---
title: "Қазақстандағы тілдер мен тіл саясаты туралы не білу қажет?"
description: "Қазақстанда тілдерді үнемі талқылайды және талқылаулар үнемі жоғары деңгейде өтеді. Сонымен қатар, қ..."
author: "Anuarbek_Ainash"
published: "2018-06-24T06:49:48+00:00"
modified: "2018-06-29T06:48:06+00:00"
locale: "kk"
canonical_url: "https://yvision.kz/kk/post/aza-standa-y-tilder-men-til-sayasaty-turaly-ne-bilu-azhet-808025"
markdown_url: "https://yvision.kz/kk/post/aza-standa-y-tilder-men-til-sayasaty-turaly-ne-bilu-azhet-808025/markdown"
site_name: "Yvision.kz"
---

# Қазақстандағы тілдер мен тіл саясаты туралы не білу қажет?

> Қазақстанда тілдерді үнемі талқылайды және талқылаулар үнемі жоғары деңгейде өтеді. Сонымен қатар, қ...

Қазақстанда тілдерді үнемі талқылайды және талқылаулар үнемі жоғары деңгейде өтеді. Сонымен қатар, қазақстандықтарда қай жерде қандай тілдерді қолданылатыны туралы ұғымдарды шатастыру жағдайлары кездесіп тұрады.

Конституциямен анықталған Мәртебе

Қазақстан Республикасының негізгі заңының 7-бабы - Конституцияда елде мемлекеттік тілді қазақ тілі деп атайды. Сонымен бірге орыс тілін мемлекеттік ұйымдарда және жергілікті өзін-өзі басқару органдарында ресми түрде қолдануға болады. Сондай-ақ мемлекет «Қазақстан халқының тілдерін үйрену мен дамыту үшін жағдай жасау» туралы қамқорлық жасайды.

Қазақстанда тілдердің жұмысын реттейтін тағы бір құжат - 1997 жылы қабылданған «Тілдер туралы» Заң. Онда, атап айтқанда, мемлекеттік тіл мемлекеттік басқарудың барлық салаларында, қоғамдық қатынастардың барлық салаларында жұмыс істейтін заңнама, сот ісін жүргізу және құжаттарды басқару тілі болып табылатындығы атап өтіледі. Қазақ тілін білу әрбір азаматтың міндеті болып табылады және тілдің өзі қазақстандықтарды біріктіруде маңызды фактор болып табылады.

2011 жылы Қазақстанда тілдерді дамыту үшін арнайы мемлекеттік бағдарлама қабылданды. 2020 жылға дейінгі іс-қимыл жоспары «үйлесімді тіл саясатын» қамтамасыз етуді көздейді. Бағдарлама авторларының жоспарларына сәйкес, 2020 жылға қарай ересек тұрғындардың 90% мемлекеттік тілді, 90% орыс тілін, 20% ағылшын тілін білуі өажет, ал барлық үш тілді халықтың 20% білуі тиіс.

Ресми статистика бұл көрсеткіштерге жетіп қалғанымызды көрсетеді. Арыстанбек Мұхамедиұлының айтуынша, мәдениет және спорт министрі Тілдердің саласына жауапты, қазақстандықтардың 83,1% қазақ тілін меңгерген. Ал еліміздегі қатар қолданыста болатын үш тілді меңгерген ересектердің үлесі 22,3% -ды құрады. БАҚ қазақ тіліндегі мазмұнның үлесі бойынша көрсеткіш 72% жеткен, бұл көрсеткішке тек мемлекеттік БАҚ-та ғана емес, тұтастай салада 2017 жылдың нәтижесі бойынша қол жеткізілді.

Бағдарлама бірнеше бағытта жұмыс істейді. Олардың бірі - «Мемлекеттік тілді оқыту әдістемесін жетілдіру және стандарттау», оның шеңберінде еліміздің барлық азаматтары қазақ тілін меңгеру жүйесін құру бойынша жұмыс жүргізілуде.

Тағы бір бағыт - «Мемлекеттік тілді қолдану аясын кеңейту және таныту». Мұнда, атап айтқанда, мемлекеттік санада қазақ тілінің тасымалдаушысының беделді имиджін қалыптастыру және нығайту жоспарланған. Екінші жағынан, мемлекеттік тілге деген сұранысты күшейту міндеті тұр. Мысалы, бағдарлама медиа қызметкерлері үшін «қоғамның тілдік мәдениетін тікелей қалыптастыратын адамдар» ретінде міндетті тілдік біліктілік талаптарын енгізуді қарастырады.

---

Source: [https://yvision.kz/kk/post/aza-standa-y-tilder-men-til-sayasaty-turaly-ne-bilu-azhet-808025](https://yvision.kz/kk/post/aza-standa-y-tilder-men-til-sayasaty-turaly-ne-bilu-azhet-808025)