• 89394
  • 7
  • 0
Нравится блог?
Подписывайтесь!

Медиацияның дамуына кедергі көп

 
 

06.10.12.

Тұрмыс пен жұмыста туындайтын дау-дамайды сотқа жеткізбей, бітімгершілік жолмен шешудің бірден-бір жолы - медиацияға жүгіну. Яғни бір-біріңді сотқа сүйремей тұрып, кәсіби медиаторлар арқылы өзара келісімге келуге. Соттардың жұмысын жеңілдетіп, түрлі дау-дамайлардың жергілікті жерде шешілуі үшін 2011 жылы «Медиация туралы» заң қабылданған еді. Дегенмен қабылданар кезде үлкен пікірталас тудырып, өзінен зор үміт күттірген бұл заңның бүгінде жүзеге асуы көңіл көншітпейді. Өйткені жұмыс істеп жатқанына бір жылдан асса да, медиаторлардың қатысуымен өткен сот отырыстарының қатары некен-саяқ.

«Қазақстанда медиация институтын енгізу» тақырыбында ұйымдастырылған өңірлік семинарға жиналған судьялар, прокурорлар мен кәсіби медиаторлар істі бейбіт келісіммен бітірудің алдында тұрған кедергілерді ортаға салды. Жо­ғарғы соттың азаматтық және әкімшілік істер жөніндегі қадағалаушы сот ал­қасының судьясы Ұлбосын Сүлей­менова­ның айтуынша, тұрмыстық деңгейдегі дау-шаралар Жоғарғы сотқа дейін жететін көрінеді. Осыны болдырмас үшін жергілікті жерлерде медиацияны дамыту қажет. Туыстар арасындағы, жұмыс беруші мен қыз­меткер, банк пен борышкер ара­сын­дағы, коммуналдық қарызға қатысты істердің бейбіт жолмен шешілуіне медиаторлар үлкен ықпал ете алады. Алайда олардың қызметіне жүгінетін­дердің қарасы көп емес. Сондықтан жергілікті әкімдіктерде ақпараттандыру жұмыстары кеңінен жүргізілуі қажет­тігін айтады ма­мандар.
Шындығында, халықтың медиатор­лар туралы білетіні аз. Білген күннің өзінде, елдің сеніміне кіре қойған жоқ. «Қазақстандық медиация орталығының директоры», кәсіби медиатор Ирина Виговскаяның пікірінше, халық аса таныс емес, санаға сіңе қоймаған ме­диация институтынан гөрі, сара жолы бар - соттарға жүгінгенді жөн көреді. Ал негізінде тұрмыстық дау-шараларды бейтарап үшінші тұлғаның қатысуымен, сұхбат арқылы шешу жеңіл. Бұл бір жағынан уақыт пен қаржыны үнемдесе, екіншіден келісімге келген адамдардың арасында жылы қарым-қатынас сақта­лады. Сондай-ақ істің сотқа жетпей шешілуі - соттардың да жүктемесін азайтуға сеп. Осы орайда Шығыс Қазақстан облыстық сотының төрағасы Абай Рахметулин кәсіби медиаторлармен қатар, кәсіби емес медиаторлармен жұмыс жүргізу қажеттігін алға тартады.
- Бұл қазақта бұрыннан қалыптасқан би­лер дәстүрін жаңғыртуға себеп бо­лады. Халқымыз ежелден сыйлы адам­ның уәжіне тоқтаған. Сол игі дәстүр бүгінде Оңтүстік Қазақстан облысында қайта жаңғырып жатыр. Ол жақтың хал­қы аузы дуалы, елге қадірлі азамат­тардан өз төбе билерін сайлап алған. Мәселен, бір ғана Қазығұрт ауданында 14 іс сотқа жетпей, төбе билердің ше­ші­мімен тоқтапты. Осы тәжірибені басқа аймақтарда да қолға алу керек, - дейді Абай Жамбылұлы.
Медиация мәселесі халықтың бір сеніміне тіреліп тұрған жоқ. БҰҰ Қа­зақстандағы Даму бағдарламасының тиімді басқару және аумақтық даму департаментінің үйлестірушісі Балтаев Ержанның пікірінше, заң қабылдаумен барлық мәселе шешіле қоймайды. Ол заңды жүзеге асырудың нақты меха­низм­дерін жасап, нормативтік-құ­қықтық негізін қамтамасыз ету қажет. Сондай-ақ кәсіби медиаторларды дайындау, оларды оқыту модульдерін жасау да кезек күттірмейтін мәселе. Шетелдік тәжірибеге де көз жүгірту артық болмайды. БҰҰ-ның Даму бағдарламасы әлемнің 166 елінде жұмыс істейтіндіктен, халықаралық тәжіри­бемен алмасу да маңызды рөлге ие.
«Жер жүзінде дау-дамайды реттеудің танымал әдісі болып тұрған медиацияны Қазақстанда тек түрлі семинар мен конференциялар өткізу арқылы дамыта алмаймыз», - дейді «Халықаралық құқық қорғау орталығы» ҚБ президенті, медиатор-жаттықтырушы Жанділдә Жақыпов.
- Өйткені ол жерлерде айтылған мә­селелер айтылған күйінде қалып жа­тады. Бірлесе өткізілген шараларда бірлесе жұмыс істеу бағытындағы бірде-бір құжат қабылданған жоқ. Яғни олардың бәрі формальді түрде. Түрлі жиындарға қатыса жүріп, сот ғимарат­тарында медиаторлар туралы ақпарат ілу, сайттарында сілтеме жасау, жеке кабинет бөлу секілді мәселелерді көтеріп жүрміз. Бірақ оның барлығы қол­дау таппай, соттармен өзара әрекеті­міз тек ақпараттық плакаттар ілумен шектелінді. Бізге жеке кабинет көр­сетілетін қызметтің ақшасына келісу үшін емес, екі жаққа істің мән-жайын түсіндіру үшін керек. Себебі біздің медиаторлар медиацияны сотқа дейін немесе қылмыстық істі тергеу бары­сында жүргізеді. Өкінішке қарай, сот ісі барысында біздің қызметке жүгінетіндер болмай тұр. Ал тәжірибе барысында кездесетін қиындықтар осы саланы реттейтін нормативтік актілерге өзгерту енгізу қажеттілігін туындатуда, - деп пайымдайды Жанділдә Әжіға­лиұлы.

Үмітжан ЖАПАР

 

«Айқын» AIKYN
Айқын» республикалық қоғамдық-саяси газетінің алғашқы саны 2004 жылы 6 наурызда жарық көрді. 2005 жыл газет Президент сыйлығын жеңіп алды. 2006 жылы «Алтын жұлдыз» сыйлығын иемденді. Аптасына 5 рет шығатын күнделікті газеттер арасында «Айқынның» өз орны бар. Аз ғана уақыт ішінде «Айқын» республикадағы белді де беделді басылымға айналып, Қазақстанның бұқаралық ақпарат кеністігінде өз ор…нын тапты. Газеттің әр нөміріндегі мақалалар түрлі сараптамалық шолуларда, пікірталастарда негізгі тақырыпқа айналып, интернет жүйесінде де қайта басылып келеді. Шенеуніктер, менеджерлер, түрлі деңгейдегі кәсіпкерлер өз жұмысын біздің газеттегі жаңалықтарды оқудан бастайды. Республикалық қоғамдық-саяси басылым – «Айқын» газеті қазақ қоғамының мәдени өмірі мен қоғамдық-экономикалық, саяси деңейін көтеруді алдына мақсат етіп қойған. Басылымның бірқатар облыстарда тілшілер қосыны бар. Сондай-ақ Будапешт, Пекин, Ашхабад қалаларында өз тілшілеріміз қызмет етеді. Газеттер бағасы мен таралымы жағынан б
8 октября 2012, 12:35
443

Загрузка...
Loading...

Комментарии

Оставьте свой комментарий

Спасибо за открытие блога в Yvision.kz! Чтобы убедиться в отсутствии спама, все комментарии новых пользователей проходят премодерацию. Соблюдение правил нашей блог-платформы ускорит ваш переход в категорию надежных пользователей, не нуждающихся в премодерации. Обязательно прочтите наши правила по указанной ссылке: Правила

Также можно нажать Ctrl+Enter

Популярные посты

Они сделали это! Kaspi Bank презентовал свое мобильное приложение

Они сделали это! Kaspi Bank презентовал свое мобильное приложение

Изучив ошибки предшественников и собрав воедино новейшие идеи онлайн-банкинга, Kaspi Bank наконец выпустил... свое мобильное приложение!
niyazov
20 июня 2017 / 15:05
  • 7751
  • 4
Отмечаю юбилей! 5 лет назад покорил Монблан – главное украшение в Короне Европы

Отмечаю юбилей! 5 лет назад покорил Монблан – главное украшение в Короне Европы

Сегодня настоящий юбилей! У меня и Юрия Суханова из Смоленска! Ровно 5 лет назад 16 июня мы стояли на вершине Монблана (4809м), вершине с которой начинался альпинизм!
Almazoff
16 июня 2017 / 13:39
  • 6811
  • 25
Кайрат Келимбетов об азербайджанской инвестиции: «Вернется и «тело», и проценты»!

Кайрат Келимбетов об азербайджанской инвестиции: «Вернется и «тело», и проценты»!

Мы записали уникальное интервью с Кайратом Келимбетовым. Предлагаю вам посмотреть первую часть, где мы постарались по возможности поставить все точки на «I» именно по Азербайджанскому вопросу.
Zhumanova
19 июня 2017 / 12:00
  • 5656
  • 7
Почему мы должны быть благодарны журналисту Джеймсу Палмеру за критику ЭКСПО

Почему мы должны быть благодарны журналисту Джеймсу Палмеру за критику ЭКСПО

Как одним критичным постом зарубежному журналисту Джеймсу Палмеру удалось вскрыть сразу несколько гнойников казахстанского общества.
anotherblogger
вчера / 0:39
  • 5049
  • 53
«За красный диплом доплата будет?» Записки карьериста о потерянном поколении

«За красный диплом доплата будет?» Записки карьериста о потерянном поколении

«Вы пригласили, вот я и пришел» - именно с таким выражением лица сидят на собеседовании молодые люди. Создается впечатление, что человек без опыта работы дает шанс заполучить такого «ценного» кадра как он.
ArenMir
16 июня 2017 / 15:58
  • 4040
  • 44
Долговое рабство: почему казахстанцы берут кредиты под 1330%

Долговое рабство: почему казахстанцы берут кредиты под 1330%

Эти кабальные займы никакой пользы для экономики не несут, при этом ухудшают финансовые возможности населения, пополняют ряды новых неплательщиков, тем самым создавая социальную напряженность в...
Armanjan
18 июня 2017 / 15:43
  • 3692
  • 28
Инфантильный миф о «молодом народе Казахстана» опасен. В 21-м веке ни у кого нет форы

Инфантильный миф о «молодом народе Казахстана» опасен. В 21-м веке ни у кого нет форы

Терпеть не могу миф о том, что мы "молодой народ, окруженный старыми нациями" и у нас еще есть время на развитие. Это чушь! Мы что - на миллион лет позже эволюционировали из обезьян?
Aks_Ras
18 июня 2017 / 10:16
  • 2929
  • 18
В Казахстане заблокировали сайт, раскритиковавший EXPO в «захолустной» Астане

В Казахстане заблокировали сайт, раскритиковавший EXPO в «захолустной» Астане

Все помнят Медузу и ЖЖ. Теперь в этот "особенный" список попал сайт Foreign policy. Предполагается, что причиной блокировки стала нелицеприятная заметка Джеймса Палмера об EXPO в Астане.
Seattle
19 июня 2017 / 15:40
5 фильмов, за которые Голливуду должно быть стыдно

5 фильмов, за которые Голливуду должно быть стыдно

Однажды Джоэл Шумахер попросил прощение за свою несуразную работу в том самом фильме про Бэтмена. Его примеру должны последовать многие режиссёры, которые умудрились испортить свои картины.
Seattle
16 июня 2017 / 15:53
  • 2335
  • 18