша кітап жоқ. Қайтпек керек? Әрине, гуглден іздемек керек! Гугл не дейді? Гугл «ондай қазақша кітап жоқ» дейді. Сосын? Сосын «Осындай е-кітапты қалай жасайды екен өзі?» деп іздесем, түк қиындығы жоқ екен. Барлығы содан басталды. Мәтінді кей жағдайда adebiet.kz сайтынан аламын, кейде интернеттегі ашық көздерден аламын. Кейбір кітаптарды маған үнемі қол ұшын беруге даяр тұратын жігіттер мен қыздар дайындайды. Солардың және интернетте отыратын басқа да ынталы жандардың басын қосып, осындай кітаптарды қалай жасау керектігі туралы екі рет онлайн-сабақ өткіздім. Осылай-осылай жанданады ғой тірлігіміз, бұйыртса.

Әлгінде айтқанымдай, мұндай кітапты бес минутта жасай аласыз. Мысалы, интернетте оқылмай қалған жазбалар, бұрыннан оқуға уақыт таппай жүрген әдеби кітаптарыңыз немесе жай ғана университеттегі лекцияны жақсылап оқып алғыңыз келсе, қолыңыздағы мәтінді осы форматқа дереу айналдырып аласыз да, жүрген-тұрған жеріңізде оқи бересіз. Айталық, Алматыда көлік кептелісі көп. Біздің шағын қалаларымыз Ақтау, Атыраудың өзінде қаланың бір шетінен екінші шетіне жету үшін кемінде 30 минут кетеді. Автобус күту де біраз уақыт алады. Сондай кездерде құр отырғанша, қалтафоныңыз арқылы үй тапсырмасын не сүйікті кітабыңызды оқып тастай аласыз. Керемет емес пе? Айзексонның Стив Джобс атты 700 беттей қалың кітабын ұялы телефоным, планшетім арқылы тез-тез оқып тастап, кейін оның көлемін көргенде «Осының барлығын оқығаным ба?» деп қатты таң қалғанмын.

— Дайын EPUB-ты қайда саласыз?

— Кейбір жасаған кітаптарымды блогымнан таба аласыз. Бірақ жуық арада Қазнетке қосқан бір үлесім ретінде epub.kz атты электронды кітапхана жасамақ ниетте жүрмін. Сайт жасалды, 20-30 шақты кітаптар да жиналды. Енді біраз ұсақ-түйек жұмыстары біткен соң, ашылуын жариялайтын болармын, амандық болса.

— Алдағы уақытта тағы да басқа жобаларды қолға алу ойыңызда бар ма?

— Жоба көп. Өте көп. Кейде тіпті идеялар генераторы секілді боп кетемін. Бірақ ойға келгеннің барлығын жасай беруге физикалық түрде шамам келмейді және 24 сағат тым аздық етеді.

— «Қазақ тілді IT саласында жемісті қызмет етіп жүр» деп кімдерді айта аласыз?

— ІТ, яғни ақпараттық технология саласы тек интернет сайт не блогпен шектеліп қалмайды, сондықтан тізіп шығу қиын болар. Қызмет етіп жүрсе де, ешкім білмейтін, бәрі білсе де, мен білмейтін мықтылар баршылық. Біздер сияқты популизммен айналыспайтын, тек қана өз жұмысын білетін, көпке ашыла бермейтін ІТ мамандары көп қой. Мысалы, жақында бір жігіттер Андройд құрылғылары үшін «Қазақ әліппесін» жасады. Енді бір бауырларымыз қазақ клавиатурасы жоқ Эппл өнімдері үшін қазақша жазуға мүмкіндік беретін АйФон/АйПадтарға арналған бағдарламалар жасады. Меніңше, осындай жігіттер мақтауға тұрарлық.

— Өзіңіздің жолыңызды қуып келе жатқан жастарға қандай кеңес бересіз?

— Жастарға кеңес беретіндей қалтырап, қартайып қалған жерім жоқ. Өзім де жаспын. Дегенмен өзімнен 5-10 жастай кіші іні-қарындастарымның жетістіктері мен жасап жатқан істерін көргенде, қатты қуанамын. Мен олардың жасында ұйқы мен тамақты ғана білген сияқтымын. Кеңесім... Арымасын, жігерлері мұқалмасын, ізгілікке алған беттерінен ешқашан қайтпасын!

— Әңгімеңізге рахмет! Қолға алған барлық жобаларыңыздың жемісін көріңіз!

Cұхбаттасқан: Айнұр Ракишева

Алия Arsik
13 қараша 2012, 13:00
10904

Loading...

Пікірлер

ibaga
4
0
Қызық.. орысша аудиториядан мұндай реакцияны күтпеппін) Бұл проекттердің маңызы зор. Бізде ондай жұмыс жасап, өз аудиториясын тауып, бәрін қызықтыру екінің бірінің қолынан келе бермейді. Респект, әрине!

Ал білмейтін халайыққа: мұндай мақала атаулары әдейі сол мақаланы оқысын деп жасайды! мүмкін дәл сол атау болмағанда бұл инфаны оқымас та едің)
Комментарий удалён администрацией
Комментарий удалён администрацией
виртуалды музей жасау жағын ойланып кордінізбе?!
Не знаю, о чем статья, но с заголовком не согласен. Казахский перевод технической документации настолько у нас неграмотен, что я даже не знаю, кто осмеливается его читать. Достаточно вспомнить даже то, что Tele2 в своих рекламах переводит "единицы" как "бiр". Типа "500 единиц" Теле2 переводит как "500 бiр".
Сен секілді қазақтың асын ішіп, ауасын жұтып жүрген арамтамақ орысша шүлдірлегенде әлгі Теле екің оңдырсын ба?
Комментарий удалён администрацией
тегіне қарасам қазақ секілдісің. бірақ жаныңды білмедім. Сен сияқтыдан сақтасын!
Тимур жаңашыл жобаларына тек сәттілік жолдас болсын!!! Алдына қойған мақсатыннан, бағытыннан тайма! Сыртыннан, ғаламтордан ғайбат айтып жүргендердің көре алмастық пікірін құлаққа ілме. Біз сені қолдаймыз!!!!
Жұмыстарыңыз жемісті болсын, Тимур! Біраз шаруаларды атқарыпсыз. Алланың нұры жаусын. Бәрі игілікті шаруалар. Сіздей қазақ интернетіне жанашыр азаматтар көп болғай.
Сұхбатты толық оқуға таңертеңнен уақыт болмап еді. Енді оқыдым, біраз мәліметтерге қанық болдым. Бағыт-бағдар беріпсіз.
Сұхбат өте сәтті шығыпты, Айнұр.
Тимур сен сияқты ақылды, еңбекқор, намысшыл, қазақ жастары көбейе берсін. Барлық жұмыстарың маңызы зор жобалар, оларды аяғына жеткізіп ары қарай жетілдіре бер.
Zere
5
0
Өте жақсы сұхбат. Тимурдың осынша жұмыс жасап жүргенін білмеппін де ))) Тимур, ана қазақша үйренуді қалай жасайды, қайда тіркелу керек? Меніңше, осы жобаңды біраз дамыту керек. Қосылатындар көп болады деп ойлаймын. Журнал да қызықты. Бірақ сол баяғы танымалдылық жетіспейді.
Тимеке, красава:) Еңбегіңізге ырзамын) Табыстар тілеймін)
За такие заголовки по 164-й УК РК укатывать надо. Провокаторы малолетние.
шын айтқанда не деп далбасалап тұрғаныңды түсінбедім
Комментарий удалён администрацией
Arsik
6
0
вам лишь бы укатывать, Ярослав. прежде чем делать такие заявления, прочтите материал.
Если до вас не доходит, что НЕЛЬЗЯ делать такие противопоставления пока как минимум треть процентов ВАШИХ соотечественников считают русский язык своим родным. Если вы этого абсолютно не понимаете - я, пожалуй, объяснять не буду. Это чуток посложнее осенних луков.

И не важно, о чем в посте говорится - о создании журнала, библиотеки или еще каких-то информационных продуктов. В заголовке явное противопоставление вещей, которые НЕЛЬЗЯ противопоставлять еще, как минимум, 20-30 лет.
Комментарий удалён администрацией
Комментарий удалён администрацией
Комментарий удалён администрацией
Комментарий удалён администрацией
Тимур еңбегің жансын. Қазақтар үшін Зачем орысша, когда есть Қазақша?! - деген сөзің жастарға ұран болатын түрі бар. ал орыстар мен орыс тілділер айта береді. Мұнысы қорыққанынан. Қайта сол айтқандары да жақсы, олардың шын ниеттері көрінеді. Қазір орыс тілі әлемдегі орнынан құлдырады. Әлемдік ақпаратта орыс тіліндегі ақпар 0,01 % ға да жетпейді. сондықтан ол қазақтарды өзіне қосып алу арқылы ірге кеңейтуге тырысуда. Біз бұл түрдегі тілдік бодандықты жеңіп келллеміз.
Жаңа заман батыры десе артықтық етпес...
Базар жоқ, Темке! Керек деп шыңғырғаннан, керекті нәрсені шығарып берген әлде қайда жақсы ғой:), Еңбегің жеңісті болсын!!!
Жаксы сухбат, оте орынды
Өте керемет сұхбат болып шығыпты! Тимурдың жауаптары өте түсінікті әрі қызықты екен:)
ойбай не боп кеткен мына жер:))))
Сұхбатыңды алдында бір оқығанда тақырыбына аса мән де бермеген екен:)) Сүйтсе кейбіреулерге өтіп кетіпті ғой бұл тақырып:) Соншама қылқынып не бопты, сезікті секіреді демекші:))) Басты жасалып жатқан шараны жоққа шығарып, әйтеуір елдердің намысына тигеннен басқа дым бітірмейтіндерге мән беріп қажет емес екен.
Әркім өзіне қажет тілде ақпаратты алғанға не жетсін. Қай салада болмаса да алғашқы енгізетін материалдарды қазақша бар ғой негізі, бірақ сол жағынан алғанда ІТ сала жаңа болғандықтан, бұл жағы ақсап жатыр, сол үшін Тимеке сенің жасап жатқан жұмыстарың маңызды. Ең бастысы балаларға басын бастайтын жағдай болды, немесе сәл болса да таныс болса сол тақырыппен, елдің бәрі сұмдық ІТ маман болуы қажет емес қой, әйтеуір хабары болса. оның өзі қайда жатыр.
Орташа есеппен қазақ баласы ІТ жағынан бірдеме үйрену үшін алғашқы ақпаратты қазақша алатындай жағдай жасалса, ал ар жағында тереңдетіп бірдеме оқимын десе бәрібір ағылшын білу керек. Орыс тілінде қазір бәлендей бірдеме үйрене қоямын дейтін заман емес. Бұл тек ИТ саласына қатысты дүние емес. Бәрібір орыс тілінде дым материал жоқ қой дені дұрыс. Кейбір жоғары математика сияқты теориялық салаларда мүмкін орыс тілінің үстемдігі бар шығар, хотя оның өзінде де сомневаюсь.
Arsik
7
0
Достар, пікірлеріңізге көп рахмет, тек осындай арандатушылыққа мән бермеңіздерші, өтінемін.
Кызык, алга баса берсин жумыстар. Биз сияктылар да бир куни осындайга жетермиз деп ойлаймыз) Казакша проекттер болса косылмаска не бар, жасаймыз го, сол ушин журк ко :D
Неге Акжан туралы ештене жазылмаган, суреттегы касында турган кызды айтамын
Тимеке, сенің шыдамдығың мен мультитаскингіңе ризамын. Сұхбатты бір демде оқып тастадым. Қарап отырсам, әзілсіз зілді пікірлер кетіпті :)

Осы пікір алмасудың өзі-ақ екі тілді ортаның арасындағы түсінбестіктің араны барған сайын үлкейіп бара жатқанының дәлелі ме, қалай өзі!?

Скажу одно - у казахскоязычных интернет пользователей нет проблем с русским языком и его потреблением. Проблема в вас, которые не хотят признать и понимать проблему казахского языка.
Проблема как раз в таких вот деятелях, которые делают из этого проблему. Хочешь творить на казахском, киргизском, литовском и тд да на здоровье! Только не надо делать из этого событие и орать мол А МЫ ВОТ ТАК! Никто ведь не противопоставляет рускоязычные сайты англоязычным или хиндиязычным, просто делают интересный контент у которого находятся свои пользователи.
Неужели холивар единственный способ привлечь внимание к каз. языку в сети?
Kmaram
0
0
Получается, что именно так оно и есть. К сожалению
выскажусь - холивар делаете именно Вы, сударь. это именно Вам выгодно при любом удобном случае высказаться в протест языка и громогласно заявить о том, что Вас притесняют или дискриминируют, хотя положение вещей говорит об обратном.
Комментарий удалён администрацией
Пусть орут, запретить уже не могут, закончилась запрещалка в 1991.
Комментарий удалён администрацией
Комментарий удалён администрацией
urimtal
11
0
"Екпіннің" қыздарына ризамын! Сұхбаттың тақырыбын да сұхбат берушіні де жақсы таңдайды. Тимур тәрізді IT саласына қазақи көзбен қарайтындар көбейе берсін!!!

Сұхбаттың берері көп. Тақырып та дұрыс қойылған. Қазақ тілінде мақала оқығысы келмейтіндердің пікіріне назар аударып та керек емес.
Тимур агамыздын тилинин таза каймагы бузылмаган казакша екенине ырзамын!
я не казах , но я казахстанец (не знаю казахский) поменяется язык ,ладно как нибуть выучу, это дело народа и страны , ведь не даром в названии нашей страны казахстан есть корень казах,но только народ решает на каком языке иму говарить, но пока язык не меняется иза того что народ не хочет и всё и в этом вся причина , а образование пусть хоть на дважы на казахском какая разница нас же не заставляют
Я вот тоже, думаю зачем поднимать тему языков?
Кинулся искать переводчика, чтобы сделал перевод для моего сайта на казахский язык, и вуаля одни лохотроны. Огорчает то что дело то благородное, хотел чтобы на сайт заходили и казахи, и биржу труда сделал для трудоустройства, и рекламмы на сайте нет, и прибыли он не приносит, чистый энтузиазм, а в ответ тишина. Если есть немеркантильные энтузиасты готовые помочь вэлком.
Arhun
0
0
Я вот тоже, думаю зачем поднимать тему языков?
А кто здесь поднимает тему языка? В заголовке темы ничего токого «поднимающего» не вижу
«Кинулся искать переводчика, чтобы сделал перевод для моего сайта на казахский язык, и вуаля одни лохотроны.»
От лохоторов слышу. sozdik.kz в полне нормально переводит lugat.kz есть еще, - просто забыл... Если это мало то давай заявку на газетную объявление...
А до «биржы труда» еще доберемся, подожи немного, дружища
Ок, подожду. А указанные вами сайты не переводят нормально, если делать перевод нормально, то делать это правильно, а не при помощи абы как, не в обиду казахам будет сказано "по казахски" даже пословица есть вроде про проволочку и (казахская сварка) и т.д.
Меня удивляет то что за перевод некогда братья (при Союзе) теперь просят деньги, за благое дело. Я живу в КЗ хочу сделать пользу для жителей КЗ, делаю сайт на свои деньги и еще должен платить за перевод? А ОНО МНЕ НАДО???
Удивляет как быстро все мы стали национал патриотами, но когда просишь этих самых "патриотов" помочь в благом деле, для их же пользы, в ответ "Эй слюшай таньга давай а?"
Отнеситесь правильно к моему топику, я критикую только жадность, я не прошу вагон разгрузить за бесплатно, а всего сделать грамотный перевод на языке который родной для казаха...
Вроде Чингисхан говорил: "Боишся не делай, делаешь не бойся", Если я что-то делаю хочу делать это правильно и потом не стыдиться за перевод сделанный лаптем ;-) на каком-то сайте...
Мда тут уже "патриотв" на спекулянтов обзывать начал.../ богатая фантазия, чего не скажешь/ Так вы же сам же начали спекулировать - "и прибыли он не приносит," или я правильно понял... короше елси хотите добро делать для своей родины, пожалуйста только без гоноров и не кичитесь... Патриоты сами все сделают без вас и без "нытия" /извиняюсь за грубое выражение/, не сейчас так потом... Переводит безтолкова, если взять, и сам "веливчественный транслейтал гугол" с русского на английски или с английского на русский Вот вам альтернатива audaru.kz точнее audaru.kz Вчера нашел слушайно... Короче, там есть рубрика /отдел, внизу/ где в живую вам переведут добрые люди... если надо то лично я вам помогу в силу надобности
Вот это уже разговор без соплуй ;-) спасибо джигит. 56125163 четыре моя аська, можно списаться, вот ресурс на который нужно сделать перевод fantom.kz планирую перепрофилировать сайт под биржу труда, естественно бесплатную.
Кстати насчет "прибыли не приносит" это означает что я денег за него не получаю и в будущем получать и непланирую, рекламы не будет, все на мои деньги.

p.s. Сам я не патриот, в силу жизненной позиции. Что касается родины, думаю что точнее будет сказать что родина это планета Земля, все мы одной крови и от одной пары. ;-)
Зачем орысша, когда есть Қазақша?! ----------- Орыс тілін конституциядан алып тастайтын да кез келеді. ол бір шет тілі. өзге елдің тілі. Оның заманы өткен. Қазақстан болашаққа Қазақ тілімен енуі тиіс!
Tails
6
0
Зачем понаудаляли? Я же опять повторю.
Смысла изучать IT технологии, разрабатывать и тд. и тп. - нету! Ибо есть смысл делать это только на английском. А если и не на английском, то на русском, так как тогда больше шансов, что будет хорошая работа (дай бог в Яндексе), так что любой здравомыслящий человек выберет обучение на русском, а не на казахском языке. Может это и плохо, не знаю, но факты таковы.
Комментарий удалён администрацией
Комментарий удалён администрацией
Комментарий удалён администрацией
Комментарий удалён администрацией
Комментарий удалён администрацией
үлгі боларлық жігіт екен:) өте қуаныштымын бізде мұндай тірлігі тоқтамаған азаматтардың барына!!!
Trey
7
0
что за национализм?
Комментарий удалён администрацией
Arsik
3
0
ұлтшылдыққа не қатысы бар бұл материалдың оО?
Trey
10
0
Название поста уже напрягает
сіз бұған бір жақты қарайды екенсіз, мәселе - қазақ тілінде материалдардың бар екенін көрсетіп, қазақша үйренемін дегендерге жағдай жасап жүрген жобалар туралы. мысалы, мен қазақ тілінде сөйлеймін, және қазақ тілінде әдеби классиканы оқысам деймін, бірақ осындай қазақша кітаптар бар екенін білмеймін. сонда маған осы жоба күшті көмек болар деген сияқты... Бастысы, біз өз елімізде тұрып, қазақ тілінде мәліметтер ала аламыз деген сөз, ал басқа тілде сөйлеймін деген өзге ұлт адамдарына бұл сөз мүлдем қатысты емес деп біліңіз.
Комментарий удалён администрацией
Трей успокойся, не трись... от называние темы не обеднеешь...
Орынсызда айтпаған,
Тура жолдан қайтпаған;
Жақсылық қылар орында,
Аянып бойын тартпаған.
Ортасында кәпірдің
Арамынан татпаған....деп Абай атамыз баласы Әбдірахманға Питербургте оқып жүргенде шығарғаны ғо, орыстарға берген бағасы! Жалпы Тәкені сырттай бақылап отырсам үлгі алартық аға, жігіт! Бізге сіз сияқты азаматтар көп керек!
Былай ғой. Орыс тілді аудиторияның осылай реакция беретін жөні де бар шығар:) Типі, толеранттылықпен қарайық:) Тимеке, жарайсыз тағы да. Біріншіден, аталмыш мақаланы оқымаған. Пікір жазып жатқан орыс тілділердің көбісі тақырыбына көріп, аузымен дәрет сындырып жатқандардың бір парасы. Екіншіден, меніңше қазақ аудиториясы қай жақтан алсаң да дәл қазіргі жағдайда орыс аудиториясынан үстем. Неге? Оны кейіііін сәті түскенде айтамын. Ал, қазір ұйқым келді. Жоғарыдағылардың сасық пікірлерін оқып босқа уақыт кетіргенім қалды.
Және тағы да орыстілді радикал оқырман (болашақта пікір жазатындарды қоса есептегенде) үшін хабарландыру!!!
Мен арнайы сіздер үшін валидол алып қойдым дәріханадан:) Керек болса, жекеге бірауыз құлақтандырып жіберсеңіздер болғаны:) Былайша айтқанда, араларыңызда ақылы жетік, ойлы азаматтарыңыз да жоқ емес қой. Демек, түсінсеңіздер #тыктотакойдавайдосвидания болып тұр ғой, бар әңгіменің ашығы =))))
Кейде сенің ауызыңнан да жақсы сөз шығып қалады. Ырзамын. Ауызың талмасын
Тимур, өте жақсы сұхбат екен! Осы қарқын үдей берсе, бар қазақ "зачем орысша, когда есть қазақша!" дейтін болады!
Тәкеңді қолдаймын. Істеп жүрген әрекетіне ырзамын. Асхат ағай секілді блогтың атасы болмаса да, әкесі болатын адам.

Орыс аудиториясы біраз құсып кетіпті ғой. Ұлтшыл дейді. Рас, біз ҰЛТШЫЛ болуымыз керек, боламыз да. Оларға біз түсіністікпен қарап, олар бізге олай қарамауы керек екен ғой ә? Өздерін керемет санайды екен ғой кейбіреулер
Манадан бері ойланып толғанып жазған пікірім шықпай қалған ба? ((

Кұшті сұхбат, іске сәт аға. Еңбегіңіздің жемісін көріңіз.
Атамекен Стартап уик-ты откизип алганымыз жаман-ай) Сухбат унады)
Тимур Бектұров, жұмысың жемісті болсын! Ісің өте оң екен, қолдаймын. Өте жақсы нәрселер атқарып жатсың, сен сияқты азаматтар көбейсін деген тілек. IT индустрияны жандыра бер.
Мақаланы енді оқыдым, кешірерсің.
Arhun
0
0
Мұндай қазақ азаматтарына 300 000 емес 3 000 000 дай теңге сый ақысын беру жәлкі емес! Жарайсың, Тимеке!
Тек жарайсын дегеннен басқа ештеме айталмайын, тіліміздін, салт-дәстүріміздін
болашағы осындай жастардын қолында
Keremet! Allaga shukir) iske sattilik tileimin! Kanku sozderge man bermei, tek alga!:)

Пікір қалдырыңыз

Спасибо за открытие блога в Yvision.kz! Чтобы убедиться в отсутствии спама, все комментарии новых пользователей проходят премодерацию. Соблюдение правил нашей блог-платформы ускорит ваш переход в категорию надежных пользователей, не нуждающихся в премодерации. Обязательно прочтите наши правила по указанной ссылке: Правила

Сондай-ақ Ctrl+Enter басуға болады

Танымал жазбалар

Исламская ипотека в Казахстане: в этом году выйдет на розничный рынок

Исламская ипотека в Казахстане: в этом году выйдет на розничный рынок

Многие клиенты, вздыхая о харамном ссудном проценте местных банков, сокрушались по поводу отсутствия у нас халяльного кредитования. Поддержка исламского банкинга на уровне МФЦА есть...
DanaJarlygapova
24 нау. 2017 / 18:28
  • 21540
  • 63
Рианна за $2 млн. Очередные понты от «ЭКСПО-2017»

Рианна за $2 млн. Очередные понты от «ЭКСПО-2017»

Концерт Рианны всё-таки состоится летом в рамках культурно-зрелищных и спортивных мероприятий ЭКСПО-2017. Рианна крута, с этим никто не спорит. Но соберёт ли «Астана Арена» 30 тысяч зрителей при...
openqazaqstan
вчера / 14:29
  • 16228
  • 15
КТЖ подарило iPhone мошеннику за краденную фотографию

КТЖ подарило iPhone мошеннику за краденную фотографию

Украл в супермаркете — отправился в полицию. Украл фотографию — выиграл новенький iPhone 7 от КТЖ. Вот такая нехитрая получается история. Огромное спасибо Тамерлану Жумабекову, который обратил моё...
andche
сегодня / 0:06
  • 5116
  • 11
Компания LG Electronics открыла предзаказ на новый флагман LG G6

Компания LG Electronics открыла предзаказ на новый флагман LG G6

LG Electronics объявляет о начале предварительного заказа онлайн на новый смартфон LG G6. Оформить предзаказ можно на сайтах магазинов электроники до 16 апреля 2017 года.
LG Electronics
24 нау. 2017 / 14:20
  • 5224
  • 0
Страну, где так строят дороги, победить невозможно!

Страну, где так строят дороги, победить невозможно!

Шестиминутный ролик про строительство автомобильной дороги в США - это как острый нож в пузо нашим чиновникам. Они же подавятся бешбармаком, увидев его! Похлеще любого пропагандистского фильма...
Timur_Tregulov
24 нау. 2017 / 11:26
  • 4948
  • 41
Это вам не Дисней. Реальный прототип «Красавицы и Чудовища»

Это вам не Дисней. Реальный прототип «Красавицы и Чудовища»

Многие уверенны на 100%, что сказка «Красавица и Чудовище» - это интересная выдумка ее создателей. Однако, действия, происходящие в мультфильме и фильме, имели место в истории, и у главных героев...
Naomi_K
24 нау. 2017 / 18:42
  • 4998
  • 34
Семь причин почему вам надо перестать откладывать переезд за границу

Семь причин почему вам надо перестать откладывать переезд за границу

Вы думаете о переезде за границу, но постоянно откладываете дату, потому что вас беспокоит тысяча мелочей, которые могут пойти не так? У меня есть семь причин, почему пора перестать мотать нервы...
Lesch
24 нау. 2017 / 17:50
  • 3939
  • 14
Гонения на «Свидетелей Иеговы». Кому это выгодно?

Гонения на «Свидетелей Иеговы». Кому это выгодно?

Я не "Свидетель Иеговы". Мне приходилось защищать в судах и кришнаитов и коммунистов, хотя я и не разделяю их убеждений. Я защищаю свободу совести. Сегодня "Свидетели Иеговы", завтра,- каждый из вас.
nasreddin
25 нау. 2017 / 17:18
  • 4118
  • 49
Почему наши парни выглядят как агашки? Хочется им сообщить, что мода на пафос прошла

Почему наши парни выглядят как агашки? Хочется им сообщить, что мода на пафос прошла

Когда уже люди смогут самоутверждаться за счет своего интеллекта, энергии, познаний и настоящей красоты, а не за счет авторитетного вида и не менее авторитетного дяди?
Bookenova_smartass
28 нау. 2017 / 18:28
  • 3630
  • 89