• 91131
  • 6
  • 3
Нравится блог?
Подписывайтесь!

Сібір қазақтары және Ермак

Астана. 15 наурыз. Baq.kz- Алтын Орда ыдырағаннан кейін түркі жұртшылығының басынан бақ тая бастады. Ауызбіршілігі бар кезде жер-әлемге билігін жүргізген түркілердің өздері біреулердің қоластына қараған замандар туды. Баяғы құлдар енді бұрынғы қожайындарына қарсы аяусыз соғыс ашты.


1581 жыл екі аяқты айуан Жармақ (Ермак) түн жамылып келіп бұрынғы Алтын Орда астанасы Сарайшықтың халқын қырып салды. Бұл кезде қалада бар-жоғы 2 мыңға тарта қазақ пен ноғай бар болатын. Олардың ешқайсы қанды қасаптан аман қалмады. Астананы қорғаған еркеккіндік қолына найза-қылышын ұстап өлді, ал әйелдердің тағдыры одан аянышты еді. Басқыншылар қыз-келіншекті үш күн бойы қорлап-зорлап, үшінші күні ақыры бірін қалдырмай өлтіріп тастады. Тұран жұрты мұндай жауыздықты ешқашан басынан кешірмеген еді. Көшпелілер кектескен жауларының өздерінің әйел-балаларына тимейтін. Ал қанышер казак әскері далалықтардың осы заңын сақтамады.
Жармақтың ашкөз казактары тіріні түгел өлтіріп болған соң, енді аруақтардың молаларын талқандауға кірісті. Алтын Орда мен Қазақ хандарының молаларын ашып, ішіндегі алтын-күмістерді тонады. Моладағы сүйектерді сыртқа шығарып бір жерге үйіп өртеді. Көшпелі халық ата-баба аруағын қорлаудың мұнан өткен қасіретін естіп-білмеген еді. Сөйтіп, Жармақ тірілердің алдында да, өлілердің алдында да үлкен қылмыс жасады.
Жармақ Сібірге кірген кезде қазақтар мен жоңғарлардың арасында кескілескен соғыстар жүріп жатқан. 1582 жылы 26 қазанда Жармақ Көшім ханды Сібірдің астанасы Іскерден қуып шығып, қаланы иеленді. Бірақ, қарғыс арқалаған қандышелек басқыншының өмірі ұзаққа созылмады. 1585 жылы қазақтар Жармақтың казактарын қоршап алып, қырып тастаған. Сонда Уақтың батыры Сәтбек екі аяқты айуанның күнәһар басын қылышпен қағып түсіріпті. Енді бір аңызда Көшім ханның батыры Құтықай Жармақтың тамағын орып жіберген дейді. 
Қалай болғанда да, қазақ пен ноғайдың нақақтан-нақақ төгілген қанының өтеуі қайтарылды. Қанды кек қайтты. Ал орыстардың Жармақ Ертістен жүзіп бара жатып, ауыр сауытты көтере алмай суға батып кеткен деген ресми тарихы олардың ойдан шығарған кезекті көп ертегілерінің бірі. Әйтпесе, Ертіске кеткен таудай «ұшаны» ортағасырлық сүңгуірлер сауыт-сайманымен бірге саудыратып көтеріп шықпаған шығар? Әлде олар су астында тыныс алатын құрылғыны киіп барып, Жармақтың үстіндегі сауытты шешіп әкелді ме екен?
Дәулетқали Асауов

 
nazgulnaz
18 марта 2013, 9:18
334

Загрузка...

Комментарии

Оставьте свой комментарий

Спасибо за открытие блога в Yvision.kz! Чтобы убедиться в отсутствии спама, все комментарии новых пользователей проходят премодерацию. Соблюдение правил нашей блог-платформы ускорит ваш переход в категорию надежных пользователей, не нуждающихся в премодерации. Обязательно прочтите наши правила по указанной ссылке: Правила

Также можно нажать Ctrl+Enter

Популярные посты

Обратная сторона Астаны. Девять худших и проблемных районов столицы Казахстана

Обратная сторона Астаны. Девять худших и проблемных районов столицы Казахстана

Несмотря на то, что Астана столица, и один из самых красивых и современных городов Казахстана, здесь все равно есть места, за которые стыдно и даже как-то неудобно перед гостями.
Washington
12 янв. 2017 / 12:25
  • 20131
  • 25
Расписание Универсиады в Алматы. Что стоит посетить?

Расписание Универсиады в Алматы. Что стоит посетить?

Путеводитель по соревнованиям Универсиады с рекомендациями, какие соревнования Универсиады никак нельзя пропустить. До встречи на Универсиаде!
olympic
11 янв. 2017 / 10:40
  • 17753
  • 7
Господин министр, что означает ваша фраза «Хорошо, не открывайте, мы найдем другой способ проверить»?

Господин министр, что означает ваша фраза «Хорошо, не открывайте, мы найдем другой способ проверить»?

Это что, совет? Рекомендация? Или это угроза? Чего нам ждать? Чего нам бояться? Мы – законопослушные граждане Республики Казахстан, мы ЗА ужесточение законодательства в части борьбы с терроризмом, но при этом...
AliyaSadyrbaeva
10 янв. 2017 / 21:02
  • 15240
  • 31
Как мы «скидываемся» на красивую жизнь мажоров. Воровство пенсионных денег

Как мы «скидываемся» на красивую жизнь мажоров. Воровство пенсионных денег

Официальные спикеры КНБ РК рассказали о ходе расследования, раскрыв общественности схему, которую использовало руководство ЕНПФ для воровства 5 миллиардов тенге пенсионных накоплений.
openqazaqstan
13 янв. 2017 / 11:30
  • 13698
  • 12
«Ещё раз на те же грабли». Премьер Сагинтаев о временной регистрации

«Ещё раз на те же грабли». Премьер Сагинтаев о временной регистрации

Казахстанцы по-прежнему с нескрываемым возмущением и сарказмом комментируют нововведения в миграционное законодательство. Проблема, как это ни парадоксально, в том, что мы, казахстанцы – народ законопослушный.
openqazaqstan
12 янв. 2017 / 10:07
  • 10911
  • 26
Так и думал, что 2017-й начнется отвратительно. Каково вообще таким как я, квартирантам?

Так и думал, что 2017-й начнется отвратительно. Каково вообще таким как я, квартирантам?

В городе у меня нет совершенно никого, поэтому ни прописки, ни регистрации у меня нет, а живу я в съемной, как и многие. К сожалению, далеко не каждый человек готов прописать, хоть и временно, своего квартиранта.
MrVladimirLV
10 янв. 2017 / 15:21
  • 6775
  • 81
Наверное, я себя почувствовала человеком именно в Корее. Не в Казахстане

Наверное, я себя почувствовала человеком именно в Корее. Не в Казахстане

Если я останусь в Казахстане, то идти мне здесь некуда, пахать за копейки на госслужбе? Прожить всю жизнь в однокомнатной вместе с котом и мамой?
savira6
13 янв. 2017 / 9:44
  • 4500
  • 27
Айсулу Салгарина. Решил пойти в гости к той, что вызывает гордость за казахских девушек

Айсулу Салгарина. Решил пойти в гости к той, что вызывает гордость за казахских девушек

Прошло около 2 лет. За эти годы в моей жизни многое изменилось. И мне стало интересно, какие же изменения произошли в жизни тех, у кого я когда-то брал интервью...
DastanIskakov
14 янв. 2017 / 11:43
  • 4037
  • 4
Сейчас даже дяденьки и тетеньки в 20-27 лет живут с родителями. Безработица в Алматы

Сейчас даже дяденьки и тетеньки в 20-27 лет живут с родителями. Безработица в Алматы

Наверняка, все знают крылатую фразу Ленина "Кто не работает - тот не ест" В то время за безработицу осуждали, а кормили народ за счет предприятия - славные были времена, пусть я и застала их лишь...
DoZa
13 янв. 2017 / 9:54
  • 3598
  • 42