• 3263135
  • 4670
  • 289
Нравится блог?
Подписывайтесь!

Сафарлидің жан қаласы

Өлім мен сатқындық жоқ әлемнің бөлігі туралы жырлашы...

Жырлашы, біз осы жырдың сөзін бұрында жазғанбыз...

М. Полянеттің «Босфор» өлеңінен үзінді

 

Сыншылар Эльчин Сафарлиді «Памуктың жас аналогы» деп атайды, бірақ меніңше, бұл негізсіз. Мүмкін, екеуі де Түркия туралы жазып, Стамбулды суреттегендіктен де шығар, алайда, Памуктың Стамбулы бір бөлек, Сафарлидікі бір бөлек. Сафарлидің жан қаласы бақыт іздеуге, армандардың орындалуына арналған мекен, бірақ осыған әр адам жете бермейді. Стамбулға бақыт іздеп келгендер көп, тапқандар аз. Автордың айтуынша, бұл лоторея секілді.

«Босфордың тәтті тұзы» атты кітабы авторлық редакцияда 2007 жылы басылып шықты. Негізгі сюжеті жоқ шығармада адамдардың тағдырлары, сезімдері мен олардың Түркияға деген көзқарастары суреттеледі. Кітаптың бас кейіпкері астрологияға сеніп қана қоймай, әр кейіпкердің мінезін жұлдызымен салыстыруды ұмытпайды. Ер адамның осы қызығушылығы мені таң қалдырды, сонымен қатар, бұл суқұйғыш пен шаянның қаншалықты айырмашылығы барына мән бермейтін оқырмандарды шаршатып жібереді, әрі ислам дініне жат.

Автор түріктердің діліне де назар аударады, олардың қаншалықты Европаға жақын болғысы келетініне қарамастан, діндарлық пен ұлтшылдық оларға жат емес екенін айтып өтеді. Мұсылман отбасыларындағы демократияның шынайы еместігі жайында тағы айтады. Бас кейіпкер достарының арасында намаз оқитындар да, христиандар да, Аллаға сеніп, дінге сенбейтіндер де жеткілікті, мамандықтары да әр түрлі: мұғалім, суретші, журналист, биші, жезөкше, тағысын тағы.

Түріктердің өмірін суреттей келе, Сафарли оларға мынадай бір анықтама береді: «Түріктер нашар театрдың тамаша әртістері. Олардың сыртқы мәдениеті керемет. Ішкісі - ноль». Әрине, өте субъективті пікір, әрі жүз пайыз шындыққа жанасады деп айтуға болмайды, бірақ осыған бір жақты қарамау керек.

Жан қаласына арналған әр бетте шығыстың иісі аңқып тұрған қызық метафоралар көп. Әр ұсақ-түйекке қайта-қайта көңіл аударып, махаббатқа теңеу іздейтін автор сезімдерді бірінші орынға қояды. Жалпы, кітапта сентиментализм басым. Теңеулер туралы нақты айтатын болсам, шығармада табиғат пен адамның үндесуі ерекше суреттеледі.

«...Түнгі Стамбулдың патшайымы - ай. Ол әр жерде әр түрлі. Мәскеуде сәл ызалы, Тбилисиде кішкентай, ақшыл, жымиған секілді, Бакуде алыстан таң қалдыратын, Тайландта тым мазасыз. Стамбулда тынышталған...»

Шығармада мистикаға да орын бар, мүмкін, автор осылайша кітапты ертегіге ұқсатуға тырысады. Сонымен қатар, аспаздық тақырыбына бөлек тоқталып, кітапта шығыс тағамдарын дайындау әдістерін түр-түрімен сипаттайды.

Қорытындылайтын болсам, қантты аямай салып қойған Сафарлидің «тағамы» тым тәтті болып шықса да, дәм татып көруге тұрарлық.

И.К. Айвазовский. Босфордағы айлы түн.  1894 ж.

 

Алия Arsik
25 августа 2009, 23:45
1785

Загрузка...

Комментарии

Шынымен де, әр кейіпкердің жұлдызын да қоса айтқаны таң қалдырады. Қателеспесем, бас редактор Шинай ханымның (жұлдызы скорпион) сөзімен мен де келісем. Алла жүрегіңде болу керек. Шынымды айтсам, намаз оқитын адамдармен кезіккенде қымсынамын. Хиджаб кимейтін қыздарға деген көзқарасына қарсымын. Олардың ойынша қалған әйелдердің барлығы имансыз, жеңілтек, жезөкше, т.с.с. Басымнан аяғыма дейін ала көздерімен қараған кезде кірерге тесік таппай қалам. Кітаптағы Умит Аксу ақынның сөздері ұнады, тіпті қойын дәптеріме де жазып алыппын. „Біздің махаббатымыз ешбір дақсыз, ешбір күмәнсіз болу керек еді...кешір, мен сондаймын„. Неге екенін білмеймін, ұнайды. Шығарма шым-шытырыққа толы. Үзіп-үзіп оқитындықтан, кей жерлерін қайталап оқитынмын. Сабаққа алып кетіп, үзілістерде оқитынмын. Тәтті тағамдар жайлы айтылатын жерлерінде тоқтата салатынмын бірақ. :)
Arsik
0
5
Иә, кітаптағы ислам, ділге байланысты айтылғандардың бәрі біздің елімізге де жат емес. Батыстың жетістіктеріне ұмтылып, ұлттық құндылықтарды ұмытпау деген сияқты.

Ал хиджабсыз жүрген қыздарға ала көзбен қарау деген әрине дұрыс емес, адамның имандылығы онымен өлшенбейді.
Ansar
0
0
Кітап қанша беттен тұрады? Қазір кітаптардың бетін сұрайтын болыппын.
285 беттен тұрады :)

Оставьте свой комментарий

Спасибо за открытие блога в Yvision.kz! Чтобы убедиться в отсутствии спама, все комментарии новых пользователей проходят премодерацию. Соблюдение правил нашей блог-платформы ускорит ваш переход в категорию надежных пользователей, не нуждающихся в премодерации. Обязательно прочтите наши правила по указанной ссылке: Правила

Также можно нажать Ctrl+Enter

Популярные посты

Обратная сторона Астаны. Девять худших и проблемных районов столицы Казахстана

Обратная сторона Астаны. Девять худших и проблемных районов столицы Казахстана

Несмотря на то, что Астана столица, и один из самых красивых и современных городов Казахстана, здесь все равно есть места, за которые стыдно и даже как-то неудобно перед гостями.
Washington
12 янв. 2017 / 12:25
  • 21626
  • 26
Как мы «скидываемся» на красивую жизнь мажоров. Воровство пенсионных денег

Как мы «скидываемся» на красивую жизнь мажоров. Воровство пенсионных денег

Официальные спикеры КНБ РК рассказали о ходе расследования, раскрыв общественности схему, которую использовало руководство ЕНПФ для воровства 5 миллиардов тенге пенсионных накоплений.
openqazaqstan
13 янв. 2017 / 11:30
  • 14476
  • 12
«Ещё раз на те же грабли». Премьер Сагинтаев о временной регистрации

«Ещё раз на те же грабли». Премьер Сагинтаев о временной регистрации

Казахстанцы по-прежнему с нескрываемым возмущением и сарказмом комментируют нововведения в миграционное законодательство. Проблема, как это ни парадоксально, в том, что мы, казахстанцы – народ законопослушный.
openqazaqstan
12 янв. 2017 / 10:07
  • 11498
  • 29
10 лучших районов Алматы. Широкие улочки, частные дома, летом – красота!

10 лучших районов Алматы. Широкие улочки, частные дома, летом – красота!

Названия улиц: Садовый бульвар, Солнечный проезд. Красиво звучит не так ли? Прям, как в Москве... Уютные улочки и радующие глаз одноэтажные домики, тихо и свободно, нет динамики, движух и ажиотажа.
gelberdeuet
16 янв. 2017 / 14:45
  • 7195
  • 93
Наверное, я себя почувствовала человеком именно в Корее. Не в Казахстане

Наверное, я себя почувствовала человеком именно в Корее. Не в Казахстане

Если я останусь в Казахстане, то идти мне здесь некуда, пахать за копейки на госслужбе? Прожить всю жизнь в однокомнатной вместе с котом и мамой?
savira6
13 янв. 2017 / 9:44
  • 5339
  • 32
Айсулу Салгарина. Решил пойти в гости к той, что вызывает гордость за казахских девушек

Айсулу Салгарина. Решил пойти в гости к той, что вызывает гордость за казахских девушек

Прошло около 2 лет. За эти годы в моей жизни многое изменилось. И мне стало интересно, какие же изменения произошли в жизни тех, у кого я когда-то брал интервью...
DastanIskakov
14 янв. 2017 / 11:43
  • 4660
  • 5
Многочасовые очереди, смерти в ЦОНах: почему вопросы об этом ставят парламентариев в тупик?

Многочасовые очереди, смерти в ЦОНах: почему вопросы об этом ставят парламентариев в тупик?

Ожидали ли депутаты Мажилиса всего этого? Как планировали этот процесс регистрации, и обсуждали ли его, прежде чем одним нажатием кнопки принять нормы с такими абсурдными временными рамками?
openqazaqstan
вчера / 14:32
  • 4010
  • 20
Сейчас даже дяденьки и тетеньки в 20-27 лет живут с родителями. Безработица в Алматы

Сейчас даже дяденьки и тетеньки в 20-27 лет живут с родителями. Безработица в Алматы

Наверняка, все знают крылатую фразу Ленина "Кто не работает - тот не ест" В то время за безработицу осуждали, а кормили народ за счет предприятия - славные были времена, пусть я и застала их лишь...
DoZa
13 янв. 2017 / 9:54
  • 4201
  • 45
Вейпинг безопасен? Эндрю Холл из США тоже так считал, пока что-то не пошло не так

Вейпинг безопасен? Эндрю Холл из США тоже так считал, пока что-то не пошло не так

Эндрю Холл из США считал, что вейпинг безопасен и усиленно убеждал в этом близких. Но как-то раз что-то пошло не так. Это результат взрыва хипстерского устройства - выбило 7 зубов + ожоги и раны...
Maxambet
вчера / 16:28
  • 2781
  • 45