место в рейтинге
  • 29503
  • 8
  • 3
Нравится блог?
Подписывайтесь!

Ғылыми жұмыс жазу. 1.1 Тақырып таңдау

Сәлем,

осы тақырып бәлкім біреуге қызық көрінер. Мектепте шығарма жазып қана үйренген, университетте ағылшын стилінде эссе жазған адамға "нағыз" ғылыми жұмыс жазу қиынға түсті. Десекте үлкен "ғылыми жұмыс" айсбергін бір қарап өттім, яғни үш-төрт жұмыс жазып тастадым, бағасы енді керемет "өте жақсы" емес, бірақ нағыз "жақсыға" татады. Енді бағалау деген әрдайым субьективті ғой..бұл мәселені қозғамай-ақ қояйық. Әрине менің компетенттілігіме күмән келсе, онда бұл постты оқымай...басқа іспен айналысуға болады.

Көңіл бөлгеніңе рақмет, сонымен мына постта мен ғылыми жұмыс жазу туралы айтамын.

1. Ең бастысы әрі дұрыс, әрі қызық, әрі келісімді тақырып табу керек.

Тақырыбың қатысқан семинарға байланысты болу керек. Кейбір профессор не оқытушы бір арнайы тақырып беруі де мүмкін.

Егер тақырыпты өзің таңдасаң:

- онда тақырып өзіңе қызық болғаны абзал;

- онда тақырып алдағы уақыттағы оқуға немесе жұмыстарға тиімді, яғни "пайдалы" болғаны жөн;

- онда тақырып бұрынғы жазылған немесе оқыған тақырыптармен байланысты болғаны жұмысты жеңілдетеді.

- онда тақырыбың келісімді болу керек (жалғасы төменде).

Тақырыптың былай алғанда үш түрі болады:

- "ғылыми" тақырып, бұл - тек шынайы ғылыми зерттеу арқылы (мыс. эксперимент) ғана қозғалатын тақырып;

- "ғасыр" тақырыбы - мұндай тақырыптар қатарына философиялық сұрақтар немесе эволюция жөніндегі тақырыптар және бір белгілі теорияға құралған тақырыптар жатады;

- "сән" тақырып - аты айтып тұрғандай, бұл өзекті оқиғаға не жаңалыққа байланысты тақырып.

Әр тақырып түрінің жақсы не жаман жақтары бар. Мысалы, "сән" тақырып тек жаңа пайда болған нәрсе туралы болса, оның болашақта қалай дамитынын айту қиынға түседі, оны тек болжауға болады. Немесе өзекті мәселе жөнінде көптеген пікірлер айтылып, сол пікірлердің арасында жоғалып, тақырып ашылмай да қалады..

Сонымен тақырып бағытын таңдадың деп есептейік. Енді тақырыпты нақтылау керек. Ол үшін бірнеше тәсіл бар. Мысалы, brainstorming, mind-mapping, freewriting... яғни ассоциациялар немесе тақырыпқа байланысты кез келген ойды жазып, бір ретке келтіру арқылы тақырыпты нақтылауға болады.

Жоғарыда аталған тәсілді бір жолы арнайы бөлек постта жазармын.

Негізі тақырыпты келесі, кем дегенде, 10 бағытта нақтылап сараптауға болады:

1. уақыт арқылы: яғни белгілі уақыт аралығында болған жағдай. Мысалы: Қазақ хандығы: Тәуке хан билік кезінде (1680-1715).

2. географиялық орын арқылы. Мысалы: Қазақ хандығы: Тәуке хан билік кезінде (1680-1715) Кіші жүз.

3. институциялық, яғни мекемеге байланысты. Мысалы: Қазақ хандығы: Тәуке хан билік кезінде (1680-1715) Кіші жүздегі (Сот жүйесі) Би кеңесі.

4. адам топтарына байланысты. Мысалы: Қазақ хандығы: Тәуке хан билік кезінде (1680-1715) билердің ролі.

5. ақпарат көзіне байланысты. Мысалы: Қазақ хандығы: орыс (қытай) тарихындағы хандық бейнесі.

6. бір белгілі тұлға арқылы. Мысалы: Қазақ хандығы: Ілия Есенберлиннің шығармаларындағы (немесе "Көшпенділер" трилогиясындағы) хандық бейнесі.

7. белгілі пән не ғылыми бағыт арқылы. Мысалы: Қазақ хандығындағы тәрбие мәселесі; Көшпенділер - ғылыми-философиялық ойлар; Қазақ хандығының саяси қарым-қатынасы; Қазақ хандығының экономикалық жағдайы.

8. белгілі теориялар немесе ағартушылық ойларына байланысты. Мысалы: Қазақ хандығы: этностың құрылуы; Қазақ хандығы: ортағасырлық мемлекеттің дамуы.

9. теория (стиль) құрған тұлға арқылы. Мысалы: Қазақ хандығы: Асан-қайғының (утопиялық) өлең жолдары арқылы хандықтың бейнесі; Құрманғазының ойнау стилі арқылы Дина Нұрпейісованың шығармашылығын сараптау.

10. таңдалған аспект (көзқарас) бойынша. Мысалы: Қазақ хандығы: әйелдердің қоғамдық ролі; Қазақ хандығы: мал шаруашылық дамуы; Қазақ хандығы: дін жағдайы.

Аталған пункттер бір тақырыпта топтасып араласып келеді. Мысалы: Қазақ хандығы: Ілия Есенберлиннің шығармаларындағы (немесе "Көшпенділер" трилогиясындағы) ханның бейнесі.

Осылай жұмыс тақырыбын нақтылап, кішірейтіп, қысқартып жақсы жазуға болады.

Тақырып неғұрлым нақты болса, соғұрлым оңай жазылады.

Жазылған мысалдардың барлығы ойдан шығарылған (көңілге алма), өзім не тарихшы, не музыкант емеспін.

Мына пост саған оқуда көмектеседі деп үміттенемін.

Келесі постта жазуға дайындық, яғни әдебиет таңдау, оқу және алғашқа қолжазба туралы сөз қозғаймын!

Жазылған постта қолданған әдебиеттер:Norbert Frank (2006): Fit fürs Studium. Erfolgreich reden, lesen, schreiben. 8. Aufl. dtv: München

 
paradizo san paradizosan
4 декабря 2012, 5:16
24658

Loading...

Комментарии

Оставьте свой комментарий

Спасибо за открытие блога в Yvision.kz! Чтобы убедиться в отсутствии спама, все комментарии новых пользователей проходят премодерацию. Соблюдение правил нашей блог-платформы ускорит ваш переход в категорию надежных пользователей, не нуждающихся в премодерации. Обязательно прочтите наши правила по указанной ссылке: Правила

Также можно нажать Ctrl+Enter

Популярные посты

Алматинская детская железная дорога: как настоящий поезд заменили на подделку

Алматинская детская железная дорога: как настоящий поезд заменили на подделку

С приходом новых хозяев не только разграбили железную дорогу, но и даже поменяли названия. Поменяли название парка на «Центральный парк культуры и отдыха Алматы». Началась новая история, для других алматинцев...
zaleskiy
16 марта 2017 / 16:25
  • 5745
  • 10
Не пропущу! Отношение водителей к жизни человека: как уступают дорогу «скорой» в Европе и у нас

Не пропущу! Отношение водителей к жизни человека: как уступают дорогу «скорой» в Европе и у нас

На днях в YouTube появился ролик, запечатлевший совершенно обыденную для европейцев ситуацию. Но для нашего человека – совершенно нетипичную и оттого вызывающую у некоторых из нас слёзы восторга.
openqazaqstan
18 марта 2017 / 20:22
  • 5248
  • 7
Если нет гарантий достойной жизни, то зачем создавать больше несчастных людей?

Если нет гарантий достойной жизни, то зачем создавать больше несчастных людей?

Я постоянно слышу, что дети - это цветы жизни. Но по поведению некоторых родителей складывается впечатление, что дети - это сорняки: роди, а там как-нибудь вырастут.
Amiko
16 марта 2017 / 12:53
Весенний обзор банковских тендерных гарантий

Весенний обзор банковских тендерных гарантий

Как финансист, в тендерных гарантиях я люблю скорость и простоту оформления, поэтому решила сравнить условия некоторых банков по продукту «тендерная гарантия» на основании информации с сайтов банков.
DanaJarlygapova
16 марта 2017 / 16:00
  • 4375
  • 42
16 великолепных пасхалок и отсылок из фильма «Логан»

16 великолепных пасхалок и отсылок из фильма «Логан»

Какими бы не были кинокомиксы, в них всегда будут присутствовать пасхалки и отсылки. Поэтому, MovieUniverse собрал для вас все замеченные пасхалки из «Логана».
Aegon
16 марта 2017 / 14:41
  • 4247
  • 10
Почему в Казахстане пытаются запретить фильм «Красавица и Чудовище»

Почему в Казахстане пытаются запретить фильм «Красавица и Чудовище»

Только я дождался премьеры, как вдруг её отменяют. Откровенно говоря, у меня нереально бомбит от всего этого. Я, как и многие, очень люблю Дисней и его картины, и не против того, что они стали...
MrVladimirLV
17 марта 2017 / 16:03
  • 3916
  • 62
H&M-ское безумие или Что народу по карману?

H&M-ское безумие или Что народу по карману?

На счет качества: я спросил у знакомых и мне сказали, что та или иная вещь носится сезон. В хорошем случае и бережном отношении немногим больше. Кофточки моя слабость наверное...
RustemZhali
18 марта 2017 / 18:32
  • 3649
  • 28
Престарелый старец-киборг Рокфеллер предлагал уничтожить 90% населения Земли

Престарелый старец-киборг Рокфеллер предлагал уничтожить 90% населения Земли

Первую пересадку сердца Рокфеллер пережил в 1976 году на 62-м году жизни. Последнюю пересадку ему сделали в августе 2016 года. Пересадка сердца такому старому пациенту не имеет аналогов...
Timur_Tregulov
21 марта 2017 / 23:10
  • 3365
  • 43
Если ты дура, это не значит, что все вокруг дураки. Будь честной, ищи нормального мужика

Если ты дура, это не значит, что все вокруг дураки. Будь честной, ищи нормального мужика

Когда мужчина встречает женщину, с которой хочет прожить всю жизнь - он на ней женится как можно быстрее и старается завести детей. А не живет с ней восемь лет порожняком по съемным квартирам.
bushneva177
16 марта 2017 / 16:21