место в рейтинге
  • 29121
  • 8
  • 3
Нравится блог?
Подписывайтесь!

Ғылыми жұмыс жазу. 1.1 Тақырып таңдау

Сәлем,

осы тақырып бәлкім біреуге қызық көрінер. Мектепте шығарма жазып қана үйренген, университетте ағылшын стилінде эссе жазған адамға "нағыз" ғылыми жұмыс жазу қиынға түсті. Десекте үлкен "ғылыми жұмыс" айсбергін бір қарап өттім, яғни үш-төрт жұмыс жазып тастадым, бағасы енді керемет "өте жақсы" емес, бірақ нағыз "жақсыға" татады. Енді бағалау деген әрдайым субьективті ғой..бұл мәселені қозғамай-ақ қояйық. Әрине менің компетенттілігіме күмән келсе, онда бұл постты оқымай...басқа іспен айналысуға болады.

Көңіл бөлгеніңе рақмет, сонымен мына постта мен ғылыми жұмыс жазу туралы айтамын.

1. Ең бастысы әрі дұрыс, әрі қызық, әрі келісімді тақырып табу керек.

Тақырыбың қатысқан семинарға байланысты болу керек. Кейбір профессор не оқытушы бір арнайы тақырып беруі де мүмкін.

Егер тақырыпты өзің таңдасаң:

- онда тақырып өзіңе қызық болғаны абзал;

- онда тақырып алдағы уақыттағы оқуға немесе жұмыстарға тиімді, яғни "пайдалы" болғаны жөн;

- онда тақырып бұрынғы жазылған немесе оқыған тақырыптармен байланысты болғаны жұмысты жеңілдетеді.

- онда тақырыбың келісімді болу керек (жалғасы төменде).

Тақырыптың былай алғанда үш түрі болады:

- "ғылыми" тақырып, бұл - тек шынайы ғылыми зерттеу арқылы (мыс. эксперимент) ғана қозғалатын тақырып;

- "ғасыр" тақырыбы - мұндай тақырыптар қатарына философиялық сұрақтар немесе эволюция жөніндегі тақырыптар және бір белгілі теорияға құралған тақырыптар жатады;

- "сән" тақырып - аты айтып тұрғандай, бұл өзекті оқиғаға не жаңалыққа байланысты тақырып.

Әр тақырып түрінің жақсы не жаман жақтары бар. Мысалы, "сән" тақырып тек жаңа пайда болған нәрсе туралы болса, оның болашақта қалай дамитынын айту қиынға түседі, оны тек болжауға болады. Немесе өзекті мәселе жөнінде көптеген пікірлер айтылып, сол пікірлердің арасында жоғалып, тақырып ашылмай да қалады..

Сонымен тақырып бағытын таңдадың деп есептейік. Енді тақырыпты нақтылау керек. Ол үшін бірнеше тәсіл бар. Мысалы, brainstorming, mind-mapping, freewriting... яғни ассоциациялар немесе тақырыпқа байланысты кез келген ойды жазып, бір ретке келтіру арқылы тақырыпты нақтылауға болады.

Жоғарыда аталған тәсілді бір жолы арнайы бөлек постта жазармын.

Негізі тақырыпты келесі, кем дегенде, 10 бағытта нақтылап сараптауға болады:

1. уақыт арқылы: яғни белгілі уақыт аралығында болған жағдай. Мысалы: Қазақ хандығы: Тәуке хан билік кезінде (1680-1715).

2. географиялық орын арқылы. Мысалы: Қазақ хандығы: Тәуке хан билік кезінде (1680-1715) Кіші жүз.

3. институциялық, яғни мекемеге байланысты. Мысалы: Қазақ хандығы: Тәуке хан билік кезінде (1680-1715) Кіші жүздегі (Сот жүйесі) Би кеңесі.

4. адам топтарына байланысты. Мысалы: Қазақ хандығы: Тәуке хан билік кезінде (1680-1715) билердің ролі.

5. ақпарат көзіне байланысты. Мысалы: Қазақ хандығы: орыс (қытай) тарихындағы хандық бейнесі.

6. бір белгілі тұлға арқылы. Мысалы: Қазақ хандығы: Ілия Есенберлиннің шығармаларындағы (немесе "Көшпенділер" трилогиясындағы) хандық бейнесі.

7. белгілі пән не ғылыми бағыт арқылы. Мысалы: Қазақ хандығындағы тәрбие мәселесі; Көшпенділер - ғылыми-философиялық ойлар; Қазақ хандығының саяси қарым-қатынасы; Қазақ хандығының экономикалық жағдайы.

8. белгілі теориялар немесе ағартушылық ойларына байланысты. Мысалы: Қазақ хандығы: этностың құрылуы; Қазақ хандығы: ортағасырлық мемлекеттің дамуы.

9. теория (стиль) құрған тұлға арқылы. Мысалы: Қазақ хандығы: Асан-қайғының (утопиялық) өлең жолдары арқылы хандықтың бейнесі; Құрманғазының ойнау стилі арқылы Дина Нұрпейісованың шығармашылығын сараптау.

10. таңдалған аспект (көзқарас) бойынша. Мысалы: Қазақ хандығы: әйелдердің қоғамдық ролі; Қазақ хандығы: мал шаруашылық дамуы; Қазақ хандығы: дін жағдайы.

Аталған пункттер бір тақырыпта топтасып араласып келеді. Мысалы: Қазақ хандығы: Ілия Есенберлиннің шығармаларындағы (немесе "Көшпенділер" трилогиясындағы) ханның бейнесі.

Осылай жұмыс тақырыбын нақтылап, кішірейтіп, қысқартып жақсы жазуға болады.

Тақырып неғұрлым нақты болса, соғұрлым оңай жазылады.

Жазылған мысалдардың барлығы ойдан шығарылған (көңілге алма), өзім не тарихшы, не музыкант емеспін.

Мына пост саған оқуда көмектеседі деп үміттенемін.

Келесі постта жазуға дайындық, яғни әдебиет таңдау, оқу және алғашқа қолжазба туралы сөз қозғаймын!

Жазылған постта қолданған әдебиеттер:Norbert Frank (2006): Fit fürs Studium. Erfolgreich reden, lesen, schreiben. 8. Aufl. dtv: München

 
paradizo san paradizosan
4 декабря 2012, 5:16
24008

Loading...

Комментарии

Оставьте свой комментарий

Спасибо за открытие блога в Yvision.kz! Чтобы убедиться в отсутствии спама, все комментарии новых пользователей проходят премодерацию. Соблюдение правил нашей блог-платформы ускорит ваш переход в категорию надежных пользователей, не нуждающихся в премодерации. Обязательно прочтите наши правила по указанной ссылке: Правила

Также можно нажать Ctrl+Enter

Популярные посты

«Мурашки по коже». Выступление Димаша Кудайбергенова впечатлило иностранцев

«Мурашки по коже». Выступление Димаша Кудайбергенова впечатлило иностранцев

21-го января сообщество "Казахстан разместило на своей странице фейсбук видео с выступлением Димаша Кудайбергенова c песней "S.O.S" на китайском конкурсе Singer 2017.  Данное видео стало вирусным...
Levlion999
15 февр. 2017 / 15:06
  • 22347
  • 4
Правильный пиар или Как нас достали новости о Баян Есентаевой

Правильный пиар или Как нас достали новости о Баян Есентаевой

Побитое личико Баян светилось со всех экранов, неважно – телевизионных или компьютерных. Казахстанское интернет-сообщество, забыв про терроризм и земельную реформу, обсасывало личную жизнь Есентаевой.
Timur_Tregulov
13 февр. 2017 / 16:20
  • 8997
  • 8
Известные казахи, женившиеся на русских женщинах

Известные казахи, женившиеся на русских женщинах

Говорят, что за каждым великим мужчиной стоит женщина. А еще говорят что, все великие люди меняют судьбу своего народа. Так давайте узнаем больше о русских женщинах, навсегда изменивших жизнь...
Shala-Kazakh
17 февр. 2017 / 23:21
  • 8283
  • 55
Кто примет армию иностранных туристов? Топ-7 лучших гостиниц Кызылорды

Кто примет армию иностранных туристов? Топ-7 лучших гостиниц Кызылорды

Если вдруг по различным причинам вы собрались посетить город на берегу Сырдарьи, но при этом не знаете, где остановиться, вам поможет наш Топ. Топ-7 лучших гостиниц Кызылорды.
socium_kzo
13 февр. 2017 / 9:55
  • 7586
  • 5
У нас зарплаты в 3 раза ниже, чем в Болгарии. А мы говорим о самом дешевом бензине, хлебе и воде

У нас зарплаты в 3 раза ниже, чем в Болгарии. А мы говорим о самом дешевом бензине, хлебе и воде

Многие у нас любят сравнивать цены в Казахстане с ценами в Европе. Как мол у нас все дешево! При этом они забывают о том, что минимальный размер оплаты труда на Западе в разы выше, чем у нас.
AliyaSadyrbaeva
15 февр. 2017 / 0:43
  • 6200
  • 52
Келин XX века vs келин XXI века. Если сейчас легче жить, то почему разводов стало больше?

Келин XX века vs келин XXI века. Если сейчас легче жить, то почему разводов стало больше?

Часто слышу от пожилых «апашек» слова разочарования, когда они в очередной раз узнают новость про развод семьи. В основном рассуждения начинаются с фразы «біздің кезімізде»...
socium_kzo
15 февр. 2017 / 15:47
  • 5957
  • 75
«Мужчины, живущие с родителями после 25 лет». Опрос набирает популярность в сети

«Мужчины, живущие с родителями после 25 лет». Опрос набирает популярность в сети

"Как вы относитесь к мужчинам, которые в 25+ еще живут с родителями?". Опрос, который набирает популярность в соцсетях. Хотелось бы узнать, что же думаете вы по этому поводу?
Muchacho55
15 февр. 2017 / 18:51
Места для уличного секса в Алматы. Не будьте ханжами, уятменами и моралфагами!

Места для уличного секса в Алматы. Не будьте ханжами, уятменами и моралфагами!

Не будьте ханжами, уятменами и моралфагами, будьте доброжелательней и скиньте уже с себя цепи и оковы нравственности. Да здравствует любовь и свобода!
gelberdeuet
14 февр. 2017 / 11:00
  • 4794
  • 98
Не всегда девушки виноваты, что у них нет парней, иногда парни сами не готовы к отношениям

Не всегда девушки виноваты, что у них нет парней, иногда парни сами не готовы к отношениям

Дневник одинокой астанчанки, которая пытается разобраться в себе и в своих отношениях. Мне всего 25, скоро начнутся постоянные разговоры родственников и друзей с извечным вопросом: "Когда замуж?".
woman_in_black
13 февр. 2017 / 10:30